އުކުނޑިއަކީ އެއްވެސް އިންޒާރަކާ ނުލައި ކުއްލިއަކަށް ދިމާވާ ކަމެކެވެ. ކާން އިންނަ ވަގުތެއްގައި ނުވަތަ މީހަކާ ވާހަކަދައްކަން އިންނަ ވަގުތެއްގައި ވެސް ކުއްލިއަކަށް އަޑެއް ލައްވާފައި އުކުނޑިކޮއްޓަން ފަށާފާނެއެވެ. މިއީ ވަރަށް އުނދަގޫވާ ކަމެކެވެ.

އާންމުގޮތެއްގައި އުކުނޑިއަކީ އޭގެ ޒާތުގައި މަދު މިނެޓުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި ރަނގަޅުވާ ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް، ބައެއް ފަހަރު މާ ގިނައިރު އުކުނޑިކޮއްޓުމުގެ ސަބަބުން އުނދަގޫވެ، ލަދުގަންނަ ގޮތްވެއެވެ. އުފާވެރި ޚަބަރަކީ ގޭގައި ތިބެގެން ކުރެވޭނެ ފަސޭހަ ކަންތައްތަކަކުން އަވަހަށް އުކުނޑި ކަނޑުވާލެވިދާނެ ކަމެވެ.

މި ލިޔުމުގައި އުކުނޑިކޮއްޓަން ދިމާވާ ސަބަބުތަކާއި، އަވަހަށް އުކުނޑި ކަނޑުވާލާނެ ގޮތްތަކާއި، މިކަމުން ރައްކާތެރިވާނެ ގޮތްތަކުގެ އިތުރުން ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަންޖެހޭ ހާލަތްތަކަށް ބަލާލާނަމެވެ.

އުކުނޑިއަކީ ކޮބައިތަ؟

އުކުނޑިއަކީ ފުއްޕާމޭގެ ތިރީގައިވާ ކުޑަ މަސްގަނޑެއް ކަމަށްވާ ‘ޑައިފްރަމް’ އަށް ކުއްލިއަކަށް އަންނަ ލޮޅުމެކެވެ. މި މަސްގަނޑަށް މިފަދަ ލޮޅުމެއް އައުމުން އަޑު ބޭރުވާ ހޮޅި (ވޯކަލް ކޯޑް) ކުއްލިއަކަށް ބަންދުވެ، އުކުނޑި އަރާއިރު އިވޭ އަޑު ނުކުންނަނީއެވެ. އާންމުގޮތެއްގައި މިއީ ކުޑަ ވަގުތުކޮޅަކަށް ދިމާވާ ކަމެއް ނަމަވެސް، ބައެއް ފަހަރު މާ ގިނައިރު ނުވަތަ ގިނަ ދުވަސްތަކަކަށް ވެސް މިކަން ދެމިގެން ހިނގައިދާނެއެވެ.

އުކުނޑި އަރަން ދިމާވާ އާންމު ސަބަބުތައް

1- މާ އަވަހަށް ކެއުން: މާ އަވަހަށް ކެއުމުގެ ސަބަބުން ގިނަ އަދަދަކަށް ވައި އެތެރެވުން.

2- ބަނޑު ފުރޭވަރަށްވުރެ ގިނައިން ކެއުން.

3- ގޭސް ހުންނަ ބުއިންތައް ބޭނުންކުރުން.

4- ކުއްލިއަކަށް ހޫނު އެއްޗެއް ބޮއެފައި ފިނި އެއްޗެއް ބުއިން ނުވަތަ މީގެ އިދިކޮޅަށް ކަންތައް ކުރުން.

5- ކާ ވަގުތު ވާހަކަދެއްކުމުގެ ސަބަބުން ވައި އެތެރެވުން.

6- ބައެއް ބާވަތުގެ މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރުން.

7- ބޮޑަށް ހާސްވުން، އުފާވުން ނުވަތަ ސްޓްރެސްވުން.

8- ބަނޑުގައި ގޭސް ހެދުން ނުވަތަ އެސިޑް ރިފްލަކްސްވުން.

9- ކުއްލިއަކަށް ހޭން ނުވަތަ ރޯން ފެށުން.

10- ސިއްހީ ބައެއް ބަލިތައް (މިއީ ވަރަށް މަދުން ދިމާވާ ކަމެކެވެ).

އަވަހަށް އުކުނޑި ކަނޑުވާލާނެ 20 ގޮތް

1- ނޭވާ ހިފަހައްޓާލުން: ފުންކޮށް ނޭވާއެއްލުމަށްފަހު 10 އާއި 20 ސިކުންތާ ދެމެދުގެ ވަގުތަކަށް ނޭވާ ހިފަހައްޓާލާށެވެ.

2- މަޑުމަޑުން ފިނި ފެން (އައިސް ފެން) ބުއިން: ފިނި ފެން ފޮދެއް މަޑުމަޑުން ބޯލުމަކީ އުކުނޑި ކެނޑުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ކަމެކެވެ.

3- ފިނި ފެނުން އަނގަ ދޮވުން (ގާރގްލް): ފިނި ފެން އަނގައަށް ލައިގެން ކަރުތެރެ ސާފުކޮށްލާށެވެ.

4- ހަކުރު ބޭނުންކުރުން: ސަމުސަލެއްގެ ހަކުރު ދުލުގެ މަތީގައި ބާއްވައިގެން ވިރުވައިލާށެވެ.

5- ހުތް އެއްޗެއް ބޭނުންކުރުން: ކުޑަ ސަމުސަލެއްގެ ރާހުތް (ވިނެގާރ) ބޯލާށެވެ.

6- ކަރުދާސް ކޮތަޅަކަށް ނޭވާލުން: މިއީ ލޭގައި ކާބަންޑައިއޮކްސައިޑް އިތުރުކޮށްދީ އުކުނޑި ކަނޑުވައިދޭ ކަމެކެވެ.

7- ކަކޫ މޭގައި ޖެއްސުން: އިށީނދެ އިނދެ ކަކޫ މޭގައި ޖައްސައިގެން އިރުކޮޅަކު އިންނާށެވެ.

8- ބަނޑަށް މަޑުމަޑުން ފިއްތާލުން: އަތުން ބަނޑުގެ މަތީބަޔަށް މަޑުމަޑުން ފިއްތާލާށެވެ.

9- ޕީނަޓް ބަޓަރު ބޭނުންކުރުން: ސަމުސަލެއްގެ ޕީނަޓް ބަޓަރު ކެއުމަކީ ނޭވާލުމުގެ ނިޒާމަށް ބަދަލު އައިސް އުކުނޑި ކެނޑިދާނެ ކަމެކެވެ.

10- ގުދުވެ އިނދެ ފެން ބުއިން: އިދިކޮޅަށް ގުދުވެ ހުރެ ތަށްޓަކުން ފެން ބޯން މަސައްކަތް ކުރާށެވެ.

11- ކަންފަތް ބައްދައިގެން އިނދެ ފެން ބުއިން.

12- ލުނބޯ ފޮއްޗެއްގައި ދަތްޖައްސާން ނުވަތަ ހުތްފޮދެއް ބޯލުން.

13- ގަނޑުފެން ބޭނުންކުރުން: ކަރުގައި ގަނޑުފެން އުނގުޅުން ނުވަތަ ގަނޑުފެން ކޮޅެއް ބޯލުން.

14- ނޭފަތާއި އަނގަ ބަންދުކޮށްގެން ނޭވާ ބޭރުކުރަން އުޅުން.

15- ދުލުގެ ފަހަތު ބައިގައި މަޑުމަޑުން އަތްލުން.

16- މާމުޔާއި ހޫނު ފެން: މާމުއި ސަމުސަލެއް ހޫނު ފެނަށް އަޅައިގެން ބޯލާށެވެ.

17- ބަނޑުން ވައި ބޭރުކުރުން (ވައި ބޭރުކުރުން).

18- ހިކި ޕާން ފޮއްޗެއް ކެއުން.

19- 30 ސިކުންތުގެ ނޭވާ ހިފެހެއްޓުމުގެ އުކުޅު: 5 ސިކުންތު ނޭވާ އެތެރެއަށްލުން، 10 ސިކުންތު ހިފަހައްޓާލުން، 10 ސިކުންތު ބޭރުކުރުން.

20- ވިސްނުން އެހެން ކަމަކަށް ބަދަލުކުރުން.

އުކުނޑިން ރައްކާތެރިވާނީ ކިހިނެއް؟

– ކާވަގުތު މަޑުމަޑުން ކެއުން.
– ބަނޑު ފުރޭވަރަށްވުރެ މާ ގިނައިން ނުކެއުން.
– ގޭސް ހުންނަ ބުއިންތައް މަދުކުރުން.
– މާ ކުޅި އެއްޗެހި ނުކެއުން.
– ސްޓްރެސް މަދުކުރުން.

ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަންޖެހޭނީ ކޮން އިރަކު؟

އާންމުގޮތެއްގައި އުކުނޑިއަކީ ނުރައްކާތެރި ކަމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ތިރީގައިވާ ހާލަތްތަކުގައި ޑޮކްޓަރެއްގެ ލަފާ ހޯދަންވާނެއެވެ.
– އުކުނޑި އަރާތާ 48 ގަޑިއިރަށްވުރެ ގިނަވުން.
– ކެއުމާއި، ނިދުމާއި، ނޭވާލުމަށް އުނދަގޫވުން.
– މޭގައި ރިއްސުން ނުވަތަ ހޮޑުލެވުން.

ކުޑަކުދިން އުކުނޑިކޮއްޓުން

ކުޑަކުދިންނަށް އުކުނޑި އެރުމަކީ ވަރަށް އާންމު ކަމެކެވެ. މިފަދަ ހާލަތްތަކުގައި ކުއްޖާގެ ބުރަކަށީގައި މަޑުމަޑުން ފިރުމާލުން ނުވަތަ ބަނޑުން ވައި ބޭރުކުރުވުން (ބާރޕް) މުހިންމެވެ. ކުޑަކުދިންނަށް ހަކުރު ނުވަތަ ރާހުތް ފަދަ ތަކެތި ބޭނުންކޮށްގެން އުކުނޑި ކަނޑުވަން މަސައްކަތް ނުކުރާށެވެ.

ނިންމާލުމުގެ ކުރިން ބުނެލަން އޮތީ އުކުނޑިއަކީ ގިނަ ފަހަރަށް އޭގެ ޒާތުގައި ރަނގަޅުވާ ކަމެއް ނަމަވެސް، މަތީގައިވާ ފަސޭހަ ގޮތްތަކުގެ ބޭނުން ހިފައިގެން އަވަހަށް އުކުނޑި ކަނޑުވާލެވިދާނެއެވެ.