މެއި 2026: ދުނިޔޭގެ ސިއްޙީ އިދާރާތަކުން އަންނަނީ ބައިނަލްއަޤުވާމީ ކްރޫޒް ޝިޕަކާ ގުޅުންހުރި، މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ހެންޓާވައިރަސްގެ ބަލިމަޑުކަމެއް ވަރަށް ގާތުން ބަލަމުންނެވެ. މި ބަލިމަޑުކަމާ ގުޅިގެން ބައެއް ފަސިންޖަރުން ބަލިވެފައިވާއިރު، ދުނިޔޭގެ އެކި ޤައުމުތަކުން މި ބަލީގެ ކޭސްތައް ވަނީ ރިޕޯޓުކުރެވިފައެވެ.

ހެންޓާވައިރަސްއަކީ މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ، ނަމަވެސް ނުރައްކާތެރި ވައިރަހެކެވެ. މި ބަލި އާންމުކޮށް ފެތުރެނީ ބަލިޖެހިފައިވާ މީދަލާއި އެފަދަ ތަކެތީގެ ކުޑަކަމުދާ ތަކެއްޗާއި، ނަޖިހާއި، ނުވަތަ ކުޅުގެ ޒަރީއާއިންނެވެ. މިއީ މުޅިން އަލަށް ފެނުނު ވައިރަހެއް ނޫން ނަމަވެސް، މިފަދަ ގޮތަކަށް ބަލިމަޑުކަމެއް ފެތުރުމަކީ ވަރަށް މަދުން ނޫނީ ދިމާވާ ކަމެއް ނޫނެވެ.

ދެކުނު އެމެރިކާގެ ބައެއް ސަރަހައްދުތަކުން ފެތުރުނު ކަމަށް ބެލެވޭ މި ބަލިމަޑުކަމާ ގުޅިގެން މިހާތަނަށް ފާހަގަކުރެވިފައިވާ ކަންކަމަކީ:

● ބަލި ޖެހިފައިވާ މީހުންގެ ކުޑަ ކްލަސްޓަރއެއް ފެނުން.

● ބައެއް މީހުން މަރުވެފައިވާ ކަމުގެ ރިޕޯޓުތައް ލިބުން.

● ބައިނަލްއަޤުވާމީ ފެންވަރުގައި ބަލިޖެހުނު މީހުންނާ ބައްދަލުވި މީހުން ދެނެގަތުމުގެ މަސައްކަތް (ކޮންޓެކްޓް ޓްރޭސިންގ) ކުރިއަށް ދިއުން.

ދުނިޔޭގެ ސިއްޙަތު ޖަމިއްޔާ އާއި އެހެނިހެން ސިއްޙީ އިދާރާތަކުން ހާމަކުރާ ގޮތުގައި، މިކަމާ ގުޅޭ ތަހުޤީޤުތައް ކުރިއަށްދިޔަ ނަމަވެސް، އާންމު ރައްޔިތުންނަށް މިކަމުން އޮތް ނުރައްކާ އަދިވެސް އޮތީ ވަރަށް ކުޑަ މިންވަރެއްގައެވެ.

ބަލި ފެތުރޭ ގޮތާއި އޮތް ނުރައްކާ

ހެންޓާވައިރަސްގެ ގިނަ ބާވަތްތަކަކީ އިންސާނުންގެ މެދުގައި ފެތުރޭ ބާވަތްތަކެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، ދެކުނު އެމެރިކާއިން ފެންނަ “އަންޑީސް ސްޓްރެއިން” ނަމަކަށް ކިޔާ ބާވަތެއް، މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ހާލަތްތަކުގައި، ގާތުން އެއްތަންވާ މީހުންގެ މެދުގައި ފެތުރިދާނެއެވެ. މިފަހަރުގެ ބަލިމަޑުކަމުގައި މި ބާވަތުގެ ދައުރެއް އޮތްތޯ މާހިރުން އަންނަނީ ދިރާސާ ކުރަމުންނެވެ.

ސަމާލުވާންޖެހޭ އަލާމާތްތައް

ބަލީގެ ކުރީކޮޅު ފެންނަ އަލާމާތްތައް އާންމު ރޯގާއާ އެއްގޮތެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި:

● ހުން އައުމާއި، ވަރުބަލިވުމާއި، މަސްތަކުގައި ރިއްސުން.

● ބޮލުގައި ރިއްސުމާއި، ހީކެރުވުން.

● މޭނުބައިކުރުން ނުވަތަ ބަނޑުގައި ރިއްސުން.

ބަލި ބޮޑުވާ ހާލަތްތަކުގައި، ނޭވާލާން ވަރަށް ބޮޑަށް އުނދަގޫވުމާއި ފުއްޕާމޭގެ ނުރައްކާތެރި މައްސަލަތަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހިދާނެއެވެ.

ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅުތައް

ސިއްޙީ އިދާރާތަކުން ދެއްވާ އިރުޝާދުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ:

● މީދަލާއި އެފަދަ ތަކެއްޗާ އަދި އެތަކެތީގެ ނަޖިހާ ސީދާ ދުރުހެލިވުން.

● ދިރިއުޅޭ މާހައުލު ސާފުކޮށް ބެލެހެއްޓުމާއި ވައި ދައުރުވާނެހެން ކުޑަދޮރުތައް ހުޅުވާފައި ބެހެއްޓުން.

● ހިރަފުސް ހުންނަ ތަންތަން ސާފުކުރާއިރު ޖަރާސީމު މަރާ ބޭސް (ޑިސްއިންފެކްޓަންޓް) ބޭނުންކުރުން.

މި ހާލަތަކީ ސީރިއަސްކޮށް ބަލަމުންދާ ކަމެއް ނަމަވެސް، މާހިރުން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި ހެންޓާވައިރަސްއަކީ އާންމު ވައިރަލް އިންފެކްޝަންތަކާ ޚިލާފަށް ފަސޭހައިން ފެތުރޭ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. އެކަށީގެންވާ ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅުތަކާއި ހޭލުންތެރިކަމާއެކު، އާންމު ރައްޔިތުންނަށް އޮތް ނުރައްކާ އަދިވެސް އޮތީ ވަރަށް ކުޑަ މިންވަރެއްގައެވެ.