މަރިޔަމް މީޒާގެ ރަންކިޔުމުގެ އުފާވެރިކަމުގައި މުޅި ރަށް ބައިވެރިވަމުންދާ ކަހަލައެވެ. އެއަށްފަހު އައި ހަފުތާތަކުގައި މުޅި މާހައުލު ފެންނަނީ ނުހަނު އުޖާލާކޮށެވެ. ކޮންމެ ދުވަހަކު ހަވީރު، އަވަށްޓެރިން ތަފާތު ވައްތަރުގެ ބޮނޑިބަތާއި، ހެދިކާއާއި، ބިރިޔާނީ ފަދަ ތަކެތި ހިފައިގެން އިބްރާހީމްގެއަށް ޒިޔާރަތްކޮށް، މަރުޙަބާ ކިޔަމުންދެއެވެ.
ގޭގެ ގޯތިތެރޭގައި ހުރި ބޮޑު މާގަހުގެ ހިޔަލުގައި އަންހެންވެރިން ޖަމާވެ، ދުބާއީން ގެނައި ފޮތިތަކާއި، އޮޅުދޫކަރައިގެ ރަން ގަހަނާތަކާއި، ހަނީމޫނަށް ދާނެ މަންޒިލްތަކުގެ ވާހަކައިގައި މަޝްޣޫލުވެފައި ތިބެއެވެ. މާލޭގެ ނަންހިނގާ ވިޔަފާރި އާއިލާއަކާ ގުޅުން ބަދަހިވުމުން ލިބޭނެ ޝަރަފާއި ޤަދަރާ ބެހޭގޮތުން އެކަނބަލުން ފޯރިއާއެކު ވާހަކަދައްކާއިރު، ކުޑަކުދިން ހުސްފައިގައި ވެލިގަނޑުމަތީ ދުވެލާފައި ކުޅެމުންދެއެވެ. މި ހުރިހާ ހިނިތުންވުންތަކާއި އުފާވެރި އަޑުތަކުގެ ފަހަތުގައި އެހެން ވާހަކައެއް މަޑުމަޑުން އުފެދެމުންދާކަމެއް އެކަކަށްވެސް ރޭކައެއް ނުލައެވެ.
ޖަވާދު އިބްރާހީމް މިހާ އުފާވެފައި ހުއްޓާ ދުވަހަކުވެސް ނުދެކެމެވެ. ކޮންމެ މެހެމާނަކަށްވެސް އޭނާ މަރުޙަބާ ކިޔަނީ ފުޅާ ހިނިތުންވުމަކާއެކު ނުހަނު ފަޚުރުވެރިކަމާ އެކުގައެވެ. އަދި ކޮންމެ ވާހަކައެއްގެ މިސްރާބުވެސް އެންމެ ފަހުން ހުއްޓެނީ އޭނާ އެންމެ ލޯބިވާ މައުޟޫއަށެވެ.
“އަހަރެމެންގެ މީޒާއަކީ އަބަދުވެސް ވަރަށް ޚާއްޞަ ކުއްޖެއް.” އޭނާގެ ލޮލުން ފެންނަމުންދިޔަ ފަޚުރުވެރިކަމާއެކު ބުންޏެވެ. “ﷲ އޭނާއަށްޓަކައި ރަޙުމަތުގެ ދޮރުތައް ހުޅުއްވައިދެއްވައިފި. އޭނާ އެ އިންނަން އުޅޭ އާއިލާއަކީ ކޮންމެ ތަނެއްގައިވެސް ޤަދަރުވެރި ބައެއް. ރިސޯޓުތަކުން ފެށިގެން މުދާ އެތެރެކުރާ ކުންފުނިތަކާ ހަމައަށް އެމީހުންގެ ވިޔަފާރި ފެތުރިފައިވޭ. އަލްޙަމްދުލިﷲ! ކޮންމެ ބަފައަކުވެސް ދެކޭނެ ހުވަފެނެއް އެއީ، ތިމާގެ ދަރިފުޅު އެފަދަ އާއިލާއެއްގައި ހަމަޖެހިގެން އުޅޭތަން ފެނުން.”
އަވަށްޓެރިން ނުހަނު އަޖައިބުވެ ތިބެ ބޯޖަހާލައެވެ. “ޖަވާދު. ﷲ ތިޔަ އާއިލާއަށް ހަމަ ހަޤީޤަތުގައިވެސް މާތްކަން ދެއްވައިފި.” “އިންޝާﷲ! އެއީ ބަރަކާތްތެރި ކައިވެންޏެއް ކަމުގައި ލައްވާށި!” “އާމީން!” އޭނާގެ އަޑުގައިވާ ހިތްހަމަޖެހުން ފޮރުވަން މަސައްކަތް ކުރަމުން ޖަވާދު ޖަވާބު ދިނެވެ.
މުޒުނާއަށް މި ވާހަކަތައް އަބަދުވެސް އިވެނީ ސައިތަށިތައް އަތުރަން ހުންނައިރު ނުވަތަ ކާތަކެތި ތަބައްތަކަށް އަޅަން މަންމައަށް އެހީވާން ހުންނަ ވަގުތުތަކުގައެވެ. ގަސްދުގައި އޭނާ ބާކީކޮށްލަނީކީ ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ކަންތައްތައް ހުންނަ ގޮތުން އޭނާ ވެފައިވަނީ އެންމެންގެ ސަމާލުކަން މީޒާއަށް ހުއްޓިފައި ހުންނައިރު، ފަހަތުގައި ހުރެގެން ހުރިހާ މަސައްކަތެއް ކުރާ “ހިމޭން އަތަކަށެވެ.”
މިއީ އޭނާ ހަނދާން ހުންނަން ފެށީއްސުރެ ކަން ހިނގާ ގޮތެވެ. ކުޑައިރު، ސްކޫލް ރިޕޯޓް ފޮތް ލިބޭ ދުވަސްދުވަހު، މީޒާއަށް ތަޢުރީފު އޮހެނީ ސްކޫލުގެ ރީތީގެ މުބާރާތްތަކުން ވަނަ ހޯދާތީއެވެ. ހަމައެވަގުތު، މުޒުނާ ހިސާބާއި ސައިންސް އޮލިމްޕިއާޑްތަކުން ހޯދާ ސެޓުފިކެޓުތަކަށް ކުޑަ ހިނދުކޮޅަކު ބަލާލުމަށްފަހު، ވަރަށް ފަރުވާތެރިކަމާއެކު ވަތްގަނޑަށް ލާ ފޮރުވައެވެ. ޢީދު މުނާސަބަތުތަކުގައި، އާއިލާގެ ބޮޑެތި މީހުން މީޒާގެ ކޮލުގައި ހިފާލާފައި، އޭނާ ކޮންމެވެސް ދުވަހަކުން މުއްސަނދި ޒުވާނަކާ ކައިވެނި ކުރާނެ ކަމަށް ބުނެ ހީނލާއިރު، މުޒުނާއާ ދިމާލަށް އެނބުރިލާފައި “ދެން.. ކޮބާ މުޒުނާގެ އުފާވެރި ޚަބަރެއް އިވޭނީ ކޮން އިރަކުން؟” އޭ ބުނެ ސުވާލުކޮށްލައެވެ.
އޭނާގެ ހިތުގައިވާ ހުވަފެންތަކަކީ ކޮބައިތޯ އެކަކުވެސް ނާހައެވެ. އެ ހުވަފެންތައް ހަޤީޤަތަކަށް ހެދުމަށްޓަކައި އޭނާ ވި ޤުރުބާނީއަކީ ކޮބައިތޯވެސް އެކަކުވެސް އޮޅުންފިލުވައެއް ނުލައެވެ. އަދި އޭނާ އެއްވެސް ޝަކުވާއެއް ނުކުރާތީ، އެކަމާ އޭނާ ދެރަނުވާކަމަށް އެންމެންވެސް ނިންމިއެވެ.
އެއްދުވަހެއްގެ އިރުއޮއްސުނު ވަގުތު، މެހެމާނުން ގޮސް ހުސްވުމުން، ފާތިމަތު ނަޒީރާއަށް ފެނުނުއިރު ބަދިގޭގައި އެކަނިމާއެކަނި މުޒުނާ ހުރީ ސައިބުއި ތަށިތައް ދޮންނާށެވެ. “ދަރިފުޅު މިއަދު މުޅި ދުވަހު ތިހުރީ ކޮޅަށް.” މަންމަ މަޑުމައިތިރިކަމާއެކު ބުންޏެވެ. “އަޅުގަނޑު ރަނގަޅޭ މަންމާ.” “ދަރިފުޅު ދޭބަލަ އަރާމުކޮށްލަން.” މުޒުނާ އިސްއުފުލާލުމެއް ނެތި ހިނިތުންވެލިއެވެ. “މަންމަވެސް ދޭ އަރާމުކޮށްލަން.” އޭނާގެ މަންމަ ކޮންމެވެސް އެއްޗެއް ބުނަން އުޅެފައި މަޑުޖެހިލިއެވެ. “ދަރިފުޅަށް އެނގެއެއްނު ބައްޕަގެ ގޮތް..” މުޒުނާ މަންމަގެ ވާހަކަ މެދުކަނޑާލިއެވެ.
“އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ.”
“ބައްޕަ ގަސްދުގައި ދަރިފުޅަށް ދެރައެއް ދޭކަށް ނޫޅޭނެ.”
“އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ.”
އެ ދެ ލަފުޒުގެ ފަހަތުގައި އެތައް އަހަރެއްގެ އިޙުސާސްތައް އެކުލެވިގެންވެއެވެ. ބައްޕައަށް ލޯބި ދޭން އެނގޭ ހަމައެކަނި ގޮތަކީ އެއީކަން އޭނާއަށް އެނގެއެވެ. އަދި ބައެއް ފަހަރު، އެފަދަ ލޯބީގެ ސަބަބުން ހިތުގައި އަޅާ ވޭން އެހެން މީހަކަށް ނުފެންނާނެކަންވެސް އޭނާއަށް އެނގެއެވެ.
ދުވަސްތަކެއް ފަހުން، ކައިވެނީގެ ހަފުލާއަށް މުޅި އާއިލާ މާލެ ދިޔައެވެ. ހަފުލާ ބޭއްވުނީ މޫދު މަތީގައި ހަދާފައިވާ ނުހަނު އަގުބޮޑު ރިސޯޓެއްގައެވެ. ރިސޯޓުގެ ވިލާތައް މޫދު މަތީގައި އަތުރާލެވިފައިވާއިރު، ދިއްލާފައިވާ ފުޅިބައްތިތަކުގެ އަލި މޫދުގެ ލޮނުގަނޑަށް އެޅިފައިވަނީ އުޑުމަތީގެ ތަރިތައް ފަދައިންނެވެ. ތާޒާ މާބޮނޑިތަކުން މުޅި ތަން ޒީނަތްތެރި ކުރެވިފައިވާއިރު، މަޑުމަޑު ބޮޑުބެރާއި ޕިއާނޯގެ މިއުޒިކް މުޅި މާހައުލަށް ހިތްގައިމުކަން ގެނުވައެވެ. ފުރިހަމަ ދިވެހި ލިބާހާއި ސޫޓުތަކުގައި ތިބި މެހެމާނުން އެކަކު އަނެކަކަށް ހިނިތުންވުމާއެކު މަރުޙަބާ ކިޔަމުންދިޔައިރު، އެ ހިނިތުންވުންތަކުގެ ފަހަތުގައިވާ ހަޤީޤީ ޝުއޫރުތަކެއް ނޭނގެއެވެ.
މުޒުނާ ހުރީ މަންމަގެ ގާތުގައި މަޑުމަޑުންނެވެ. އޭނާ ލައިގެން ހުރީ ނޭވީ ބްލޫ ސިލްކް އަބާޔާ، ސާދާ ނަމަވެސް ރީތި ހެދުމެކެވެ. އޭނާގެ އަތުގައި ރާއްޖޭގެ ކަނޑުގެ ސަރަހައްދު ބެލެހެއްޓުމުގެ ބޮޑު މަޝްރޫއެއް ނިންމުމުން އޭނާގެ މަސައްކަތު ބައިވެރިން ދިން ކުޑަ ގަޑިއެއް ފިޔަވައި އިތުރު އެއްވެސް ގަހަނާއެއް ނެތެވެ. އޭނާ އަބަދުވެސް ލޯބިކުރަނީ ސާދާކަމަށެވެ. އޭނާގެ އަމިއްލަ ނަފުސަށް އޮތް އިތުބާރު ބިނާވެފައިވަނީ ބޭރުފުށުގެ ރީތިކަމަކަށް ނޫނެވެ.
ހަފުލާގެ ތެރޭގައި އެކި މޭޒުތަކުގައި ދެކެވެމުންދިޔައީ ވިޔަފާރީގެ އިންވެސްޓްމަންޓްތަކާއި، އަގުބޮޑު ރިސޯޓުތަކާއި، ބޭރު ޤައުމުތަކަށް ކުރާ ދަތުރުތަކުގެ ވާހަކައެވެ. ކޮންމެ ކަމެއްވެސް މިންކުރެވެނީ އެމީހެއްގެ މުޖުތަމައުގެ މަގާމާއި ފެންވަރަށް ބަލާފައެވެ. މީޒާ ހުރީ އޭނާގެ ބައިވެރިޔާ އަޙްމަދު ރިޔާންގެ ގާތުގައި ނުހަނު އުޖާލާކޮށެވެ. ރިޔާންގެ އާއިލާއަކީ ވަޒީރުންނާއި ބޮޑެތި ވިޔަފާރިވެރިންނާ ގާތް ގުޅުމެއް އޮންނަ އާއިލާއެކެވެ.
ސައިބޮމުން ދިޔަ ވަގުތު، ރިޔާންގެ ބޮޑުބޭބެއަކު ޖަވާދު އިބްރާހީމާ މުޚާތަބުކޮށް ކޮށްލިއެވެ.
“ދެން ފަހެ، ޖަވާދު ކޮއްކޯ! މީޒާގެ ވާހަކަ އަހަރެމެންނަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އިވިއްޖެ. ދެން ކޮބާ ހަގު ދަރިފުޅު؟ އޭނާ ކުރަނީ ކޮން މަސައްކަތެއް؟”
އެ މޭޒުދޮށުގައި ދެކެވެމުންދިޔަ ވާހަކަތައް މަޑުޖެހިލިއެވެ. އެތައް ބައެއްގެ ސަމާލުކަން މުޒުނާއަށް ހުއްޓުނެވެ. އޭނާ މަޑުމަޑުން އިސްއުފުލާލިއެވެ. ޖަވާދު ސައިތަށި ބޯލުމަށްފަހު ހީލިއެވެ.
“އޭނާތަ؟” ޖަވާދު ތަންކޮޅެއް ބާރަށް ހީނގަތެވެ. “އޭނާ ކޮންމެވެސް ތަނެއްގައި މެޝިންތަކަކާ ކުޅެން އުޅެނީ.”
މެހެމާނުން ތިބީ ވާނުވާ ނޭނގިފައި ހިނިތުންވެލައިގެންނެވެ. “ހަޤީޤަތަށް ބުނަންޏާ އޭނާ މިހާރު ދާ ވަޒީފާއަށް ކިޔާ ނަމެއްވެސް އަހަރެންނަކަށް ނޭނގެ.”
އަނެއްކާވެސް މާހައުލުގައި އުފެދުނީ އުނދަގޫ ހިނިތުންވުންތަކެކެވެ. ޖަވާދު އަތުން އިޝާރާތެއް ކޮށްލަމުން ބުންޏެވެ. “އިންޖިނިއަރިންއޭ، ސެޓެލައިޓޭ، ކޮމްޕިއުޓަރޭ.. ތިޔަ ކިޔާ އެއްޗެއް ދެނެގަންނާނީ ކިހިނެއް؟ މަގޭ ގާތުގައި އަހައިފިއްޔާ އޭނާއަކީ މުޅި ދުވަހު މެޝިންތަކެއްގެ މެދުގައި އުޅޭ ފެކްޓަރީ މަސައްކަތު މީހެއް.”
ބައެއް މީހުން އަދަބުވެރިކަމާއެކު ހީނލިއެވެ. ނަމަވެސް އަނެއްބަޔަކު ތިބީ އުނދަގޫވެފައެވެ. ޖަވާދަށް އޭނާގެ ބަސްތަކުން މުޒުނާގެ ހިތަށް ކުރާނެ އަސަރެއް އިޙުސާސެއް ނުކުރެވުނެވެ.
“އަހަރެމެންގެ އާއިލާއަށް ޝަރަފު ހޯދައިދެނީ މީޒާ. އޭނާ އެ ގުޅެނީ ޤަދަރުވެރި އާއިލާއަކާ. އެއީ އެންމެންނަށްވެސް ޤަބޫލުކުރެވޭނެ ކާމިޔާބީއަކީ.”
މުޅި ތަނަށް ހިމޭންކަން ވެރިވިއެވެ. އެއީ ވަރަށް އުނދަގޫ ހިމޭންކަމެކެވެ. މެހެމާނުން ތިބީ ބަލާނެ ދިމާލެއް ނޭނގިފައެވެ. މުޒުނާއަށް އޭނާގެ އަތުގައި ހުރި ފެންތަށީގައި ބާރަށް ހިފަހައްޓާލެވުނެވެ. އެތައް އަހަރެއްގެ މާޔޫސްކަން އެންމެ ހިނދުކޮޅަކަށް ޖަމާވި ކަހަލައެވެ. އެއީ ބޭރު ބަޔަކަށް އެ އަޑު އިވުނީތީއެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، ކުޑައިރުއްސުރެ އޭނާ އެ މީހެއްގެ ރުހުމާއި ލޯތްބަށް އެދިއެދި ހުރި ބައްޕަގެ ދުލުން އެފަދަ ބަސްތަކެއް އައުމުންނެވެ.
އޭނާއަށް އެކަން އިސްލާހު ކުރެވުނީހެވެ. އޭނާ ފަރުމާކުރި ނެވިގޭޝަން ސިސްޓަމްތަކުގެ ސަބަބުން ކަނޑުދަތުރުކުރާ އުޅަނދުފަހަރު ރައްކާތެރިކަމާއެކު ދަތުރުކުރާ ގޮތާއި، މީހުން ސަލާމަތްކުރާ ޓީމުތަކަށް ލިބޭ އެހީތެރިކަމާއި، މޫސުން ކުރިއަށް ލަފާކުރުމާއި، ރާއްޖޭގެ ނާޒުކު ތިމާވެށި ހިމާޔަތްކުރުމަށް އޭނާ ކުރާ މަސައްކަތުގެ ވާހަކަ ބުނެދެވުނީހެވެ. ބައިނަލްއަޤުވާމީ ކޮންފަރެންސްތަކާއި، އޭނާގެ ލަފަޔަށް އެދޭ ބޭރުގެ އިންޖިނިއަރުންގެ ވާހަކަވެސް ދެއްކުނީހެވެ.
ނަމަވެސް.. އޭނާ ހަމައެކަނި ހިނިތުންވެލީއެވެ. އެއީ ކަރުނައަށްވުރެ ބޮޑު ވޭނެއް ފޮރުވައިގެން ހުރި ކުޑަކުޑަ ހިނިތުންވުމެކެވެ. މަންމަ އިސްޖަހާލިއެވެ. އެއްޗެއް ބުނަން ބޭނުންވި ނަމަވެސް ބަހެއް ބުނާކަށް ނުކެރުނެވެ. މީޒާވެސް އިނީ ހިމޭނުންނެވެ. އެއީ ލަދުން ކަމެއް ނުވަތަ ހަފުލާގެ އުފާވެރިކަން ގެއްލިދާނެތީ ކަމެއް ނުވަތަ ބައްޕަގެ އެފަދަ ހަރުކަށި ބަސްތަކަށް އޭނާ އާދަވެފައި ހުރީމާ ކަމެއް ބުނާކަށް ނޭނގެއެވެ.
މުޒުނާ މަޑުމަޑުން ތެދުވިއެވެ. “އަޅުގަނޑު މަޑުކޮށްލާފައި އެބަ އަންނަން..” އެކަކުވެސް އޭނާ ހުއްޓުވާކަށް ނޫޅެއެވެ.
ބޭރަށް ނުކުތްއިރު، ރޭގަނޑުގެ ފިނި ރޯޅިތަކާއެކު ކަނޑުގެ ލޮނުގަނޑުގެ ވަސް ދުވަމުންދިޔައެވެ. އޭނާ މަޑުމަޑުން ހިނގާފައި ގޮސް، ހަފުލާގެ އަޑުތައް ނީވޭ ހިސާބަށް ދިޔައެވެ. ފާލަމުގެ އަތްގަނޑުގައި ހިފަހައްޓާލައިގެން ހުރެ، އުދަރެހާ ދިމާލަށް އޭނާ ބަލާލިއެވެ. ބައެއް ފަހަރު އިންސާނުންނަށްވުރެ ކަނޑު މާ އޯގާތެރިއެވެ. ކަނޑަކީ އުޅަނދުގެ ބޭރުފުށުގެ ކުލަޔަށް ބަލާ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެ އުޅަނދަކަށް އަމާނާތްތެރިކަމާއެކު އުފުލޭ ބުރައަކަށް ބަލާ އެއްޗެކެވެ.
އޭނާގެ ފަހަތުން މީހަކު އަންނަ އަޑު އިވުނެވެ. “މުޒުނާ..” އެއީ ދައްތަގެ އަޑުކަން އޭނާއަށް އެނގުނެވެ. މީޒާ ހުރީ ނުހަނު ކަންބޮޑުވެފައެވެ. އޭނާގެ އަތުގައި އޮތް އަގުބޮޑު އަނގޮޓިއާ ކުޅެމުންދިޔައިރު، އޭނާގެ މޫނުމަތިން ފެންނަނީ ފަޚުރުވެރިކަމެއް ނޫނެވެ. އެއަށްވުރެ ބަރުދަން ހުރި އިޙުސާސެކެވެ.
“އަހަރެން ކަމަކު ކިޔަން ބޭނުން..” މުޒުނާ ހިނިތުންވެލިއެވެ. “ކޮން ކަމެއް؟” މީޒާ އިސްޖަހާލިއެވެ. އޭނާ ބުނަން އުޅޭ ވާހަކަ ބުނަން އުނދަގޫވެފައި ހުރި ކަހަލައެވެ. “މި ވާހަކަ ބުނާނެ ގޮތެއްވެސް އަހަރެންނަކަށް ނޭނގެ.. އެކަމަކު.. ރިޔާންގެ އާއިލާއަކީ..” އޭނާގެ އަޑު ތުރުތުރުލަމުންދިޔައެވެ. “އެމީހުންނަކީ ބޭރުފުށުގެ ސިފައަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ބަލާ ބައެއް.”
(ނުނިމޭ)
