ފާޑުނުކިޔާ، އިންސާފުވެރި ޒުވާނާ
އިބްރާހީމްގެ މަޑުމައިތިރި އަދި އެއްވެސް ޖެހިލުންވުމެއް ނެތް ސާބިތު ބަސްތަކުން މަރިޔަމަށް ލިބުނީ ބަޔާންކުރަން ދަތި ބޮޑު ސިހުމަކާއި އިންތިހާ ދަރަޖައިގެ ހައިރާންކަމެކެވެ. މުޅި ރަށުގެ އެންމެން އޭނާއާ ދިމާއަށް ނަފުރަތާއި ފުރައްސާރައިގެ ވިހަ ތީރުތައް އުކަމުން ދިޔަ ޒަމާނެއްގައި، އިބްރާހީމް ފަދަ ޝަރަފުވެރި، އަބުރުވެރި، އަދި މާތް ސިފަތަކުން ޖަރީވެގެންވާ ޒުވާނެއްގެ ފަރާތުން މިފަދަ އޯގާތެރި، މަޑުމައިތިރި އަދި އިންސާފުވެރި ކުލަވަރެއް ފެނިދާނެ ކަމަކަށް އޭނާ ދުވަހަކުވެސް ހިތަކަށް ނާރުވައެވެ. އިބްރާހީމްގެ މޫނުމަތިން ފެންނަނީ އެއްވެސް ބާވަތެއްގެ މަލާމާތެއް، ކިބުރުވެރިކަމެއް ނުވަތަ މަތިފުށް ދެއްކުމެއް ނެތް، އަސްލު އިޚްލާޞްތެރި ތެދުވެރިކަމެވެ. އެ ހަމަހިމޭން މާހައުލުގައި އިނދެ، މަރިޔަމްގެ ހިތުގައި އަނދަމުން ދިޔަ ހާސްކަމާއި ސުވާލުތައް ކޮންޓްރޯލްކުރަން ދަތިވެގެން، އޭނާ އިސްއުފުލައި އިބްރާހީމްގެ ދެލޮލަށް ސީދާ ބަލައިލިއެވެ.
އަދި ނުހަނު ކަންބޮޑުވުމާއެކު، ތުރުތުރުއަޅާ އަޑަކުން ސުވާލުކުރިއެވެ. “އިބްރާހީމް! އަހަރެން ފަދަ ކަޅު އަނދިރި މާޒީއެއް އޮތް، މުޅި ރަށަށް ބަދުނާމުވެފައިވާ ނިކަމެތި އަންހެންކުއްޖަކާ ކައިވެނިކުރަން ތި ވިސްނަނީ ކޮން ސަބަބަކާ ހުރެ؟ ތިޔައީ ރަށުގައި އެންމެންގެ އިޙްތިރާމް ލިބިފައިވާ، ޢާއިލާގެ ނަން ހިނގާ، އަދި ރަނގަޅު ވަޒީފާއެއްގައި އުޅޭ ޒުވާނެއް. ތިބާއަށް ރަށުންވެސް އަދި މާލެއިންވެސް މާ ރަނގަޅު، މާ އަގުހުރި، އެއްވެސް ލައްފިލުވައިލުމެއް ނެތް ޢިއްޒަތްތެރި ކުދިން ލިބެން ތިއްބައި، އަހަރެން ފަދަ ކުށްވެރިއެއްގެ ލަޤަބު އެޅިފައިވާ ކުއްޖެއްގެ އަތުގައި ހިފަން ތިޔަ އެދެނީ ކީއްވެގެން؟” މަރިޔަމްގެ މި ސުވާލުގައިވީ އޭނާގެ ހިތުގެ އެންމެ ފުންމިނުން އުފެދުނު ބިރުވެރިކަމާއި، އަމިއްލަ ނަފުސާމެދު އޮތް ޝައްކެވެ.
އިބްރާހީމް އެއްވެސް ހާސްކަމެއް ނެތި، ނުހަނު ހިތްހެޔޮކަމާއެކު ހިނިތުންވެލިއެވެ. އޭނާގެ މޫނުމަތިން ފެނުނީ ކެތްތެރިކަމާއި ފުން ވިސްނުންތެރިކަމެވެ. އޭނާ މަޑުމައިތިރި އަޑަކުން ޖަވާބުދިނެވެ. “މަރިޔަމް! އަހަންނަށް މުހިންމީ މަރިޔަމްގެ ފާއިތުވެދިޔަ މާޒީއެއް ނޫން. ކޮންމެ އިންސާނަކީވެސް ކުށް ކުރެވޭނެ މަޚްލޫޤެއް. އަހަރެމެންގެ ތެރެއިން އެކަކީވެސް ފާފައެއް ނުކުރެވޭ މައުޞޫމުވެގެންވާ މީހެއް ނޫން. އެކަމަކު އެ ކުށުން އިބްރަތް ޙާޞިލުކޮށް، އިޚްލާޞްތެރިކަމާއެކު ތައުބާވެ، މިއަދު މަރިޔަމް ވެފައިވާ ހެޔޮލަފާ، ތަޤުވާވެރި، އަދި ﷲ އަށް ބިރުވެތިވާ އިންސާނާއަކީ އަހަރެންގެ ހިތުގައި މަރިޔަމަށް މަތިވެރި ޤަދަރެއް އުފެއްދި ސަބަބު. އަހަރެން ބަލަނީ މަރިޔަމްގެ މިއަދުގެ ދީންވެރިކަމަށާއި، އަޚްލާޤަށް. އަހަރެން ކައިވެނިކުރަން މިއުޅެނީ މާޒީއަކާ ނޫން. މިއަދު އަހަރެންގެ ކުރިމަތީގައި މިހިރަ ތެދުވެރި އަންހެންކުއްޖާއާ.”
އިބްރާހީމްގެ ވާހަކަ އެވަރަކުން ނުނިމެއެވެ. އޭނާ މަރިޔަމްގެ ހިތުގައި އޮވެދާނެ އެންމެ ބޮޑު ކަންބޮޑުވުން ފިލުވައިދިނުމަށްޓަކައި އިތުރަށް ސާފުކޮށްދިނެވެ. “އަދި އެއް ވާހަކަ ސާފުކޮށް ބުނަން ބޭނުން. އަހަރެން މިއައީ މަރިޔަމަށް ހަމްދަރުދީވެގެން، ނުވަތަ މަރިޔަމް މި ޙާލަތުން ސަލާމަތްކުރާ މީހާގެ ރޯލު ކުޅޭކަށް ނޫން. މިއީ މަރިޔަމަށް ވެދޭ އިޙްސާންތެރިކަމެއް ނުވަތަ ޞަދަޤާތެއް ކަމަށް ދެކިގެން ކުރާ ކަމެއްވެސް ނޫން. އަހަރެން މި ކައިވެންޏަށް އެދެނީ، މަރިޔަމަކީ އަހަރެންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ބައިވެރިޔާއަށް ވާން އެންމެ އެކަށޭނަ، އަދި އަހަރެންގެ ދުނިޔެއާއި އާޚިރަތް ބާއްޖަވެރިކޮށްދޭނެ ހެޔޮލަފާ އަނތްބަކަށް ވާނެކަމުގެ ފުރިހަމަ ޔަޤީންކަން އޮތުމުން.”
މި ޖުމްލަތަކުން މަރިޔަމްގެ ހިތަށް ބޮޑު ތަސައްލީއެއް ލިބުނު ނަމަވެސް، އޭނާގެ ހިތުގައި އޮތް އެންމެ ބޮޑު ބިރުވެރިކަން ހާމަކުރަން އޭނާ ފަހެއް ނުޖެހުނެވެ. މަރިޔަމް ވަރަށް ސާބިތުކަމާއެކު، ހިތުގެ ރިހުން އެކުލެވިގެންވާ އަޑަކުން ބުންޏެވެ. “އިބްރާހީމް! އަހަރެން އެންމެ ބިރުގަންނަނީ ކައިވެނީގެ ފަހުން ދިރިއުޅުމުގައި ދިމާވާ ކުދިކުދި މައްސަލަތަކުގައިވެސް އަހަރެންގެ މާޒީ އަހަންނާ ދެކޮޅަށް ހަތިޔާރެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކޮށްފާނެތީ. ދެމަފިރިންގެ ދެމެދުގައި ޚިޔާލުތަފާތުވުމެއް ނުވަތަ ޒުވާބެއް ހިނގާ ކޮންމެ ފަހަރަކު، އަހަރެންގެ ކުރީގެ ކުށް ހަނދާންކޮށްދީ، އަހަރެންގެ ހިތް ކުދިކުދިކޮށްލާނެ ފިރިއަކަށް ތިޔަ ޒުވާނާ ވެދާނެތީ. އަހަރެން ބޭނުމެއް ނޫން މުޅި އުމުރު އެފަދަ ނަފުސާނީ ބިރުވެރިކަމެއްގައާއި ދެރަކޮށްލުމުގައި ހޭދަކުރާކަށް.”
މަރިޔަމްގެ މި އިޚްލާޞްތެރި ބަސްތަކަށް އިބްރާހީމް ވަގުތުން ފުރިހަމައަށް ތާއީދުކުރިއެވެ. “މަރިޔަމް ތިޔަ ބުނީ ވަރަށް ޙައްޤު ވާހަކައެއް. އިސްލާމްދީނުގައި ކައިވެންޏަކީ ރަޙްމަތާއި ލޯތްބާއި ކުލުނުގެ މައްޗަށް ބިނާވާ މަތިވެރި ގުޅުމެއް. ކައިވެންޏަކީ އަދަބުދޭ ޖަލެއް ނޫން. އަދި އެއީ މީހެއްގެ މާޒީ ހަނދާންކޮށްދީ އަނިޔާކުރާނެ ވަސީލަތެއްވެސް ނޫން. އަހަރެން ﷲ ގަންދީ މަރިޔަމަށް ވަޢުދުވަން. އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ދުވަހަކުވެސް މަރިޔަމްގެ މާޒީގެ ވާހަކަ ދައްކައި، މަރިޔަމްގެ ހިތުގައި ޖައްސައި، އެކަން މަރިޔަމް ދެރަކޮށްލާނެ ހަތިޔާރަކަށް ނަހަދާނަން.”
ދެމީހުންގެ ދެމެދުގައި ދެކެވުނު މި ފުން، ތެދުވެރި ވާހަކަތަކަށްފަހު، ދެ ޢާއިލާގެ މެދުގައި ކައިވެނީގެ ރަސްމީ މަޝްވަރާތައް ފެށިގެން ކުރިއަށް ދިޔައެވެ. ދެ ފަރާތުގެ ރުހުމާއެކު، ކައިވެނީގެ ތާރީޚު ކަނޑައެޅުމާއި، ކައިވެނީގެ ކަންކަން ކުރިއަށް ގެންދާނެ ގޮތްތަކާމެދު ވާހަކަދެކެވެމުން ދިޔައެވެ. ޚަދީޖާގެ މޫނުމަތިން ފެންނަނީ އެތައް އަހަރަކަށްފަހު ފެނުނު ހަޤީޤީ އުފާވެރިކަމުގެ ކަރުނައެވެ. މަރިޔަމްގެ ކޮއްކޮ އަޙްމަދުވެސް ހުރީ ދައްތައަށް ލިބެން އުޅޭ އުފަލާމެދު ނުހަނު ހިތްހަމަޖެހިފައެވެ. ގޭތެރެއަށް ވަނީ އެތައް ދުވަހަކަށްފަހު އުފާވެރިކަމުގެ ހޫނު ނޭވާއެއް ލެވިފައެވެ.
ނަމަވެސް، މި ކައިވެނީގެ ޚަބަރު މުޅި ރަށުތެރެއަށް ފެތުރިގެން ދިޔައީ ހީވެސް ނުކުރާހާ ބާރުމިނުގައެވެ. ރަށުގެ މަގުމަތީގެ ކަންމަތިތަކުގައާއި، ފިހާރަތަކުގައާއި، އޮފީސްތަކުގެ ކެންޓީނުތަކުގައި އަދި އަތިރިމަތީގެ ހޮޅުއަށިތަކުގައި އަނެއްކާވެސް މަރިޔަމްގެ ނަން ނުބައި ގޮތްގޮތަށް ގުގުމަން ފެށިއެވެ. “އިބްރާހީމް ފަދަ މާތް ކުއްޖަކު އެއްކަލަ ކުށްވެރިޔާއާ އިންނަން މޮޔަވީތަ؟ އެމީހުންގެ ޢާއިލާގެ ވިސްނުން ކޮބާ؟ މަރިޔަމް އޭނާއަށް ސިހުރު ހެދީބާ؟ އެއީ އޭނާ މާލެއަށް ފިލަން ވެގެން ޖެހި މަޅިއެއް.” މިފަދަ ހަޑިމުޑުދާރު، ވިހަ ދޮގު ވާހަކަތަކާއި އަޑުތައް ރަށުތެރޭގައި ވައިރޯޅިއެއް ފަދައިން ފެތުރެން ފެށިއެވެ. މި އަޑުތައް މަރިޔަމްގެ ކަންފަތާ ހަމައަށް ފޯރާ ކޮންމެ ފަހަރަކު، އޭނާގެ ހިތް ކުދިކުދިވެ، ދެލޮލުން ހޯސްލާފައި ކަރުނަ ހިލެއެވެ.
ކައިވެނީގެ ދުވަސް ކައިރިވަމުން ދިޔަ ވަރަކަށް، މަރިޔަމްގެ ހިތުގައި އޮތް ނުތަނަވަސްކަމާއި ބިރުވެރިކަން ދިޔައީ އިންތިހާއަށް އިތުރުވަމުންނެވެ. އިބްރާހީމްގެ އަނތްބަކަށް ވުމަށް އޭނާގެ ހިތް އެދުނު ނަމަވެސް، މި މުޖުތަމަޢުގެ ފިއްތުންތަކާއި، ކައިވެންޏަށްފަހު އުފެދިދާނެ ގޮންޖެހުންތަކާމެދު އޭނާ އިންތިހާއަށް ކަންބޮޑުވިއެވެ. އޭނާގެ ސަބަބުން އިބްރާހީމްގެ އަބުރަށާއި އޭނާގެ މާތް ޢާއިލާއަށް އެއްވެސް ބާވަތެއްގެ ލައްގަނޑެއް ނުވަތަ ބަދުނާމެއް އަތުވެދާނެތީ އޭނާ ނުހަނު ބިރުގަތެވެ. ކައިވެނީގެ ޒިންމާއަކީ ކިހާ ބޮޑު އެއްޗެއްކަން އިޙުސާސްވި ވަރަކަށް، އަމިއްލަ ނަފުސުގެ ނިކަމެތިކަން އޭނާއަށް އިޙުސާސްވަމުން ދިޔައެވެ.
މި ހުރިހާ ހާސްކަމެއްގެ ތެރޭގައިވެސް މަރިޔަމް އެނބުރިގަތީ އޭނާގެ ހަމައެކަނި ރައްކާތެރި ކިއްލާ ކަމުގައިވާ ނަމާދާއި ދުޢާއަށެވެ. ކޮންމެ ރެއަކު މީސްތަކުން ގަދަ ނިދީގައި ތިބޭ ދަންވަރުގެ ހަމަހިމޭން ވަގުތު، އޭނާ ދަމުނަމާދަށް ތެދުވެ މުސައްލަމައްޗަށް އަރައެވެ. އަދި ނުހަނު ޚުޝޫޢަތްތެރިކަމާއެކު ރަކުޢަތްތައް ފުރިހަމަކޮށް، ސަޖިދައިގައި އޮވެ، ކޯތާފަތް ތެމި ފޯވަންދެން ރުއިމަށްފަހު، އޭނާ ﷲ ގެ ޙަޟްރަތުގައި އާދޭހާއެކު ދުޢާކުރިއެވެ.
“ޔާ ﷲ! މިއަޅާގެ ހިތުގައިވާ ހުރިހާ ބިރުވެރިކަމަކާއި ނުތަނަވަސްކަމެއް ފިލުއްވައި، ހިތަށް ސާބިތުކަން ދެއްވާނދޭވެ! މި ކައިވެންޏަކީ ދެދުނިޔޭގައިވެސް މިއަޅާއަށާއި އިބްރާހީމަށް ހެޔޮ، ބަރަކާތްތެރި ކަމެއް ކަމުގައި ވަނީނަމަ، މިކަން ފަސޭހަކޮށްދެއްވައި އަޅަމެންގެ ހިތްތައް ގުޅުވައިދެއްވާނދޭވެ! އަދި މިއީ އަޅަމެންގެ ދީނަށާއި ދުނިޔެއަށް އަދި އާޚިރަތަށް ގެއްލުމެއް ހުރި ކަމެއް ނަމަ، މިއަޅާ މީގެން ސަލާމަތްކުރައްވައި، މިއަޅާއަށް ހެޔޮ ރަޙްމަތުގެ މަގު ދައްކަވާނދޭވެ! މިއަޅާގެ ހުރިހާ ކަމެއް މިއަޅާ ވަކީލުކުރަނީ އިބަރަސްކަލާނގެ މަތިވެރި ޙަޟްރަތަށް.”
މަރިޔަމް އޭނާގެ ހުރިހާ ކަމެއް، އޭނާގެ މުޅި މުސްތަޤުބަލާއި ނަފުސު، އެއްވެސް ޝައްކެއްނެތި ﷲ އަށް ވަކީލުކުރިއެވެ. އޭނާ ދަސްކުރި މަތިވެރި ޞަބްރުގެ ނަތީޖާއަކީ، ކޮންމެ ދަތިކަމެއްގެ ފަހަތުގައި ފަސޭހަކަމެއް ވާނެކަމުގެ ފުރިހަމަ ޔަޤީންކަމެވެ. ރަށު މީހުންގެ ވިހަ ދޫތަކާއި މަލާމާތްތަކަށްވުރެ، ﷲ ގެ ރަޙްމަތް މާ ތަނަވަސްވެގެންވާކަން އޭނާގެ ހިތަށް ވިސްނުނެވެ. އެހެންކަމުން، ބިރުވެރިކަމުގެ ތެރެއިންވެސް އޭނާގެ ހިތަށް ވެރިވީ އަމާންކަމާއި ފުން ހިތްހަމަޖެހުމެކެވެ. މިއީ އޭނާގެ ކެތްތެރިކަމަށް ﷲ މިންވަރުކުރައްވަން އުޅޭ ބޮޑު ނިޢުމަތުގެ ފެށުންކަން ޔަޤީންކޮށްގެން، އޭނާ ކުރިއަށް ފިޔަވަޅު އަޅަން ތައްޔާރުވިއެވެ. މާޒީގެ އަނދިރިކަމުގެ މައްޗަށް އީމާންތެރިކަމާއި ޞަބްރުގެ އަލިކަން ގަދަވެގެން ދިޔައެވެ.
(ނުނިމޭ)
