ސައިފް އިނީ އޭނާގެ ލެޕްޓޮޕް ކުރިމަތީގައެވެ. އޭނާގެ ނަޒަރު ހުއްޓިފައިވަނީ ދިއްލިފައިވާ ސްކްރީނަށެވެ. އޭނާއަށް ދެން ހޯދަން ނޭނގޭނެ ފަދަ ޖަވާބުތަކެއް އެ ސްކްރީނުން ފެންނަން އޮތް ކަހަލައެވެ. ކޮޓަރިތެރޭގައި އޮތް ހިމޭންކަމުގެ ތެރެއިން، ސްކްރީނުން ފެންނަން ހުރި ކަންތައްތަކަކީ، އޭނާ އަދި ކުރަން ހުރި ކަންތައްތަކުގެ ހަނދާން އާކޮށްދޭ ލިސްޓެވެ.
އޭނާ ކުރަންޖެހޭ ކަންތައްތައް ހުރީ ފުނިޖެހިފައެވެ. އެއްވެސް އޯގާތެރިކަމެއް ނެތި، ނިމުމެއް ނެތް ޒިންމާތަކެވެ. ޖަވާބު ދޭންޖެހޭ އީމެއިލްތަކާއި، ފުރިހަމަ ކުރަންޖެހޭ ރިޕޯޓްތަކެވެ. ވަގުތު ފާއިތުވަމުންދާ ވަރަކަށް މަސައްކަތް ނިންމަންޖެހޭ ސުންގަޑިތައް ދިޔައީ ކައިރިވަމުންނެވެ. ނަމަވެސް، މި ހުރިހާ ކަމެއް އެނގި ހުރެވެސް، އަދި އޭނާއަށް އެހާ ބޮޑަށް ބަރޯސާވެފައިވާ މީހުން ތިބިކަން އެނގި ހުރެވެސް، އޭނާ އިނީ އެނގުމާއި ކުރުމާ ދެމެދުގައި އޮތް ހިމޭން، ނޭވާ ހާސްކުރުވާ ފަދަ މަޅިއެއްގައި ތާށިވެފައެވެ.
ސަބަބަކީ އެއީ ހަމައެކަނި މަސައްކަތުގެ މައްސަލައަކަށް ނުވާތީއެވެ. އެއީ ދުވަހަކުވެސް އެކަނި އެހެން އޮތް ކަމެއް ނޫނެވެ. ސްކްރީނާއި، އޭނާގެ ވަޒީފާގެ ޒިންމާތަކުގެ ބޭރުން، އޭނާގެ ބޮލުގައި އެއަށްވުރެ މާ ބަރު، މާ ބޮޑު ތަކުލީފެއް އޮތެވެ. އެއީ އާއިލާގެ އެންމެ ދޮށީ ފިރިހެން ދަރިއަށް ވުމުގެ ބުރައެވެ. އެންމެން އެއްވެސް ސުވާލެއް ނެތި ބަރޯސާވާ މީހަކީ އޭނާއެވެ. އެއްވެސް ވަރުބަލިކަމެއް ނުދައްކައި، ހުރިހާ ކަމެއް ހަމަޖައްސައިދޭނެ ކަމަށް އެންމެން އުއްމީދު ކުރާ މީހަކީވެސް އޭނާއެވެ.
ސިޓިންގ ރޫމުން އިވެމުންދިޔަ އާއިލާގެ މީހުންގެ އަޑުތައް އޭނާއާ ހަމައަށް ފޯރަމުންދިޔައެވެ. އެއީ އުފާވެރި އަޑުތަކެއް ނަމަވެސް، އޭގެ ތެރޭގައި އޭނާއަށް އާ ކަންތައްތަކެއް ނެތެވެ.
“ސައިފް، ކޮން އިރަކުންތަ ކައިވެނި ކުރަނީ؟”
“މިހާރު ތިޔަ ދަނީ އުމުރުން ދުވަސްވަމުން.”
“ޒުވާން ދުވަސްވަރު ފާއިތުވަނީ.. ދަރިން ހޯދާނީ ކޮން އިރަކުން؟”
މި ވާހަކަތަކަކީ ސަމާސާ މިޒާޖެއްގައި، ހިނިތުންވުމާއެކު ދެކެވޭ ވާހަކަތަކެއް ކަމަށް ވިޔަސް، އެއިން ކޮންމެ ބަހެއް އޭނާގެ ހިތަށް ތީރެއް ފަދައިން ހެރެމުން ދިޔައެވެ. އޭނާ އިރުކޮޅަކަށް ލޯ މަރާލައި، ގޮނޑީގައި ލެނގިލިއެވެ. އޭނާގެ ބޮލުގައި އޮތް ބަރުދަނަށް ލުޔެއް ލިބޭތޯ ނޭވާލާން މަސައްކަތް ކުރިއެވެ.
އާއިލާގެ މީހުން އޭނާދެކެ ލޯބިވާކަން އޭނާއަށް އެނގެއެވެ. އަދި އޭނާއަށް ހެޔޮއެދޭކަންވެސް އެނގެއެވެ. ނަމަވެސް، ލޯތްބާއެކު އުއްމީދުތަކެއް ވެސް އަންނަކަން އޭނާއަށް މިހާރު ވިސްނެއެވެ. އެ އުއްމީދުތައް ތަކުރާރުވާން ފެށުމުން، އެއީ އެއްވެސް މީހަކަށް ފާހަގަނުވާ، ހިމޭން ބުރައަކަށް ވެގެންދެއެވެ.
ސައިފްއަކީ އަބަދުވެސް ކަންކަން ދަންނަ، ކިޔަމަންތެރި ކުއްޖެކެވެ. ކުޑައިރުވެސް އޭނާގެ ކިބައިގައި ހުންނަ ސިފަތަކުގެ ސަބަބުން، ކޮންމެ ކަމަކަށް އޭނާ ހޭނޭނެ ކަމަށާއި، ދިމާވާ ކޮންމެ ބުރައެއް އޭނާ އުފުލާނެ ކަމަށް އެންމެން ޤަބޫލުކުރެއެވެ. ބައްޕަގެ ބަލިހާލަތު ގޯސްވާން ފެށުމުން، ޒިންމާތަކާ ބެހޭގޮތުން އެއްވެސް ރަސްމީ ވާހަކައެއް ނުދެކެވެއެވެ. ނަމަވެސް، އެއްވެސް މީހަކު ނުބުނަނީސް، އެ ހުރިހާ ބުރައެއް އޭނާގެ ކޮނޑުގައި އެޅުނެވެ. އެއީ ފިރިހެން ދަރިން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށް ދެކޭތީއެވެ. އެއީ އެންމެން އުއްމީދުކުރާ ގޮތް ކަމަށްވާތީއެވެ.
އޭނާއަށް ފުރަތަމަ މުސާރަ ލިބުނު ދުވަސް ހަނދާންވެއެވެ. މަންމަގެ ލޮލުން ފެނުނު ފަޚުރުވެރިކަމާއި، އޭނާގެ އުފަލުގައި ކޮއްކޮމެން ބައިވެރިވި ގޮތެވެ. “މިހާރު ތިއީ ގޭގެ ފިރިހެނަކީ.” މީހަކު ބުނި އަޑު އިވުނެވެ. އެވަގުތު އޭނާ ހިނިތުންވެލިއެވެ. ސަބަބަކީ އޭނާ ކުރަންޖެހޭ ކަމަކީ އެއީ ކަމަށް ވާތީއެވެ. އޭނާ އެކަމަށް ތައްޔާރުތޯ އެއްވެސް މީހަކު ނާހައެވެ. އޭނާ ބިރުގަނޭތޯވެސް އެކަކުވެސް ސުވާލެއް ނުކުރެއެވެ. އެފަދަ ސުވާލުތަކަކީ ފިރިހެން ދަރިންނަށް އަމާޒުކުރެވޭ ސުވާލުތަކެއް ނޫނެވެ.
އަހަރުތައް ފާއިތުވަމުން ދިޔަ ވަރަކަށް، ޒިންމާތައް ކުޑައެއް ނުވިއެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި އެ ޒިންމާތައް އިތުރުވެ، އޭނާގެ އަމިއްލަ ދިރިއުޅުމަށް އޮތް ވަގުތު ހަނިވެގެން ދިޔައެވެ. އެއްދުވަސްވަރެއްގައި އޭނާގެ ވެސް ހުވަފެންތަކެއް އޮތެވެ. ދަތުރުފަތުރުކޮށް، އާ ތަންތަން ބަލައި، އަމިއްލަ މިނިވަންކަމުގައި ދިރިއުޅުމުގެ ހުވަފެނެވެ. ކިޔެވުން ކުރިއަށް ގެންގޮސް، އަމިއްލަ ޝަޚުޞިއްޔަތު ރަމްޒުކޮށްދޭ ފަދަ ކަމެއް ކުރުމުގެ ބޭނުމެވެ. އަދި ލޯބިވެސް ވާން ބޭނުންވިއެވެ. އެއީ މީހަކު ބުނެގެން ނުވަތަ ވަގުތު ޖެހިގެން ކުރާ ކަމަކަށް ވުމުގެ ބަދަލުގައި، އަމިއްލަ ހިތުން އެކަން ބޭނުންވެގެންނެވެ.
ނަމަވެސް ހުވަފެންތައް ހަޤީޤަތަކަށް ހަދަން ވަގުތާއި ޖާގަ ބޭނުންވެއެވެ. ސައިފްގެ ދިރިއުޅުމުގައި އެފަދަ ޖާގައެއް ނެތެވެ. އޭނާ ނިންމާ ކޮންމެ ނިންމުމެއް ބިނާވެފައި އޮންނަނީ އެހެން މީހުންގެ ބޭނުންތަކަށެވެ. އޭނާގެ އާމްދަނީއަކީ މިހާރު އޭނާގެ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. ގެއަށް ބޭނުންވާ ތަކެއްޗަށާއި، ބޭސްފަރުވާއަށާއި، ކޮއްކޮމެންގެ ބޭނުންތަކަށް އެ ފައިސާ ހުސްވެއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ އެއްވެސް ޝަކުވާއެއް ނުކުރެއެވެ. ސަބަބަކީ ހެޔޮލަފާ ފިރިހެން ދަރިންނަކީ ޝަކުވާކުރާ ބަޔަކަށް ނުވާތީއެވެ. އެމީހުންނަކީ ކެތްތެރިވާންޖެހޭ ބައެކެވެ.
އޭނާ އަނެއްކާވެސް މަސައްކަތް ފެށޭތޯ ކީބޯޑުގައި އަތް ބާއްވާލިއެވެ. މަދު ލަފުޒުތަކެއް ލިޔުމަށްފަހު، އަނެއްކާވެސް އެ ހުރިހާ އެއްޗެއް ފޮހެލިއެވެ. އޭނާގެ ސިކުނޑި ހުރީ ވަރަށް ބޮޑަށް ބަރުވެފައެވެ. ފައިސާގެ ތާށިކަމާއި، މުސްތަޤުބަލާމެދު އޮތް ބިރުވެރިކަމާއި، މީހުންގެ އުއްމީދުތަކާ އެއްވަރަށް ކަންކަން ނުކުރެވިދާނެތީ އޮތް ހާސްކަމެވެ. އޭނާގެ ހިތުގައި އުފެދެމުންދިޔަ އެންމެ ބޮޑު ސުވާލަކީ، “އަހަންނަށް މި ހުރިހާ ކަމެއް ކުރެވިދާނެބާ؟” އެވެ.
އެރޭގެ ކެއުމުގެ ވަގުތުގައިވެސް އާދައިގެ މަތިން ވާހަކަ އެނބުރި އައީ އޭނާއަށެވެ. “ސައިފް، މަންމަމެން މި ވިސްނަނީ ރަނގަޅު އާއިލާއެއްގެ ރަނގަޅު ކުއްޖަކާ ކައިވެނި ހަމަޖައްސަން.” މަންމަ އޯގާތެރިކަމާއެކު ބުންޏެވެ. ސައިފް އާދައިގެ މަތިން ހިނިތުންވެލަމުން ބުންޏެވެ. “މަންމާ، ތިކަމާ ފަހުން ވިސްނާލާނަން.” އެވަގުތު ކޮއްކޮ ސަމާސާކޮށްލިއެވެ. “ބޭބެ އަބަދުވެސް ތިހެން ބުނަނީ. ބޭބެ ކައިވެނި ކުރަންވާއިރަށް އަހަރެމެން އެންމެން ކައިވެނިކޮށް ނިމޭނެ.”
އެންމެން ހޭން ފެށުމުން އޭނާވެސް އެކަމުގައި ބައިވެރިވިއެވެ. އެއީ އޭނާ ކުރަންޖެހޭ ކަމަކަށް ވާތީއެވެ. ނަމަވެސް އެ ހިނިތުންވުމުގެ ފަހަތުގައި އޮތީ ބޮޑު ވަރުބަލިކަމެކެވެ. އެމީހުންނަށް ކައިވެންޏަކީ އުފަލެކެވެ. ނަމަވެސް އޭނާއަށް އެއީ އޭނާގެ ކޮނޑުގައި އެޅޭ އިތުރު ބުރައެކެވެ.
އެރޭ އޭނާއަށް ނިދޭގޮތެއް ނުވިއެވެ. އޭނާގެ ހަނދާނަށް އައީ އުމުރުން ދިހަ އަހަރުގައި ކަކޫ މަށައިގެން ގޮސް، ރޮމުން ގެއަށް ދިޔަ ދުވަހެވެ. އެދުވަހު އޭނާއަށް އިވުނު އަޑަކީ “ފިރިހެން ކުދިން ނުރޯނެ” އެވެ. އެދުވަހުން ފެށިގެން އޭނާ ދަސްކުރީ ތަދާއި ހިތާމަ ފޮރުވާށެވެ. ބަލިކަށިކަން ނުދެއްކުމަށެވެ. ބިރުގަންނަކަން ނޭންގުމަށެވެ. އަދި އަބަދުވެސް ސާބިތުކަމާއެކު ހުރެ، އެންމެން ބޭނުންވާ ފަދަ މީހަކަށް ވުމަށެވެ. އެގޮތުގައި އޭނާ ދިރިއުޅެމުން ދިޔައީ އެންމެންނަށްޓަކައި ހުރިހާ ކަމެއް ކޮށްދޭ މީހެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ނަމަވެސް، މަޑުމަޑުން އޭނާގެ އަމިއްލަ ނަފުސަށްޓަކައި އޭނާގެ ކިބައިގައި އެއްވެސް ކަމެއް ބާކީ ނެތްކަން އިޙުސާސްވާން ފެށިއެވެ.
ޖެހިގެން އައި ދުވަހުގެ ހެނދުނު، ލޯގަނޑު ކުރިމަތީގައި ހުރެ ގަމީސް ރީތިކުރަމުން ދިޔައިރު، އޭނާގެ އަމިއްލަ ސޫރައަށް ފުންކޮށް ބަލައިލިއެވެ. އޭނާގެ ލޮލުން ފެންނަން ހުރި ވަރުބަލިކަމަކީ ދެން އޮޅުވާލެވޭނެވަރުގެ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ނިދި މަދުވުމުގެ ވަރުބަލިކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެއަށްވުރެ މާ ފުން، މާ ބަރު އިޙުސާސެކެވެ.
އޮފީހުގައިވެސް އޮތީ ހަމަ އެފަދަ ފިއްތުންތަކެކެވެ. “އަހަރެމެން ބޭނުންވަނީ ސައިފް އިތުރު ޒިންމާތަކަކާ ހަވާލުވާން. އަހަންނަށް އެނގޭ ސައިފްއަށް ތިކަން ކުރެވޭނެކަން.” ބޮސް ބުންޏެވެ. ސައިފް ހިތަށްއެރިއެވެ. “އާނއެކެވެ. އެންމެންނަށްވެސް އެނގެއެވެ.” އެހެނީ އޭނާއަކީ އަބަދުވެސް އެކަންކަން ކުރަމުން އައި މީހާއެވެ. “އަޅުގަނޑު އެންމެ ރަނގަޅަށް އެކަން ކުރަން މަސައްކަތް ކުރާނަން.” އޭނާ ޖަވާބު ދިނެވެ. އެއީ އޭނާގެ ކިބައިން އެންމެން އުއްމީދުކުރާ ޖަވާބެވެ.
އެ ދުވަހުގެ ހަވީރު ގެއަށް ދިޔަ މަގުމަތީގައި، ސައިފްއަށް ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ވަށައިގެންވާ މާހައުލުގެ ހިތްގައިމުކަން ފާހަގަވިއެވެ. މަޑު ވައިރޯޅިތަކާއި، ދުރުން އިވޭ ހިނިތުންވުމުގެ އަޑުތަކެވެ. ނަމަވެސް، އެ ހިތްހަމަޖެހުމުގައި މަޑުކޮށްލުމަކީވެސް އޭނާއަށް ހުއްދަ އޮތް ކަމެއް ނޫންކަމުގެ އިޙުސާސް ކުރެވުނެވެ.
ގެއަށް ދެވުމާއެކު، އޭނާގެ އެންމެ ހަގު ކޮއްކޮ އޭނާއަށް ބަލަހައްޓައިގެން އިނދެފައި މަޑުމަޑުން އަހާލިއެވެ. “ބޮޑު ދޮންބޭ.. ދޮންބެ ރަނގަޅުތަ؟” އެ ސުވާލުން ސައިފް ސިހުނެވެ. “އާނ، ރަނގަޅު.” އާދައިގެ މަތިން އޭނާ ބުންޏެވެ. ނަމަވެސް ކޮއްކޮ ދޫނުކޮށް ބުންޏެވެ. “ދޮންބެ ވަރަށް ބޮޑަށް ވަރުބަލިވެފައި ހުރިހެން ހީވޭ.”
ފުރަތަމަ ފަހަރަށް، އޭނާގެ ޒިންމާތަކުގެ ބަދަލުގައި، އޭނާގެ އަމިއްލަ ނަފުސު މީހަކަށް ފާހަގަވީއެވެ. “އާނ، ވަރުބަލި.” އޭނާ މަޑުމަޑުން އެއްބަސްވިއެވެ.
އެރޭ އޭނާގެ ހިތަށް ބޮޑު ބަދަލެއް އައެވެ. އެއީ ކުއްލިއަކަށް އައި ބާރުގަދަ ބަދަލެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، ވަރަށް ބޮޑަށް ބަރުވެފައިވާ އެއްޗަކަށް ކުޑަ ލުޔެއް ލިބުނު ކަހަލައެވެ. އަނެއްކާވެސް ލެޕްޓޮޕް ކުރިމަތީގައި އިށީނދެ، މަސައްކަތް ކުރުމުގެ ބަދަލުގައި އަމިއްލަ އިޙުސާސްތަކަށް ފުރުސަތު ދިނެވެ. އޭނާ ހުރީ ވަރަށް ބޮޑަށް ވަރުބަލިވެފައެވެ. ނަފުސާނީ ގޮތުންނާއި ޖިސްމާނީ ގޮތުންވެސް ބޮޑު ފިއްތުމެއްގެ ތެރޭގައެވެ.
އޭނާ އަމިއްލަ ނަފުސަށް އެއްބަސްވިއެވެ. އޭނާ ރަނގަޅެއް ނޫނެވެ.
ފިރިހެނުންނަށްވެސް ކަންކަމާ ދެރަވެ، ނަފުސާނީ ގޮތުން ވަރުބަލިވެވިދާނެއެވެ. ނިދުމަކުން އެކަނި ރަނގަޅު ނުވާނެ ފަދަ ބޮޑެތި ވަރުބަލިކަމާއި، ހާސްކަމާއި، މާޔޫސްކަން ފިރިހެނުންނަށްވެސް ކުރިމަތިވެއެވެ. ނަމަވެސް މުޖުތަމައު ޤަބޫލުކުރަނީ އެއީ ހަމައެކަނި އަންހެނުންގެ އިޙުސާސްތަކެއް ކަމަށެވެ. ފިރިހެނަކު އެފަދަ ވާހަކައެއް ދައްކައިފިނަމަ އެއީ ބަލިކަށިކަމެއް ކަމަށް ދެކެވެއެވެ. އެހެންކަމުން ފިރިހެނުން ދަސްކުރީ ހިމޭނުން ތިބެ ތަހައްމަލު ކުރާށެވެ.
ޖެހިގެން އައި ދުވަހު ސައިފްގެ ދިރިއުޅުން ކުއްލިއަކަށް ބަދަލެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ބަދަލުވެއްޖެއެވެ. މަންމަ އަނެއްކާވެސް ކައިވެނީގެ ވާހަކަ ދެއްކުމުން، އޭނާ ހަމައެކަނި ހިނިތުންވެލުމުގެ ބަދަލުގައި ބުންޏެވެ. “މަންމާ، އަޅުގަނޑު އަދި ތައްޔާރެއް ނޫން. އަޅުގަނޑަށް ކުޑަ ވަގުތުކޮޅެއް ބޭނުން.” އޮފީހުގައި އިތުރު މަސައްކަތް ހަވާލުކުރަން އުޅުމުން އޭނާ ބުންޏެވެ. “މިކަންކަން ކުރަން އަޅުގަނޑަށް އެހީތެރިކަން ބޭނުންވާނެ.”
އޭނާއަށް ވިސްނުނު ގޮތުގައި، ހަޤީޤީ ހިތްވަރަކީ ހަމައެކަނި ހުރިހާ ބުރައެއް އުފުލުމެއް ނޫނެވެ. ހަޤީޤީ ހިތްވަރަކީ އަމިއްލަ އިޙުސާސްތައް ހާމަކުރުމެވެ. “އަހަންނަށް އެކަނި މިކަމެއް ނުވާނެ”އޭ ބުނުމަކީ ބަލިކަށިކަމެއް ނޫނެވެ.
ފިރިހެން ދަރިންނަކީ މެޝިންތަކެއް ނޫނެވެ. އެމީހުންނަކީވެސް އިންސާނުންނެވެ. އެމީހުންނަށްވެސް އިޙުސާސްތައް ކުރެވެއެވެ. އެމީހުންނަށްވެސް އަޅާލުމާއި، އޯގާތެރިކަމާއި، ދެނެގަތުން ބޭނުންވެއެވެ.
ފިރިހެނުންނަކީ ނަފުސާނީ ތަދާއި ހިތާމަ އިޙުސާސް ނުކުރެވޭ ބައެއް ކަމަށް ބުނާ ބޯދާ ވިސްނުން އަޅުގަނޑުމެން ދޫކޮށްލަން ޖެހެއެވެ. ފިރިހެނުންނަށްވެސް މާޔޫސްކަމާއި، ހާސްކަމާއި، ނަފުސާނީ ބަލިތައް ކުރިމަތިވެއެވެ. މި ހަޤީޤަތް ޤަބޫލުނުކުރުމަކީ އެމީހުން ވަރުގަދަވާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެމީހުން ހިމޭނުން ތިބެ ތަކުލީފު އުފުލަންޖެހޭ ސަބަބެކެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ފިރިހެން ދަރިންނަށް، އެމީހުންގެ އިޙުސާސްތައް ހާމަކުރެވޭނެ، ޖެހިލުމެއް ނެތި ވާހަކަ ދެއްކޭނެ ފަދަ އަމާން މާހައުލެއް ގާއިމުކޮށްދޭން ޖެހެއެވެ. ސަބަބަކީ ހިތްވަރަކީ ހިމޭންވުމެއް ނޫނެވެ. އަދި އެއްވެސް މީހަކީ ދުނިޔޭގެ ހުރިހާ ބުރައެއް އެކަނި އުފުލަންޖެހޭނެ މީހެއް ނޫނެވެ.
(ނިމުނީ)
