އެއީ ކުޑަ ތަޅުދަނޑިއަކާއި ފޮޓޯއެކެވެ. އެ ފޮޓޯއިން ފެންނަން ހުރީ ރިޔާޒްއެވެ. އޭނާގެ ސްކޫލް ބޭރުގައި ނަގާފައިވާ ފޮޓޯއެކެވެ. ފޮޓޯގެ ފަހަތުގައި ތާރީޚެއް ލިޔެފައި އޮތެވެ. އެއީ ޖެހިގެން އަންނަ ދުވަހުގެ ތާރީޚެވެ.
ފާރިސް އެއަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުއްޓެވެ. އެ އަންހެން މީހާއަށް ހަމަލާދީފައިވަނީ ދިމާވި ހާދިސާއަކުން ނޫނެވެ. އެކަކު ދިޔައީ އެ ކުއްޖާއަށް ފާރަލަމުންނެވެ. އެކަކު ދިޔައީ ކަމެއް ރާވަމުންނެވެ. ނަމަވެސް ކީއްވެ ހެއްޔެވެ؟
ހޮސްޕިޓަލުގައި، ޑޮކްޓަރުން މުޅި ރޭ މަސައްކަތް ކުރިއެވެ. ރިޔާޒް އިނީ އެމަރޖެންސީ ރޫމް ބޭރުގައި އޭނާގެ ވެލާ އުނގަށް ލައިގެންނެވެ. ފާރިސް އިނީ އޭނާގެ ކައިރީގައެވެ. އެތައް އަހަރަކަށްފަހު، އެ ވިޔަފާރިވެރިޔާގެ އަތުގައި ފޯނެއް ނެތެވެ. އެއްވެސް ބައްދަލުވުމެއް، އެއްވެސް އެއްބަސްވުމެއް ނެތެވެ. އެހީތެރިއަކުވެސް ނެތެވެ. ހުރީ ހަމައެކަނި ބިރުގެންފައިވާ ކުޑަ ކުއްޖެކެވެ.
އެތައް ގަޑިއިރެއް ފަހުން، ޑޮކްޓަރަކު ބޭރަށް ނުކުތެވެ.
“އޭނާގެ ހާލު މިހާރު ރަނގަޅުވަމުން އަންނަނީ.” ޑޮކްޓަރު ބުންޏެވެ.
ރިޔާޒް ކުއްލިއަކަށް ތެދުވިއެވެ. “އަހަންނަށް މަންމަ ފެންނާނެތަ؟”
“ވަރަށް އަވަހަށް.”
އެ ކުއްޖާ ފާރިސްއަށް ބަލާލިއެވެ. “މަންމަ ގެއަށް އަންނާނެތަ؟”
ފާރިސް މަޑުކޮށްލިއެވެ. “ކަލޭމެންގެ ސަލާމަތްތެރިކަން އަހަރެމެން ކަށަވަރު ކުރާނަން.”
ރިޔާޒް ބޯ ޖަހާލިއެވެ. ދެން އޭނާ މަޑުމަޑުން އަހާލިއެވެ.
“ކީއްވެ ބޭބެ އެނބުރި އައީ؟”
ފާރިސް އޭނާއަށް ބަލާލިއެވެ. އޭނާއަށް ވަރަށް އާދައިގެ ޖަވާބެއް ދެވުނީހެވެ. “އަހަރެންގެ ހިތަށް އުނދަގޫވީމާ” ކަމަށް ބުނެވިދާނެއެވެ. ނަމަވެސް ހަޤީޤަތް އެއަށްވުރެ ބޮޑެވެ.
“ސަބަބަކީ އިއްޔެ،” އޭނާ ލަސްލަހުން ބުންޏެވެ. “ކަލޭ އެހީއަށް އެދި ގޮވި އަޑު އަހަންނަށް އިވުނު. ނަމަވެސް އަހަރެން ނިންމީ ކަލޭގެ މައްސަލައަކީ އަހަރެންގެ ކަމެއް ނޫން ކަމަށް.” ރިޔާޒް އަޑުއަހަން ހުއްޓެވެ. “އަދި އަހަންނަށް ނިންމުނީ ނުބައިކޮށް.”
އެ ކުއްޖާ އޭނާގެ ފޮތިން ހަދާފައިވާ ވެލައަށް ބަލާލިއެވެ.
“ބޭބެ މިއަދު އަޑުއެހީމެއްނު.” ރިޔާޒް ބުންޏެވެ.
ފާރިސް ހިތާމަވެރި ހިނިތުންވުމަކާއެކު ބޯޖަހާލިއެވެ. “އާނ.”
ނަރުހަކު އެމީހުންގެ ގާތަށް އައެވެ. އޭނާ ހުރީ ކަންބޮޑުވެފައެވެ. “މިސްޓަރ ފާރިސް؟”
“ކީކޭ؟”
“ފުލުހުންނަށް އިތުރު އެއްޗެއް ފެނިއްޖެ.”
އޭނާ ފާރިސްއަށް ކުޑަ ޕްލާސްޓިކް ކޮތަޅެއް ދިއްކޮށްލިއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އޮތީ އޮޅާލާފައިވާ ކުޑަ ކަރުދާސްކޮޅެކެވެ. ފާރިސް އެ ހުޅުވާލިއެވެ. އޭގައި އޮތީ އެންމެ ޖުމުލައެކެވެ. “ކަލޭ ދިޔަ ގޮތަށް މަޑުނުކޮށް ދިޔަނަމަ މާ ރަނގަޅުވީސް.”
ފާރިސް އެ ލިޔުމަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުއްޓެވެ. ދެން އޭނާ އެމަރޖެންސީ ރޫމާ ދިމާލަށް ބަލާލިއެވެ. ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އޭނާއަށް ވިސްނުނީ، އެ ކުއްޖާގެ މަންމަ އެ ކުނީގެ ތެރެއަށް އެއްލާލާފައިވަނީ ހަމައެކަނި އޭނާގެ އަނގަ ބަންދުކުރާކަށް ނޫންކަމެވެ. އެއީ އޭނާ ބިރުގެންނެވުމަށެވެ. އެއީ އޭނާގެ ދަރިފުޅު ގެއްލުވާލުމަށް ރާވާފައިވާ ކަމެކެވެ. އަދި އެމީހުންނަށް ފާރިސްއަކީ ކާކުކަން ވަރަށް ރަނގަޅަށް އެނގެއެވެ. ސަބަބަކީ އެ މެސެޖު ފޮނުވާފައިވަނީ މަންމައަކަށް ނޫނެވެ. އެއީ ސީދާ ފާރިސްއަށް ފޮނުވާފައިވާ އިންޒާރެކެވެ.
ހަފުތާތަކެއް ފާއިތުވެގެން ދިޔައެވެ. ރިޔާޒްގެ މަންމަގެ ފުރާނަ ސަލާމަތްވިއެވެ. ފުލުހުންގެ ތަހުޤީޤުން ހާމަވީ، ނާޒުކު ހާލަތްތަކުގައި ތިބޭ އާއިލާތަކުގެ ބޭނުން ނަހަމަ ގޮތުގައި ހިފާ، ބިރުދައްކައިގެންނާއި ދަރަނިވެރިކޮށްގެން އެމީހުންގެ ގެދޮރު އަތުލާ ބޮޑު ނެޓްވޯކެއް އުޅޭ ކަމެވެ. އެރޭ ހައްޔަރުކުރި މީހަކީ އެ ނެޓްވޯކުގެ ކުޑަ ބައެކެވެ. ތަހުޤީޤު އަދިވެސް ދަނީ ކުރިއަށެވެ.
ރިޔާޒްގެ އާދޭސްތަކަށް ފުރަގަސްދީފައި އޭނާ ދާން އުޅުނު ވާހަކަ ފާރިސް އެއްވެސް މީހެއްގެ ގާތަކު ނުދައްކައެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ އެތެރެހަށީގައި ބޮޑު ބަދަލެއް އަތުވެއްޖެއެވެ. އޭނާ މިހާރު ދަނީ ނިކަމެތި އާއިލާތަކަށް އެހީތެރިވުމަށް ޚާއްސަ ފަންޑެއް ހިންގަމުންނެވެ. އަދި ކުޑަކުދިންނަށް ކުރިމަތިވާ ނުރައްކާތައް ރިޕޯޓުކުރެވޭނެ މަރުކަޒެއް އުފެއްދުމަށް އޭނާ އެހީތެރިވިއެވެ. މިހާރު ކޮންމެ ފަހަރަކު ކުނިވަށިގަނޑެއްގެ ކައިރިން ދާއިރު، އޭނާގެ ހަނދާނަށް އަންނަނީ އެ ކުޑަ ކުއްޖާއެވެ. ކޮންމެވެސް ތަނަކުން ކޮންމެވެސް މީހަކު އަޑުއަހާނެކަމުގެ އުންމީދުގައި ދެމުށްކަވާފައި ކުނިވަށިގަނޑުގައި ޓަކިޖެހި ކުއްޖާއެވެ. ނަމަވެސް ރިޔާޒްގެ ހަނދާނުގައި ހުރީ މުޅިން އެހެން ކަމެކެވެ. އޭނާ ހަނދާން ހުރީ އެނބުރި އައި މީހާގެ މަތިންނެވެ.
މަސްތަކެއް ފަހުން، އެއް ދުވަހެއްގެ ހަވީރު ފާރިސް އެ އާއިލާއަށް ޒިޔާރަތް ކުރިއެވެ. ރިޔާޒް އޭނާގެ ގާތަށް ދުވެފައި އައެވެ. އޭނާ މިހާރު ހުރީ ސާފުތާހިރު ސްކޫލް ޔުނީފޯމެއްގައެވެ. އިސްތަށިގަނޑު ހުރީ ރީތިކޮށް ފުނާ އަޅާފައެވެ. އަދި އޭނާގެ އަތުގައި އޮތީ ހަމަ އެ ބާ ވެލައެވެ.
“ބޭބެ!”
ފާރިސް ހިނިތުންވެލިއެވެ. “ހާލު ކިހިނެއް؟”
ރިޔާޒް ފަޚުރުވެރިކަމާއެކު ބޯޖަހާލިއެވެ. “ރަނގަޅު.”
ދެން އޭނާގެ ދަބަހުން އެއްޗެއް ނެގިއެވެ. “އަހަންނަށް ބޭބެއަށްޓަކައި އެއްޗެއް ކުރަހައިފިން.”
އޭނާ ފާރިސްއަށް ކުޑަ ކުރެހުމެއް ދިއްކޮށްލިއެވެ. އޭގައި ހުރީ ނޫކުލައިގެ ކުނިވަށިގަނޑެކެވެ. އޭގެ ކައިރީގައި ކުޑަ ފިރިހެން ކުއްޖަކު ހުއްޓެވެ. އަދި އެ ކުއްޖާގެ ކައިރީގައި އިސްކޮޅުން ދިގު މީހަކު ހުއްޓެވެ. އެމީހުންގެ މަތީގައި ރިޔާޒް ވަނީ ބޮޑު ރީނދޫ އިރެއް ކުރަހާފައެވެ.
ފާރިސް އެ ކުރެހުމަށް ބަލާލިއެވެ. “މިއީ ކޯޗެއް؟”
ރިޔާޒް ހިނިތުންވެލިއެވެ. “އެއީ ބޭބެ އެނބުރި އައި ދުވަސް.”
ފާރިސް އެ ކުރެހުމަށް ވަރަށް ގިނައިރު ބަލަހައްޓައިގެން ހުއްޓެވެ. ދެން އޭނާއަށް ފެނުނީ އޭގެ ތިރީގައި އަވަސްއަވަހަށް ލިޔެފައިވާ ބަސްކޮޅެކެވެ. “ބައެއް ފަހަރު މީހަކު ސަލާމަތްކުރުން ފެށެނީ މަޑުކޮށްލައި އަޑުއެހުމުންނެވެ.”
ފާރިސްގެ ލޮލުން ކަރުނަ ހިލުނެވެ. އޭނާ އެ ކުރެހުން ވަރަށް ފަރުވާތެރިކަމާއެކު އޮޅާލާފައި އޭނާގެ ވޮލެޓަށް ލިއެވެ.
އަހަރުތަކެއް ފަހުން، މީހުން މި ވާހަކަ ހަނދާން ހުންނާނީ ކުނިވަށިގަނޑެއްގެ ތެރެއިން އަންހެނަކު ސަލާމަތްކުރި ރެއެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ބައެއް މީހުން ހަނދާން ހުންނާނީ ފުލުހުންގެ ތަހުޤީޤުގެ މަތިންނެވެ. ބައެއް މީހުން ހަނދާން ހުންނާނީ ހައްޔަރުކުރި މީހާގެ މަތިންނެވެ. އަދި ބައެއް މީހުން ހަނދާން ހުންނާނީ އެ އާއިލާއަށް އެހީތެރިވި ވިޔަފާރިވެރިޔާގެ މަތިންނެވެ. ނަމަވެސް ފާރިސްގެ ހަނދާނުގައި ހުރީ މިއަށްވުރެ މާ އާދައިގެ ކަމެކެވެ.
ހަތް އަހަރުގެ ކުޑަ ކުއްޖަކު މީހުން ގިނަ މަގަކު ހުރެ އެހީއަށް އެދި ރޮއި އާދޭސްކުރި ގޮތެވެ. އެތައް ސަތޭކަ ބަޔަކަށް އެ އަޑު އިވުނެވެ. ނަމަވެސް ގިނަ މީހުން ނިންމީ އެ އަޑު ނީވޭ ކަމަށް ހަދާފައި ދާށެވެ. ބިރުވެރި ހަޤީޤަތަކީ، އެ މަންމަ މަރުވާން ކައިރިވީ އެކަކުވެސް އަޅާނުލައިގެނެއް ނޫނެވެ. އެ މަންމަ މަރުވާން ކައިރިވީ، އެހެން މީހަކު އެހީވާނެ ކަމަށް ހުރިހާ އެންމެންވެސް ހީކުރުމުންނެވެ.
ބައެއް ފަހަރު މީހަކު ބޭނުންވަނީ އަހަރެމެންގެ އަތުން ފައިސާއެއް ނޫނެވެ. އެމީހުން ބޭނުންވަނީ ނަސޭހަތެއް ވެސް ނޫނެވެ. އަދި އެމީހުންނަށް ޝައްކުގެ ނަޒަރަކުން ބަލާކަށް ވެސް ބޭނުމެއް ނުވެއެވެ. އެމީހުން ބޭނުންވަނީ ހަމައެކަނި މީހަކު މަޑުކޮށްލުމެވެ. ބަލާލުމެވެ. އަޑުއެހުމެވެ. އަދި އެންމެ ސުވާލެއް ނަމަވެސް ކޮށްލުމެވެ. ސަބަބަކީ ބިރުގެންފައިވާ ކުއްޖެއްގެ ނުވަތަ އެކަނިވެރިވެފައިވާ މީހެއްގެ ފަހަތުގައި އަހަރެމެންނަށް ނުފެންނަ ބޮޑު ވާހަކައެއް އޮވެދާނެތީއެވެ.
އަދި ބައެއް ފަހަރު ހިތާމަވެރި ނިމުމަކާއި ސަލާމަތްވުމާ ދެމެދު އޮންނަނީ އެންމެ އާދައިގެ މީހަކު ނިންމާ އެންމެ ނިންމުމެކެވެ. އެއީ “މިފަހަރު އަހަރެން ފުރަގަސްދީފައި ނުދާނަމެވެ.”
(ނިމުނީ)
