ދީނީ ސުވާލެއް އޮތީތަ؟
ވާހަކަ
ނުލިބުނު ލޯބި
މުނިއަވަސް ގްރެފިކްސް

ވިލާ ކޮލެޖުގެ ބޮޑު ގޯތިތެރެ އޮތީ ހަވީރުގެ ފިނި ވަގުތުގައި ދަރިވަރުންގެ ސަކަރާތާއި އަޑުގަދަކުރުމުން ފުރިފައެވެ. އެކި ދިމަދިމާލުގައި ގްރޫޕް ހަދައިގެން ކުދިން ކޮފީ ބޯން ތިބިއިރު، ބައެއް ކުދިން ތިބީ ފޮތްތައް ހިފައިގެން އިމްތިހާނަށް ތައްޔާރުވާށެވެ. ނަމަވެސް އެ އެންމެންގެ ތެރެއިންވެސް ވަކިން ފާހަގަވާ އެއް ދަރިވަރަކު އިނެވެ. އެއީ އުމުރުން އެންމެ ވިހި އަހަރުގެ ރީމާއެވެ.

ރީމާ އިނީ ލައިބްރަރީގެ ބޭރުގައި ހުރި ހިޔާދޭ ބޮޑު ގަހެއްގެ ދަށުގައި ހުރި މޭޒެއްގެ ދޮށުގައެވެ. އޭނާގެ ކުރިމަތީގައި ބިޒްނަސް މެނޭޖްމަންޓްގެ ބޯ ފޮތްތަކާއި، ކަލްކިއުލޭޓަރެއް އަދި ނޯޓްފޮތެއް އޮތެވެ. ރީމާގެ މޫނުމަތިން ފެންނަނީ ނިދިމަދުކަމާއި ވަރުބަލިކަމުގެ އަސަރެވެ. އޭނާގެ ހިމަތޮޅި އިނގިލިތަކުން ގަލަން ހިންގަމުން ދިޔައިރު، އިރުއިރުކޮޅުން ގަޑިއަށް ބަލައިލެވެއެވެ. ރީމާއަކީ އަތޮޅުތެރޭގެ ނިކަމެތި އާއިލާއަކަށް ނިސްބަތްވާ، ކިޔެވުމަށް މޮޅު ނަމަވެސް އަތްމަތި ވަރަށް ދަތި ކުއްޖެކެވެ. މާލޭގައި ކުއްޔަށް އުޅޭ ކުޑަ ކޮޓަރީގެ ކުއްޔާއި، ކޮލެޖުގެ ފީތައް ދެއްކުމަށްޓަކައި އޭނާ ކިޔަވަމުން ދިޔައީ ކެފޭއެއްގައި ވެއިޓަރެއްގެ ވަޒީފާ އަދާކުރަމުންނެވެ.

“ރީމާ! ހަމަ އަސްލަށްވެސް އަދިވެސް މިތާ ފޮތްތަކުގެ ތެރެއަށް ގެނބިގެން ތި އިނީތަ؟” ރީމާގެ އެންމެ ގާތް އެކުވެރިޔާ ޝިފާ ދުވަމުން ކަހަލަ ގޮތަކަށް އައިސް ރީމާގެ ކުރިމައްޗަށް ހުއްޓުނެވެ.

ރީމާ އިސްއުފުލައި ބަލައިލަމުން ހިނިތުންވެލިއެވެ. “ކީއްކުރާނީ ޝިފާ؟ މާދަމާ މިއޮތީ އެސައިންމަންޓް ސަބްމިޓް ކުރަން ޖެހޭ ދުވަސް. އަދި ދެ ޗެޕްޓަރ އެއްކޮށް ނުނިމޭ.”

“އޭތް! އަޑެއް ނާހަންތަ މިއަދު ކޮލެޖުގައި އުޅޭ ބޮޑު ޚަބަރެއް؟” ޝިފާ ވަރަށް ފޯރިއާއެކު ދެލޯ ބޮޑުކޮށްލަމުން ބުންޏެވެ. “މެޑިކަލް ފެކަލްޓީން މިއަދު އެބަ ބާއްވާ ވަރަށް ޚާއްޞަ ގެސްޓް ލެކްޗަރއެއް. ގެންނަނީ ރާއްޖެއިން ބޭރުން ކިޔަވައިގެން އައިސް އުޅޭ ވަރަށް ޒުވާން، އެހާމެ ރީތި، މޮޅު ޑޮކްޓަރެއް! އޭނަގެ ނަމަކީ ޒަޔާން. ހޯލު މިހާރުވެސް ފުރި ބާރުވެއްޖެ. ހިނގާބަލަ ބަލައިލަން ދާން!”

ރީމާ ފުން ނޭވާއެއް ދޫކޮށްލަމުން ފޮތް ލައްޕައިލިއެވެ. “ޝިފާ ދޭބަލަ. އަހަންނަކަށް ތިކަހަލަ ކަންކަމަކަށް ވަގުތެއް ނެތް. މިހާރު މެންދުރުފަހު ތިނެއް ޖަހަން ދިހަ މިނެޓް ހުރީ. ތިނެއް ޖަހާއިރު ކެފޭ ޑިއުޓީއަށް ނުދެވިއްޖެއްޔާ ސުޕަވައިޒަރު މިއަދު އަހަރެން ވަކިކުރާނެ. މިހާރުވެސް ދެ ދުވަހު ލަސްވެގެން ވަރަށް އެއްޗެހި ކިޔައިފި. މަށަށް އެ ވަޒީފާ ގެއްލިއްޖެއްޔާ ދެން މި ކޮޅަކު ނޫޅެވޭނެ.”

“އަޅެ ރީމާ، ތިހާ ބުރަކޮށް ނޫޅެބަލަ. ސިއްޙަތަށްވެސް ބަލަންވާނެއެއްނު.” ޝިފާ ހަމްދަރުދީއާއެކު ބުންޏެވެ.

“ހާސްނުވޭ، އަހަރެން ރަނގަޅޭ.” ރީމާ ތެދުވެ، އޭނާގެ ބާވެފައިވާ ކަޅު ދަބަހަށް ފޮތްތައް އަވަސްއަވަހަށް އަޅަން ފެށިއެވެ. “މާދަމާ ކޮލެޖުން ދިމާވާނެއެއްނު. އަހަރެން މި ދަނީ ދުއްވައިގަންނަން.”

ރީމާ ހަލުވި ފިޔަވަޅުތަކެއްގައި ކޮލެޖުގެ ޕާކިންގ ސަރަހައްދާ ދިމާއަށް ދިޔައެވެ. އޭނާގެ ހިތުގައި އޮތީ ހަމައެކަނި ވަގުތަށް ޑިއުޓީއަށް ފޯރުމުގެ ވިސްނުމެވެ.

ޕާކިންގ ޒޯނުގައި ހުރި އޭނާގެ ބާ ސައިކަލަށް އަރައި ރީމާ ސްޓާޓް ކޮށްލިއެވެ. ސައިކަލުގެ ބުރަކި ދަށްކަން އޭނާއަށް އެނގެއެވެ. ނަމަވެސް މަރާމާތުކުރާނެ ފައިސާއެއް އޭނާގެ އަތަކު ނެތެވެ. ކޮލެޖުގެ މައި ގޭޓުން ނުކުންނަން އޮތް ހަނި ގޯޅިގަނޑުން ބާރު ސްޕީޑެއްގައި ރީމާ ނުކުތެވެ. ގަޑިއަށް ބަލައިލެވުނު ވަގުތު، ކުއްލިއަކަށް މަގުގެ އަނެއް ފަރާތުން އަޅާލީ އަގުބޮޑު، ވިދުންގަދަ ކަޅުކުލައިގެ ކާރެކެވެ.

“އޭތް! މަޑުކުރޭ!” ރީމާގެ އަނގައިން ބިރުވެރި ހަޅޭކެއް ބޭރުވިއެވެ.

ރީމާ ސައިކަލުގެ ބުރަކީގައި ދެއަތުން ބާރަށް ހިފާލިއެވެ. ނަމަވެސް މަގުމަތީގައި ހުރި ހިމުން ވެލިތަކުގެ ސަބަބުން ސައިކަލު ކައްސާލައިގެން ގޮސް ޖެހުނީ ކާރުގެ ކުރީކޮޅުގައެވެ. ބާރު އަޑުފަށްގަނޑަކާއެކު ރީމާ ސައިކަލާއެކު މަގުމައްޗަށް ވިއްސައިގެން ދިޔައެވެ. ދަބަހުގައި ހުރި ފޮތްތަކާއި ގަލަންތައް ތާރުގަނޑު މައްޗަށް ބުރައިގެން ދިޔައިރު، ރީމާގެ ކަނާތު ފައި ސައިކަލުގެ ދަށުވެ، ވީ ތަދުން ގޮސް ހަޅޭއްލަވައިގަތެވެ.

ކާރު ވަގުތުން ހުއްޓުނެވެ. ޑްރައިވަރު ސީޓާ ޖެހިގެން ހުރި ދޮރު ހުޅުވާލާ އެއިން ފޭބީ އިސްކޮޅުން ދިގު، ރީތި ހަށިގަނޑެއްގެ ވެރި ޒުވާނެކެވެ. އޭނާ ލައިގެން ހުރީ އަތްދިގު ގަމީހަކާއި ކަޅު ފަޓްލޫނެކެވެ. މޫނުމަތިން ފެންނަނީ ނުހަނު ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެކެވެ. އެއީ މިއަދު ކޮލެޖަށް ލެކްޗަރ ދޭން އައިސް ހުރި ޒުވާން ޑޮކްޓަރު، ޒަޔާންއެވެ.

“ޔާ ﷲ! ކޮބާ ތަދުވިތަ؟ ކޮންތާކަށް ގެއްލުންވީ؟” ޒަޔާން ކާރުން ފައިބައިގެން ދުވެފައި އައިސް ރީމާގެ ކައިރިއަށް ކަކޫޖަހައި އިށީނެވެ. އޭނާގެ ފަހަތުން ކާރު ދުއްވަން އިން ޑްރައިވަރުވެސް ފޭބިއެވެ.

ޒަޔާން ފަރުވާތެރިކަމާއެކު ރީމާގެ ގައިމަތީގައި އޮތް ސައިކަލު ނަގައި ދުރަށް ޖެއްސިއެވެ. އަދި ރީމާގެ އަތުގައި ހިފަހައްޓައިލިއެވެ. “ހަމަޖެހިބަލަ. އަހަރެން މިއީ ޑޮކްޓަރެއް. އެއްވެސް ތަނެއް ބިނދިފައި ހުރިހެން ހީވޭތަ؟ ނޭވާލާން އުނދަގޫވޭތަ؟”

ރީމާ ވޭނާއެކު ލޯ ހުޅުވާލިއެވެ. އޭނާގެ ކުރިމަތީގައި ހުރި ޒުވާނާގެ ކަންބޮޑުވެފައިވާ، އެހެންނަމަވެސް އިންތިހާއަށް އޯގާތެރި ދެލޯ ފެނުމުން، އެ ވަގުތުވެސް ރީމާގެ ހިތަށް ބަޔާންކުރަން ނޭނގޭ ފަދަ އިޙުސާސެއް ވެރިވިއެވެ. ނަމަވެސް އެ ވަގުތު އޭނާގެ ސިކުނޑިއަށް ވެރިވީ ޑިއުޓީއަށް ލަސްވާކަމުގެ ބިރެވެ.

“ނޫން.. އަހަރެން.. އަހަރެން ރަނގަޅު.” ރީމާ ތެދުވަން އުޅުނެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ކަކުލުން ފެށިގެން ތަނބިކަށްޓާ ހަމައަށް މަށައިގެން ގޮސް ލޭ އަންނަމުން ދިޔައެވެ. ވޭނުގެ ސަބަބުން އޭނާ އަނެއްކާވެސް ވެއްޓެން ދިޔައެވެ.

ޒަޔާން ވަގުތުން ރީމާގެ ކޮނޑުގައި ހިފަހައްޓައި، އޭނާގެ އަތްދަނޑިމައްޗަށް ނެގިއެވެ. “މި ހާލުގައި ތެދުވަން އުޅޭނެ ކަމެއް ނެތް. ފައިން ވަރަށް ބޮޑަށް ލޭ އެބައާދޭ. އަވަހަށް ހިނގާ އަހަންނާއެކު ހޮސްޕިޓަލަށް.”

މިވެސް ކިޔާލަން:  ހިޔަނި - ކުރު ވާހަކަ

“ނޫން! ޕްލީޒް، އަހަރެން ބަހައްޓާ!” ރީމާ ދެކޮޅު ހެދިއެވެ. “އަހަންނަށް އެހާ ވަގުތެއް ނެތް. މިހާރު ތިނެއް ޖަހައިފި. އަހަރެން ކެފޭއަށް ނުގޮސްފިއްޔާ ވަޒީފާއިން ވަކިކުރާނެ. އަހަންނަށް ވަޒީފާ ވަރަށް މުހިންމު!”

ޒަޔާން ރީމާގެ މޫނަށް ބަލައިލިއެވެ. އޭނާގެ ދެލޮލުން ފެންނަނީ ހަމައެކަނި ޖިސްމާނީ ތަދެއް ނޫނެވެ. ދިރިއުޅުމުގެ ބުރަކަމާއި، މަޖުބޫރުކަމުގެ އަސަރެވެ. ޒަޔާންގެ ހިތުގައި ރީމާއާމެދު އާދަޔާ ޚިލާފު ހަމްދަރުދީއަކާއި ޝައުޤުވެރިކަމެއް އުފެދުނެވެ.

“ފައިސާއާއި ވަޒީފާއަށްވުރެ ފުރާނައާއި ސިއްޙަތު މާ މުހިންމުވާނެ.” ޒަޔާން ވަރަށް މަޑުމައިތިރި ނަމަވެސް ސާބިތު އަޑަކުން ބުންޏެވެ. “އަހަރެން މިހުރީ ޑޮކްޓަރެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން. އަހަރެން ބަލި މީހަކު މި ހާލަތުގައި ދޫކޮށްލާފައި ދިއުމަކީ އަހަރެންގެ ޒަމީރު ޤަބޫލުކުރާ ކަމެއް ނޫން. ކާރަށް އަރާ، އަހަރެން ބޭސް އަޅައިދޭނަން. އަދި ތިކުއްޖާގެ ވަޒީފާގެ ކަންކަން ހަމަޖައްސައިދޭން ވެސް އަހަރެން އެހީވެދީފާނަން.”

ޒަޔާން މަޑުމައިތިރިކަމާއެކު ރީމާ ގެންގޮސް ކާރުގެ ފަހަތު ސީޓުގައި ބޭންދިއެވެ. އަދި އޭނާގެ ޑްރައިވަރަށް އަމުރުކުރީ ރީމާގެ ސައިކަލު ރައްކާތެރި ތަނަކަށް ލުމަށާއި، ބިންމައްޗަށް ވެއްޓިފައި ހުރި ފޮތްތަކާއި ދަބަސް ނަގައިގެން ކާރަށް އެރުވުމަށެވެ.

ހޮސްޕިޓަލަށް ދިޔަ މަގުމަތީގައި ޒަޔާން ކާރުގައި އޮތް ފަސްޓް އެއިޑް ބޮކްސް ނަގައިގެން ރީމާގެ ޒަޚަމްތައް ސާފުކޮށްދިނެވެ. ރީމާ އިނީ ލަދުން އިސްއޮބައިލައިގެންނެވެ. އޭނާގެ ދިރިއުޅުމުގައި މިފަދަ އަޅާލުމަކާއި އޯގާތެރިކަމެއް ދުވަހަކުވެސް ފެނިފައެއް ނުވެއެވެ. އަމިއްލަ ނަފްސަށް އިތުބާރު ކުޑަވެފައިވާ ރީމާއަށް، ޒަޔާން ފަދަ ޝަޚްސިއްޔަތު ވަރުގަދަ، ރީތި ޒުވާނަކު އޭނާއަށްޓަކައި މިހާ ކަންބޮޑުވެގެން އުޅޭ މަންޒަރު ފެނުމުން ބުނެދޭން ނޭނގޭ ގޮތްތަކެއް ވަމުން ދިޔައެވެ.

“އަހަރެންގެ ނަމަކީ ޒަޔާން. ރީމާ ދޯ ކިޔަނީ؟” ޒަޔާން ރީމާގެ ދަބަހުގައި އޮތް އައިޑީ ކާޑަށް ބަލައިލަމުން އެހިއެވެ.

“ލައްބަ.. ރީމާ.” ރީމާ މަޑުމަޑުން ބުންޏެވެ. “ވަރަށް ބޮޑަށް ޝުކުރިއްޔާ ޑޮކްޓަރ. އަހަރެންގެ ކުށުން ވީ ކަމަކަށް ވާއިރުވެސް ތިހާ ބޮޑަށް އެހީތެރިވެދެއްވީތީ.”

“ކުށެއް ނޫން އެއީ، އިއްތިފާޤެއް.” ޒަޔާން ހިނިތުންވެލިއެވެ. “އަދި އަހަންނަށް ހަމައެކަނި ޒަޔާންއޭ ކިޔަސް އެންމެ ރަނގަޅު.”

ހޮސްޕިޓަލަށް ގޮސް އެކްސްރޭ ނަގައި ބެލިއިރު، ނަސީބަކުން އެއްވެސް ކަށްޓަކަށް ގެއްލުމެއް ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ. ލިބިފައިވަނީ ބޭރުފުށުގެ ޒަޚަމްތަކެކެވެ. ޒަޔާން އަމިއްލައަށް ރީމާގެ ފައިގައި ބޭސްއަޅައިދީ، އަރާމުކުރަން ޖެހޭނެކަމަށް ބުންޏެވެ. އަދި ރީމާ މަސައްކަތްކުރާ ކެފޭގެ ނަން އަހައި، އެތަނުގެ މެނޭޖަރަށް ގުޅައި ރީމާ އެކްސިޑެންޓްވި ވާހަކަ ބުނެ، ދެ ދުވަހުގެ ޗުއްޓީއެއްވެސް ހަމަޖައްސައިދިނެވެ. ރީމާ ހުރީ ޒަޔާންގެ ދީލަތިކަމާމެދު ބުނާނެ އެއްޗެއްވެސް ނޭނގިފައެވެ.

އެ ދުވަހަށްފަހު، ޒަޔާންގެ ދިރިއުޅުމުގެ އާދަކާދައަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް އައެވެ. އޭނާ ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް ރީމާ މަސައްކަތްކުރާ ކެފޭއަށް ސައިބޯން ދާން ފެށިއެވެ. ބައެއް ފަހަރު އާދައިގެ ޓީޝާޓަކާއި ޖީންސެއްގައި އައިސް، ކަނެއްގައި ހުންނަ މޭޒެއްގައި އިށީނދެ ފޮތެއް ކިޔަން އިނދެއެވެ. އޭނާގެ ހަމައެކަނި ބޭނުމަކީ ރީމާ ދެކިލުމެވެ. ރީމާގެ ހިނިތުންވުމާއި، ކަސްޓަމަރުންނާ ވާހަކަދައްކާ މަޑުމައިތިރި ގޮތް ބަލަން އިނުމެވެ.

ޒަޔާން އަމިއްލަ ނަފްސު ތަޢާރަފުކޮށްފައި އޮތީ ހަމައެކަނި ސަރުކާރު ހޮސްޕިޓަލެއްގެ ކުޑަ މުސާރައެއް ލިބޭ ޑޮކްޓަރެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އޭނާއަކީ ރާއްޖޭގެ އެންމެ ބޮޑު އެއް ޝިޕިންގ އަދި ރިޒޯޓް ވިޔަފާރި ކުންފުނި ކަމަށްވާ “އަލް-ފަހުމީ އެމްޕަޔަރ” ގެ ހަމައެކަނި ވާރުތަވެރިޔާ ކަމެއް، އަދި ބިލިއަނަރެއްގެ ދަރިއެއް ކަމެއް ރީމާއަކަށް ނޭނގެއެވެ. ޒަޔާން ބޭނުންވީ އޭނާގެ ފައިސާއާއި މުދަލަށް ނުބަލައި، އޭނާގެ ޒާތަށް ލޯބިކުރާނެ ހަޤީޤީ ބައިވެރިއެކެވެ. މީގެ ކުރިން އޭނާއާ ގުޅުނު ހުރިހާ އަންހެނުންވެސް ބެލީ އޭނާގެ އާއިލީ ނަމަށާއި މުއްސަނދިކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން ރީމާގެ ސާދާކަން ވެގެންދިޔައީ ޒަޔާންގެ ހިތް މުޅިން ފަތަހަކޮށްލި ކަމަކަށެވެ.

ދުވަސްތައް ވޭތުވަމުން ދިޔަވަރަކަށް ދެމީހުންގެ ގުޅުން ވަރުގަދަވަމުން ދިޔައެވެ. ކޮލެޖް ނިންމާފައި ރީމާގެ ފިލާވަޅުތަކުގައި ޒަޔާން އެހީތެރިވެދެއެވެ. ދެމީހުން އެކުގައި މަގުމަތީގައި ހިނގާލަން ގޮސް، އާދައިގެ ގާޑިޔާތަކުން ކުރުނބާ ބޮއެ ހަދައެވެ. ޒަޔާން ހުންނަނީ އެ އާދައިގެ ދިރިއުޅުމުން އިންތިހާއަށް އުފާވެފައެވެ.

އެއްރެއަކު، އުސްފަސްގަނޑު ސަރަހައްދުގައި ހަނދުވަރުގެ އަލީގައި ދެމީހުން ހިނގާލަން ނުކުތެވެ. ރާޅުތަކުގެ އަޑު ފިޔަވައި އެހެން އަޑެއް މާބޮޑަކަށް ނީވެއެވެ.

“ޒަޔާން.” ރީމާ މަޑުމަޑުން ގޮވާލިއެވެ. “އަހަންނަށް އަދިވެސް ޤަބޫލެއް ނުކުރެވޭ ޒަޔާން ކަހަލަ ތަޢުލީމީ، މޮޅު ޑޮކްޓަރަކު އަހަރެން ކަހަލަ އެއްވެސް މީހަކާ ނުގުޅޭ، އާދައިގެ ފަގީރު އަންހެން ކުއްޖެއްގެ ފަހަތުން ތި އުޅޭ ސަބަބެއް. އަހަރެންގެ އާއިލާއަކީވެސް ރަށުގައި ވަރަށް ނިކަމެތިކޮށް އުޅޭ ބައެއް. އަހަރެން މިތާ މި އުޅެނީވެސް ކިރިޔާ ކައިބޮއެގެން. ޒަޔާންއަށް މާ ރަނގަޅު ކުދިން ލިބޭނެ.”

ޒަޔާން ހުއްޓި، ރީމާގެ ކުރިމައްޗަށް އެރިއެވެ. އަދި ރީމާގެ ދެލޮލަށް ފުންކޮށް ބަލައިލިއެވެ. “ރީމާ.. އިންސާނެއްގެ އަގު ވަޒަންކުރެވެނީ އޭނާގެ އަތުގައި ހުންނަ ފައިސާއަކުން ނޫން. އަހަރެންގެ ހަޔާތުގައި ފައިސާއާއި މުދާ ހުރި އެތައް ބަޔަކު ދުށިން. އެކަމަކު ރީމާގެ ކިބައިން އަހަންނަށް ފެނުނީ އޭގެން އެކަކުގެ ކިބައިންވެސް ނުފެންނަ ސާފު، ތެދުވެރި ހިތެއް. ތި ހިތްވަރާއި، ތި އަޚްލާޤު. އަހަރެން ބޭނުމީ ރީމާ. އަހަރެން ރީމާދެކެ ވަރަށް ބޮޑަށް ލޯބިވޭ.”

ރީމާގެ ދެލޮލުން އުފާވެރިކަމުގެ ކަރުނަ ފާއްދާލިއެވެ. އެތައް ދުވަހަކު ހިތުގައި ފޮރުވައިގެން އުޅުނު އިޙުސާސްތައް ދުލާ ހަމައަށް އައެވެ. “އަހަރެންވެސް ޒަޔާންދެކެ ވަރަށް ލޯބިވޭ. ވަރަށް ބޮޑަށް. އެކަމަކު އަހަރެން އަބަދުވެސް ބިރުގަނޭ މި އުފާވެރިކަން ގެއްލިދާނެތީ.”

މިވެސް ކިޔާލަން:  އެ ފިނި މެންދަން - ކުރު ވާހަކަ

“ދުވަހަކުވެސް ގެއްލުނަކަ ނުދޭނަން.” ޒަޔާން ރީމާގެ އަތުގައި ބާރަށް ހިފަހައްޓައިލަމުން ވަޢުދުވިއެވެ. ނަމަވެސް އެ ވަގުތުވެސް ދުރުގައި، ކަޅުކުލައިގެ ކާރެއްގެ ތެރޭގައި އިނދެ މީހަކު އެމަންޒަރު ކެމެރާއަކުން ރެކޯޑް ކުރަމުން ދިޔަކަމެއް އެއިން އެކަކަށްވެސް ނޭނގެއެވެ.

ޒަޔާންގެ މަންމަ، ޝަރީފާއަކީ މުޅި މާލެއަށް މަޝްހޫރު، ފޮނި، އަދި އާއިލީ ޝަރަފާއި ފައިސާއަށް ފުރާނައިން ޤުރުބާންވާ ކަހަލަ އަންހެނެކެވެ. ޒަޔާން އާދައިގެ ވެއިޓަރަކާ ރައްޓެހިވެގެން އުޅޭ ޚަބަރާއި ފޮޓޯތައް ޝަރީފާގެ އަތަށް އެރީ ޒަޔާން ބޭރުގެ މެޑިކަލް ސެމިނާއަކަށް ފުރައިގެން ދިޔަ ދުވަހުއެވެ.

ޝަރީފާގެ ރުޅިގަނޑު ފަޅައިގެން ދިޔައެވެ. “މަގޭ ދަރި، އަލް-ފަހުމީ ޚާންދާނުގެ ހަމައެކަނި ވާރުތަވެރިޔާ، މަގުމަތީގެ ސަލާންޖަހާ އަންހެނެއްގެ މަޅީގައި ޖެހުނީތަ؟ މިކަން މިހިސާބުން ނިންމާލަން ޖެހޭނެ!”

ޖެހިގެން އައި ދުވަހުގެ މެންދުރު، ރީމާ އޭނާ ދިރިއުޅޭ ކުޑަ ކޮޓަރީގައި ފޮތް ކިޔަން އިންދާ، ކުއްލިއަކަށް ބާރަށް ދޮރުގައި ތަޅައިގަތެވެ. ރީމާ ގޮސް ދޮރު ހުޅުވާލުމާއެކު، ސިހިގެން ދިޔައެވެ. ދޮރުމަތީގައި ހުރީ އަގުބޮޑު ފަށުވި ހެދުމެއް ލައިގެން، ޖަވާހިރުތަކުން ވިދަމުން ދިޔަ އުމުރުން ދުވަސްވީ އަންހެނެކެވެ. އޭނާގެ ދެފަރާތުގައި ބިޔަ ދެ ބޮޑީގާޑުން ތިއްބެވެ. އެއްވެސް ހުއްދައަކާނުލައި ޝަރީފާ ކޮޓަރި ތެރެއަށް ވަދެގަތެވެ. އޭނާގެ މޫނުމަތިން ފެންނަނީ ފަކުރުގަންނަ ކަހަލަ ކުލަވަރެކެވެ. ކުޑަ ކޮޓަރީގެ ވަށައިގެން ބަލައިލަމުން، ނޭފަތުގައި ކުޑަ ރުމާލެއް ޖައްސައިލިއެވެ.

“ކޮބާ.. ތީ ދޯ ރީމާއަކީ؟ މަގޭ ދަރިފުޅު ޒަޔާންގެ ބޮލަށް އެނބުރުން އަރުވައިގެން، އޭނަގެ ފައިސާއަށް ދަހިވެތިވެގެން އުޅޭ މަކަރުވެރި އަންހެނަކީ؟” ޝަރީފާގެ އަޑުގައިވީ ވިހަގަދަ ނަފުރަތެކެވެ.

ރީމާގެ މޭގަނޑު ތެޅިގަތެވެ. “ތީ.. ތީ ޒަޔާންގެ މަންމަތޯ؟ އަޅުގަނޑު.. އަޅުގަނޑު އެއްވެސް ފައިސާއަކަށް..”

“ހުއްޓާލާ!” ޝަރީފާ ހަރުކަށިކަމާއެކު އަތް އުފުލައިލިއެވެ. “ކަލެއަށް އެނގޭތަ ޒަޔާންއަކީ ކާކުކަން؟ އޭނައަކީ އަލް-ފަހުމީ ކުންފުނީގެ ވެރިޔާ. ބިލިއަނެއްހާ ރުފިޔާގެ މުދަލުގެ ވާރުތަވެރިޔާ! އޭނަ ހޮސްޕިޓަލެއްގައި އެ އުޅެނީ އޭނަގެ މަޖަލަކަށް، ޝައުޤަކަށް. ކަލޭ ހީކުރީ އޭނަގެ ސާދާކަމުގެ ފަހަތުގައި ފޮރުވިފައި އޮތް ބޮޑު ތަރިކަ ފޭރިގަނެވޭނެ ކަމަށްތަ؟”

ރީމާގެ ފައިދަށުން ބިންގަނޑު ދެމިގަތް ފަދަ އިޙުސާސެއް ކުރެވުނެވެ. ޒަޔާންއަކީ އެފަދަ ބޮޑު މުއްސަންޖެއްކަން އޭނާއަށް އެނގުނީ އަލަށެވެ. އެ ސާދާ، މަޑުމައިތިރި ޑޮކްޓަރަކީ ޤައުމުގެ އެންމެ ނުފޫޒުގަދަ އެއް އާއިލާގެ ހަމައެކަނި ފިރިހެން ދަރިފުޅެވެ.

“ނޫން.. އަޅުގަނޑަކަށް ނޭނގެ އޭނައަކީ އެހާ ބޮޑު މުއްސަންޖެއް ކަމެއް. ހެއްދެވި ފަރާތް ގަންދީ ބުނަން، އަޅުގަނޑު ޒަޔާންދެކެ ލޯބިވީ އޭނަގެ އިންސާނިއްޔަތުކަމަށްޓަކައި.” ރީމާގެ ދެލޮލުން ކަރުނަ ފާއްދާލިއެވެ.

ޝަރީފާ މަލާމާތުގެ ހިނިގަނޑެއް ޖަހައިލަމުން ދަބަހުން ނެގި ފަސް ލައްކަ ރުފިޔާގެ ޗެކެއް މޭޒުމައްޗަށް އެއްލިއެވެ. “ތި ކަހަލަ ފަގީރު އަންހެނުން ދައްކާނީ ތި ވާހަކަ. މި ޗެކް ނަގާ. އަދި މިރޭ އިރުއޮއްސުމުގެ ކުރިން މާލެ ދޫކޮށް، މަގޭ ދަރިފުޅުގެ ހަޔާތުން ދުރަށް ފިލައިގެން ދޭ. ކަލޭ ނުގޮސްފިއްޔާ، އަހަރެން ޒަޔާންގެ މުޅި ކެރިއަރު ދުއްވާލާނަން. އޭނަގެ ޑޮކްޓަރުކަމުގެ ލައިސަންސް ބާތިލުކޮށް، އާއިލީ މުދަލުން މަހުރޫމުކޮށް، މުޅި މުޖުތަމައު ކުރިމަތީގައި ބޭޒާރުކޮށްލާނަން! އޭނަ ހަލާކުވާން ބޭނުން ނޫނިއްޔާ، މިހާރުން މިހާރަށް ފުރައިގެން ދޭ!”

ރީމާ ބިރުން ގޮސް ތުރުތުރުއަޅަން ފެށިއެވެ. އޭނާ މޭޒުމަތީގައި އޮތް ޗެކަށް ބަލައިލިއެވެ. އެ ފައިސާގައި އޭނާ އިނގިލި ކުރިވެސް ޖައްސާކަށް ބޭނުމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ޒަޔާންގެ މުސްތަޤުބަލު ހަލާކުވެގެންދާ މަންޒަރު ދެކޭކަށް އޭނާގެ ހިތަކަށް ކުޅަދާނައެއް ނޫނެވެ. ޒަޔާންގެ ޑޮކްޓަރުކަމަކީ އޭނާގެ ފުރާނައެވެ.

“އަޅުގަނޑު.. އަޅުގަނޑު ހިނގައިދާނަން.” ރީމާ ގިސްލަމުން ބުންޏެވެ. “އެކަމަކު އަޅުގަނޑަކަށް ތި ފައިސާއެއް ބޭނުމެއް ނޫން. ޒަޔާންއަށް ދެރައެއް ނުދެއްވާތި. އޭނަގެ މުސްތަޤުބަލު އުޖާލާކޮށްދެއްވާ.”

ޝަރީފާ ފޮނިގޮތަކަށް ހިނިތުންވެލަމުން ކޮޓަރިން ނުކުތެވެ. ރީމާ ބިންމައްޗަށް ތިރިވެ، މޫނުގައި ދެއަތް އަޅައި ރޯން ފެށިއެވެ. އެ ލޯތްބަކީ އޭނާގެ ނަސީބުގައި ނެތް ލޯތްބެއްކަން ޤަބޫލުކުރަން އޭނާއަށް މަޖުބޫރުވިއެވެ. އެ ދުވަހުގެ ހަވީރުގެ ވަގުތެއްގައި، ކިޔެވުމާއި ވަޒީފާ ދޫކޮށްލުމަށްފަހު، ރީމާ އަތުގައި އޮތް ކުޑަ ފޮށި ހިފައިގެން މާލޭގެ ބަނދަރަށް ދިޔައެވެ. އަދި އޭނާގެ ސިމްކާޑު ބިންމައްޗަށް ވައްޓާލައި ފައިން ހަލާކުކޮށްލުމަށްފަހު، އެންމެ ދުރަށް ދާން އޮތް ބޯޓަށް އަރައި ފުރައިގެން ދިޔައީ ހިތް ކުދިކުދިވެފައިވާ ހާލުގައެވެ.

ޒަޔާން މާލެ އެނބުރި އައީ ރީމާއަށް ދޭނެ ރީތި އަނގޮޓިއެއް ހިފައިގެން، ކައިވެންޏަށް އެދުމުގެ ފޮނި އުއްމީދުގައެވެ. ނަމަވެސް އޭނާއަށް ކުރިމަތިލާން ޖެހުނީ ހިތްދަތި ހަޤީޤަތާއެވެ. ރީމާ އުޅުނު ކޮޓަރި ހުރީ ތަޅުއަޅުވާފައެވެ. ކެފޭއިން ބުނީ ރީމާ ކުއްލި ގޮތަކަށް ވަޒީފާއިން ވަކިވެގެން ހިނގައްޖެ ކަމަށެވެ. ކޮލެޖުން ބުނީ ކިޔެވުން މެދުކަނޑާލައިފައިވާ ކަމަށެވެ.

ޒަޔާން މޮޔައެއް ފަދައިން ރީމާ ހޯދަން ދުވިއެވެ. ގޭތެރޭގައި މަންމަގެ ފަރާތުން ފެނުނު ފަރުވާކުޑަ ހިނިތުންވުމާއި، “އެއީ ކަލޭގެ ފައިސާއަށް އުޅުނު އަންހެނެއް، ފިލައިގެން ދިޔައީ” އޭ ބުނި ބަސްތަކުން، ޒަޔާންގެ ހިތް ކުދިކުދިވިއެވެ. ނަމަވެސް ޒަޔާން ދުވަހަކުވެސް ރީމާގެ ތެދުވެރިކަމަކަށް ޝައްކެއް ނުކުރެއެވެ. އޭނާގެ މަންމަގެ އަނިޔާވެރިކަން ވިސްނި، އޭނާ އާއިލާގެ މުއްސަނދި ދިރިއުޅުމާ ދުރަށް ޖެހިލިއެވެ. އަމިއްލަ އެޕާޓްމަންޓަކަށް ބަދަލުވެ، ހޮސްޕިޓަލުގެ ބުރަ ޑިއުޓީތަކުގެ ތެރޭގައި އަމިއްލަ ނަފްސު ގަންބުވައިލިއެވެ. ތިން އަހަރު ފާއިތުވެގެން ދިޔައީ މިފަދަ ހިތާމަވެރި ހާލެއްގައެވެ.

އަނެއްކޮޅުން ރީމާ ދިޔައީ ރާއްޖޭގެ އެންމެ އުތުރުގެ ހަމަހިމޭން، ކުޑަ ރަށަކަށެވެ. އެ ރަށުގައި އޭނާ ހިމޭން ދިރިއުޅުމެއް ވޭތުކުރަން ފެށިއެވެ. ރަށުގެ ޕްރީސްކޫލް ކުދިންނަށް ޓިއުޝަން ނަގައިދީގެން ލިބޭ ކުޑަ އާމްދަނީން އޭނާ ދިރިއުޅުން ބިނާކުރިއެވެ. ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް ޒަޔާންގެ ހަނދާނުގައި ކަރުނައަޅައެވެ. އޭނާ ހީކުރީ އެއީ ދުވަހަކުވެސް ނުލިބޭނެ، ގެއްލިފައިވާ ލޯތްބެއް ކަމަށެވެ.

މިވެސް ކިޔާލަން:  މަންމަ ކިޔުމުގެ ހުއްދައެއް ނެތް - 1

ތިން އަހަރު ފަހެވެ. ރީމާ ދިރިއުޅޭ ރަށުގެ ސިއްޙީ މަރުކަޒަށް ޚާއްޞަ ޑޮކްޓަރުންގެ ޓީމެއް އަންނަ ޚަބަރު މުޅި ރަށުގައި ފެތުރިގެން ދިޔައެވެ. އެއީ މާލޭގެ ބޮޑު ހޮސްޕިޓަލަކުން އިސްނަގައިގެން، އެކަހެރި ރަށްރަށަށް އެހީވުމަށް ހިންގާ ހިލޭ ބޭސްފަރުވާގެ ޕްރޮގްރާމެކެވެ.

އެއްދުވަހެއްގެ ހަވީރުގެ ވަގުތެވެ. ރީމާ އިނީ އަތިރިމަތީގެ ހުދު ދޮންވެލިގަނޑުމަތީގައި، ކުޑަކުދިންތަކަކަށް އިނގިރޭސި ފިލާވަޅެއް ކިޔައިދޭށެވެ. އޮއްސެމުންދިޔަ އިރުގެ ރަން ދޯދިތައް ކަނޑުގެ ލޮނުގަނޑަށް އެޅި، މުޅި މާހައުލަށް ވެރިވެފައިވަނީ ރަން ކުލައެކެވެ.

މެޑިކަލް ކޭމްޕްގެ ބުރަ މަސައްކަތަށްފަހު، ސިކުނޑި ހަމަޖައްސާލުމަށް ގޮނޑުދޮށުގައި ހިނގާލަން ނުކުތް ޒަޔާންގެ ފިޔަވަޅުތައް ކުއްލިއަކަށް ހުއްޓުނެވެ. ދުރުގައި، ކުދިންތަކެއްގެ މެދުގައި އިން އަންހެން ކުއްޖާގެ އަޑު އޭނާގެ ކަންފަތުގައި ޖެހުމާއެކު، މޭގަނޑު ފުންމައިގެން ނުދިޔައީ ކިރިޔާއެވެ. އެއީ އެތައް ރެއަކު އޭނާގެ ހުވަފެންތަކުގައި އިވޭ، ދުވަހަކުވެސް ހަނދާނުން ފޮހެވިގެން ނުދިޔަ އަޑެވެ.

ޒަޔާން މަޑުމަޑުން ކުރިއަށް ހިނގައިގަތެވެ. އޭނާގެ ހިތުގެ ތެޅުން އިންތިހާއަށް އަވަސްވިއެވެ. ކައިރިވި ވަރަކަށް އެ ސޫރަ ސާފުވަމުން ދިޔައެވެ. އެއީ ހަމަ އޭނާގެ ރީމާއެވެ. ތަންކޮޅެއް ހިކި، މޫނުމަތިން ވަރުބަލިކަން ފެނުނު ނަމަވެސް، އެ މައުސޫމުކަމަކަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ.

“ރީމާ..؟” ޒަޔާންގެ އަޑު ނުކުތީ ކެނޑިކެނޑިގެންނެވެ.

ރީމާ ސިހިފައި އިސްއުފުލައި ބަލައިލިއެވެ. ކުރިމަތީގައި ހުރި ޒަޔާން ފެނުމާއެކު، އޭނާގެ ދެލޯ ބޮޑުވެ، އަނގައިން ބަހެއްވެސް ބޭރުނުވިއެވެ. އަތުގައި އޮތް ފޮތް ވެލިގަނޑު މައްޗަށް ވެއްޓުނެވެ. މިއީ ހުވަފެނެއް ހެއްޔެވެ؟ ނޫނީ ހަޤީޤަތެއް ހެއްޔެވެ؟

“ކުދިންނޭ.. މިއަދަށް ފިލާވަޅު ނިމުނީ. ގެއަށް ދޭ.” ތުރުތުރުއަޅަމުން ދިޔަ އަޑަކުން ކުދިންކޮޅު ފޮނުވާލުމަށްފަހު، ރީމާ ވަގުތުން ތެދުވެ ފަސްއެނބުރި ބާރުބާރަށް ހިނގައިގަތެވެ. އޭނާގެ ހިތް ބިރުން ފުރިގެން ދިޔައެވެ. ޒަޔާންގެ މަންމަގެ އިންޒާރުތަކުގެ އަޑު އަނެއްކާވެސް އޭނާގެ ކަންފަތުގައި ގުގުމައިގަތެވެ. އޭނާގެ ސަބަބުން ޒަޔާންގެ ދިރިއުޅުން އަނެއްކާވެސް ހަލާކުވެދާނެކަމުގެ ބިރުވެރިކަން ހިތަށް ވެރިވިއެވެ.

ނަމަވެސް ޒަޔާން މިފަހަރު އެ ފުރުސަތެއް ނުދިނެވެ. އޭނާ ދުވެފައި ގޮސް ރީމާގެ ކުރިމައްޗަށް އަރައި، ރީމާގެ ދެކޮނޑުގައި ހިފެހެއްޓިއެވެ. “ރީމާ! މަޑުކުރޭ! އަނެއްކާވެސް ފިލައިގެން ދާންތަ ތި އުޅެނީ؟ އަހަރެންދެކެ އެއްވެސް ލޯތްބެއް ނުވަނީތަ؟ އެއްވެސް ކުށެއް ނެތި އަހަންނަށް ތިހާ ބޮޑު އަދަބެއް ތި ދިނީ ކީއްވެގެން؟”

ޒަޔާންގެ ލޮލުން ފައިބަމުން ދިޔަ ހޫނު ކަރުނަތައް ފެނުމުން ރީމާގެ ހިތް ކުދިކުދިވިއެވެ. “ޒަޔާން.. ޕްލީޒް، އަހަރެން ދޫކޮށްލާފައި ދޭ. އަހަރެމެންނަކީ ދުވަހަކުވެސް އެއްވާނެ ދެމީހުންނެއް ނޫން. އަހަރެން މިއީ ޒަޔާންގެ ދަރަޖައިގެ މީހެއް ނޫން. ޒަޔާންގެ މަންމަ..” ރީމާގެ އަޑު ބެދުނެވެ.

“މަންމައޭ؟” ޒަޔާންގެ ލޮލުން ފެނުނީ ހައިރާންކަމާއި ކުއްލި ސިހުމެކެވެ. “ރީމާ، އަހަރެންގެ ދެލޮލަށް ބަލާފައި ތެދަށް ބުނޭ. މަންމަ ކީކޭ ކިޔައިގެން ރީމާ ފޮނުވާލީ؟ އެ ދުވަހު މަންމަ ކީކޭ ބުނީ؟”

ރީމާ އިސްދަށަށް ޖަހައިގެން ހުރެ ގިސްލަމުން ހުރިހާ ވާހަކައެއް ކިޔައިދިނެވެ. ޝަރީފާ އައިސް ދެއްކި ބިރުތަކާއި، ޒަޔާންގެ މުސްތަޤުބަލާއި ވަޒީފާ ދުއްވާލާނެކަމަށް ބުނެ ދިން އިންޒާރުތަކުގެ ވާހަކައެވެ. އަދި އޭނާއަށް އެއްވެސް ފައިސާއެއް ބޭނުންނުވެ، ހަމައެކަނި ޒަޔާންގެ ސަލާމަތަށްޓަކައި އަމިއްލައަށް ދުރަށް ދިޔަ ގޮތުގެ ވާހަކައެވެ.

އެ ވާހަކަތައް އަޑުއަހަމުން ދިޔަވަރަކަށް ޒަޔާންގެ މޭ ފުރިގެން އައީ ވޭނާއި، ހިތާމައާއި، އެހާމެ ބޮޑު ލޯތްބަކުންނެވެ. އޭނާ ރީމާގެ ދެއަތުގައި ބާރަށް ހިފަހައްޓައިލިއެވެ.

“ރީމާ.. އަހަރެންގެ ސިކުނޑި ހަމަޖެހުނީ އަދިކިރިޔާ. ރީމާ އަހަރެން ދޫކޮށްލީ އަހަންނަށްޓަކައި. އެކަމަކު ރީމާއަށް ނޭނގުނީ އަހަރެންގެ ދިރިއުޅުމަކީ، އަހަރެންގެ އުފަލަކީ ހަމައެކަނި ތީކަން. އަހަރެން މިހާރު މަންމަގެ އެއްވެސް މުދަލަކަށް، ފައިސާއަކަށް ބޭނުމެއް ނޫން. އަހަރެން އާއިލީ ވިޔަފާރިން މުޅިން ވަކިވެ، އަމިއްލަ މަސައްކަތުން ހޮސްޕިޓަލުގައި ވަޒީފާ އަދާކުރާތާ ދެ އަހަރު ވެއްޖެ. އަހަންނަކަށް ރީމާ ނޫން މީހަކު މުހިންމެއް ނޫން!”

ރީމާ ޒަޔާންގެ މޫނަށް ބަލައިލިއެވެ. އެ މޫނުމަތިން ފެންނަނީ އެއްވެސް ބަދަލެއް ނުވާ، ތެދުވެރި ލޯތްބެވެ. “އެކަމަކު ޒަޔާންގެ މަންމަ..”

“މަންމައަށްވެސް މިހާރު ވިސްނިއްޖެ.” ޒަޔާން މަޑުމައިތިރިކަމާއެކު ބުންޏެވެ. “އަހަރެން ގެއިން ނުކުމެގެން ދިޔުމުން، އަދި އަހަރެން އެހެން އެއްވެސް މީހަކާ އިންނަން ދެކޮޅު ހެދުމުން މަންމައަށް ވިސްނުނު އަހަރެންގެ އުފާ އޮތީ ކޮންތަނެއްގައިކަން. މަންމަ މިހާރު ހުންނަނީ އަހަރެން ކުރިމަތީގައި ލަދުން. ރީމާ، އަހަރެންގެ ފުރާނަޔާ ގުޅިފައިވާ ލޯބި އަހަންނަށް އަނބުރާ ދީ. އަހަންނާ ކައިވެނިކުރޭ.”

ޒަޔާން އޭނާގެ ޖީބުން ނެގީ މީގެ ތިން އަހަރު ކުރިން ރީމާއަށް ދޭން ގަތް ކުޑަ، ރީތި އަނގޮޓިއެވެ. ތަޤުދީރުގެ މި މޮޅު އިއްތިފާޤުން، އެތައް އަހަރެއްގެ ވޭނާއި، ކެކުޅުމާއި، ދުރުމިން އެއްފަހަރާ ފޮހެވިގެން ދިޔައެވެ.

ރީމާގެ ދެލޮލުން އޮހޮރުނު ކަރުނަތައް ފޮހެލަމުން، އޭނާ ޒަޔާންގެ މޭގައި ބޯއަޅައިލިއެވެ. “އާނ.. އަހަރެން އަބަދުވެސް ޒަޔާންގެ މީހަކަށް ވާން ބޭނުން.”

އޮއްސެމުން ދިޔަ އިރުގެ ރަން ދޯދިތަކުގެ ހިޔަލުގައި، ދެ ހިތުގެ ތެޅުން އެއް ވިންދަކަށް ވެގެން ދިޔައެވެ. ދުވަހަކުވެސް ނުލިބޭނެ ކަމަށް ހީކުރެވުނު، ކެކުޅުމުން ފުރިގެންވީ “ނުލިބުނު ލޯބި”، ސާބިތުކަމާއި ތެދުވެރިކަމުގެ ބާރުގައި، ދުވަހަކުވެސް ވަކިނުވާނެ ފަދަ މާތް ކައިވެންޏެއްގެ ގުޅުމަކަށް ބަދަލުވެގެން ދިޔައެވެ. މިއީ ތަޤުދީރުގެ ރޭވުންތެރިކަމުގެ މޮޅު ނިންމުމެވެ.

(ނިމުނީ)

0
Ads by MUNIAVAS
ކިޔުންތެރިންގެ ޚިޔާލު

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Home
Menu
Search
Back to top