އެފްރިކާ ބައްރު ދެބައިވާ މިންވަރު ކުރިން ލަފާކުރި ވަރަށްވުރެ ބާރަށް ކުރިއަށްދާ ކަމާއި، އައު ކަނޑެއް އުފެދުމުގެ މަގުމަތީގައިވާ ކަން ޖިއޮލޮޖިސްޓުން ހޯދައިފިއެވެ.
ނޭޗާ ކޮމިއުނިކޭޝަންސް ޖާނަލްގައި ޝާއިޢުކުރި މި ދިރާސާގައި ބުނާ ގޮތުން، ކެންޔާ އާއި އިތިއޯޕިއާގައި ސަތޭކައެއްހާ ކިލޯމީޓަރަށް ދެމިގެންދާ ޓާކާނާ ރިފްޓް ޒޯންގެ ބިމުގެ ތޮށިގަނޑު ލަފާކުރި ވަރަށްވުރެ މާ ތުނިކަން ވަނީ ހާމަވެފައެވެ. ރިފްޓް ޒޯންގެ މެދުގައި ބިމުގެ ތޮށިގަނޑު ހުރީ ގާތްގަނޑަކަށް 13 ކިލޯމީޓަރު (8 މޭލު) ބޯމިނުގައެވެ. އެއާ ޚިލާފަށް ރިފްޓް ޒޯންގެ ބޭރު ކައިރީގައި 35 ކިލޯމީޓަރަށްވުރެ ބޯމިން ބޮޑެވެ.
ބިމުގެ ތޮށިގަނޑު 15 ކިލޯމީޓަރަށް ވުރެ ތުނިވެއްޖެ ނަމަ “ނެކިން” ކިޔާ މަރުޙަލާއަކަށް ވަންނާަނެއެވެ. އެ ހިސާބުން ބައްރެއް ދެބައިވުމަކީ ނުހުއްޓުވޭނެ ކަމެކެވެ. ދިރާސާ ޓީމުގެ ލަފާކުރުމަށް، ޓާކާނާ ރިފްޓް މި މަރުޙަލާއަށް ވަދެފައިވަނީ މީގެ ގާތްގަނޑަކަށް 4 މިލިއަން އަހަރު ކުރިންނެވެ. ދެން އަންނާނީ “އޯޝަނައިޒޭޝަން”ގެ މަރުޙަލާއެވެ. އެ މަރުޙަލާގައި ތޮށިގަނޑު ތުނިވެ، ދަށުން މެގްމާ ބޭރުވެ، ފިނިވެ، ކަނޑުގެ އަޑީގެ ބިންގަނޑެއް އުފެދޭނެއެވެ. އިންޑިއާ ކަނޑުން ލޮނު ވަދެ އައު ކަނޑެއް އުފެދޭނެއެވެ. މި ޕްރޮސެސް މިހާރުވެސް ރަތް ކަނޑު ކައިރީ އޮންނަ އަފާރް ޑިޕްރެޝަންގައި ފެށިފައިވެއެވެ.
“މި ޒޯންގައި ބިން ފެޅުމުގެ ޕްރޮސެސް ކުރިން ހީކުރި ވަރަށްވުރެ ކުރިއަރާފައިވާ ކަމާއި ބިމުގެ ތޮށިގަނޑު ތުނި ކަން މީގެ ކުރިން އެއްވެސް ބަޔަކަށް ދެނެގަނެވިފައި ނުވާ ކަން ހޯދިއްޖެ” ކަމަށް ކޮލަމްބިއާ ޔުނިވާސިޓީގެ ޖިއޮސައިންޓިސްޓް ކްރިސްޓިއަން ރޯވަން ވިދާޅުވިއެވެ.
މި ހޯދުމުގެ ޝައުގުވެރި އަނެއް ކަމަކީ އިންސާނުންގެ ތާރީޚާ ހުރި ގުޅުމެވެ. ޓާކާނާ ރިފްޓް ޒޯނަކީ އެންމެ ކުރީގެ ހޮމިނިން ފޮސިލްތައް ފެނިފައިވާ ސަރަޙައްދެކެވެ. ދިރާސާ ޓީމުން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި، ނެކިން މަރުޙަލާ ފެށުމާ އެކު ސެޑިމެންޓޭޝަން ބާރުވެ، އެ ސަރަޙައްދުގައި ފޮސިލް ރައްކާވާ ޙާލަތު ރަނގަޅުވީއެވެ. އެހެންކަމުން އެ ސަރަޙައްދަކީ ކޮންމެހެން އިންސާނީ އިވޮލިއުޝަނަށް އެންމެ މުހިންމު ތަނެއް ކަމުގައި ނުވެދާނެ ކަމަށާއި، ޖިއޮލޮޖިކަލް ޕްރޮސެސްތަކުގެ ސަބަބުން ފޮސިލް ރައްކާވާ ރަނގަޅު ޙާލަތެއް އެތަނުގައި އުފެދުނީ ކަމަށް ދިރާސާ ޓީމުން ބުނެއެވެ.
