ކުރީ ޒަމާނުގައި ހަސަދަވެރިވުމަށް ނުވަތަ ޝައްކުކުރުމަށް ކޮންމެވެސް ކަހަލަ ހެއްކެއް ބޭނުންވެއެވެ. ނަމަވެސް، މިހާރު ފެންނަ ފެނުމުގައި އެކަމަށް ބޭނުންވަނީ އިންސްޓަގްރާމް ފޮޓޯއެއްގެ ތިރީގައިވާ ކުޑަކުޑަ ރަތް ހިތެކެވެ.

ޒަމާނީ ގުޅުންތަކުގެ ތަޙުޤީޤުތަކަށް މަރުޙަބާ އެވެ. މިއީ ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ކުރެވޭ އެއްވެސް ނިޔަތެއް ނެތް “ލައިކް” އަކުން، އަމާންކަމާއެކު ހޭދަކުރަމުންދާ ހަވީރެއް ފުރިހަމަ ތަޙުޤީޤަކަށް ބަދަލުކޮށްލާ ދުނިޔެއެވެ.

ތިޔަ އިންނަވަނީ ބައިވެރިޔާގެ ކައިރީގައި ތިމާގެ އަމިއްލަ ކަމެއްގައެވެ. ކުއްލިއަކަށް ބައިވެރިޔާ ވަރަށް މަޑުމައިތިރިކަމާއެކު އަހާލައެވެ.

“އެއީ ކާކު؟”

އެއީ ކިހާ ގާތް މީހެއްތަ؟

“ކިހާ ދުވަހެއް ވެއްޖެ ދަންނަތާ؟”

“ތިޔަ ލައިކް ދިން ފޮޓޯގައި އެހުރީ ކާކުހޭ؟”

އެހިސާބުން މުޅި ހަވީރު ބަދަލުވެއްޖެއެވެ. ދެން ތިޔަ ބަލަނީކީ ޓީވީއެއް ނޫނެވެ. ތިޔަ ކުރައްވާ ކަމަކީ މީގެ ހަ ގަޑިއިރު ކުރިން ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ކުރެވުނު ކަމެއްގެ ދިފާޢުގައި ވާހަކަ ދެއްކުމެވެ. ސުވާލުތައް ފެށެއެވެ.

އޭނާއާ ބައްދަލުވީ ކޮން އިރަކު؟

އޭނާ ދަންނަނީ ކިހިނެއް؟

ޚާއްޞަކޮށް އެ ފޮޓޯއަށް ލައިކް ދިނީ ކީއްވެ؟

އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކަށް ފޮލޯ ކުރަންތަ؟

އަދި 2023 ވަނަ އަހަރު ތިޔަ ކުރި ކޮމެންޓަށް އޭނާ ލައިކް ދިނީ ކީއްވެ؟

މި ހިސާބަށް ދާއިރު، ބައިވެރިޔާއަށް އެ ޕޯސްޓް ހަމައެކަނި ފެނުނީ ނޫންކަން ތިޔަބޭފުޅާއަށް ވިސްނެއެވެ. އޭނާ އެވަނީ ފުރިހަމަ ތަޙުޤީޤެއް ހިންގާފައެވެ.

އޭނާ ވަނީ އެމީހެއްގެ ޕްރޮފައިލް، ދެމީހުން ދަންނަ ފޮލޯވަރުން، ބާ ފޮޓޯތައް، ކޮމެންޓްތައް އަދި ފަހަރެއްގައި އެމީހެއްގެ މުޅި އާއިލީ ތާރީޚުވެސް ބަލާފައެވެ. ޝައްކު އުފެދިފައިވާ ބައިވެރިޔަކަށް ވައިފައި ލިބުމުން، ޝާލޮކް ހޯމްސްއަށްވުރެ މާ މޮޅުވެއެވެ.

އަދިބަހީ، ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ކުރެވޭ ކޮންމެ މުޢާމަލާތަކީ ލޯބީގެ ގުޅުމެއް އޮތް ކަމުގެ ހެއްކެއް ނޫނެވެ. މީހުން ލައިކް ދެނީ މީހަކު ދަންނާތީ، ފޮޓޯއެއް ރީތިވެގެން، ވިޔަފާރިއަކަށް ތާއީދުކުރުމަށް، މަޖާ ކަމަކުން ނުވަތަ ބައިވެރިޔާ އެކަމަށް ދޭ ފަލްސަފާވެރި މުހިންމުކަމާމެދު އެއްވެސް ވިސްނުމެއް ނެތި ހަމައެކަނި ހިތަކަށް ފިތާލުމުންނެވެ. ނަމަވެސް ބައެއް ފަހަރު އެ ކުޑަކުޑަ ހިތަކީ މާ ބޮޑު މައްސަލައަކާ ގުޅިފައިވާ އެއްޗެކެވެ. އެއީ އިތުބާރެވެ.

ސޯޝަލް މީޑިއާގެ ސަބަބުން ގުޅުންތަކުގެ ތެރޭގައި އާދަޔާ ޚިލާފު މާޙައުލެއް ވަނީ އުފެދިފައެވެ. އެއީ ޖިސްމާނީ ގޮތުން ދުވަހަކުވެސް ބައްދަލުނުވާ ސަތޭކަ ފަރާތަކާ މުޢާމަލާތް ކުރެވޭއިރު، އެ މުޢާމަލާތްތަކުގެ ކުޑަ މިންވަރެއް ފެނުމުން ބައިވެރިޔާ އަމިއްލައަށް އުނިވާ ބައިތައް ފުރިހަމަކޮށް ޚިޔާލުތައް ކުރާ މާޙައުލެކެވެ.

ލައިކް އަކީ ސުވާލެކެވެ. ފޮލޯއެއް ކުރިނަމަ އެއީ ޝައްކެކެވެ. ކޮމެންޓަކީ ހެއްކެކެވެ. ފޮހެލާފައިވާ މެސެޖަކީ ސިއްރެކެވެ. އަދި އާދައިގެ “އެއީ ކާކު؟” މި ސުވާލަކީ ތިން ގަޑިއިރުގެ “ގުޅުމުގެ ސަމިޓް” އަކަށް ބަދަލުވާ ކަމެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ހަސަދަވެރިވުމަކީ މީހަކު ކޮންޓްރޯލްކުރަން އުޅޭކަމުގެ ނުވަތަ އަމިއްލަ ނަފްސަށް އިތުބާރު ނެތް ކަމުގެ ހެއްކެއް ނޫނެވެ. ކުޑަ މިންވަރެއްގެ ހަސަދަވެރިކަމަކީ ބައިވެރިޔާގެ ހިތުގައި އޮތް ލޯތްބާއި، އޭނާއަށް މުހިންމު އެއްޗެއް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ އިޙުސާސަކަށް ވެދާނެއެވެ.

މައްސަލަ އުފެދެނީ އިތުބާރުގެ ބަދަލުގައި ޝައްކު އިސްވުމުންނެވެ. ކޮންމެ މުޢާމަލާތެއް ބެލުމާއި، ޕާސްވޯޑަށް އެދުމާއި، ފޮލޯވަރުން މޮނިޓަރ ކުރުން ނުވަތަ އާދައިގެ ރަޙްމަތްތެރިކަމާމެދު ތަކުރާރުކޮށް ސުވާލުކުރުމަކީ، ގުޅުން މަޑުމަޑުން ފާރަވެރިވުމުގެ އޮޕަރޭޝަނަކަށް ބަދަލުވެގެންދާ ކަމެކެވެ. އަދި އެއްވެސް މީހަކު ބޭނުމެއް ނުވާނެއެވެ އެމީހެއްގެ ބައިވެރިޔާއަކީ އަމިއްލަ “ސައިބަރ ކްރައިމް ޔުނިޓް” އަކަށް ވާކަށް.

އަދި ހަމައެއާއެކު، ކޮންމެ ކަންބޮޑުވުމަކީ “ތިޔައީ ހަމަ ހަސަދަވެރިވަނީ” އޭ ބުނެ ދޫކޮށްލުމަކީވެސް އިންސާފެއް ނޫނެވެ. ބައިވެރިންނަށް އަމިއްލަ މިންގަނޑުތަކެއް ކަނޑައެޅިދާނެއެވެ. ކަމެއްގެ ސަބަބުން އުނދަގޫވާކަމަށް ބުނުމުގެ ޙައްޤު އޮންނާނެއެވެ. އަދި ސޯޝަލް މީޑިއާގައި އަދަބުވެރި ނުވަތަ އިޙުތިރާމް ހުރި އުޅުމަކީ ކޮބައިކަން މަޝްވަރާ ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު އޮންނަންވާނެއެވެ.

މުހިންމީ އޭގެ ފަހުން ވާގޮތެވެ. އެކަމާ ވާހަކަ ދައްކަވަންތޯ؟ އަޑުއައްސަވަންތޯ؟ އެކަކު އަނެކަކަށް ޔަޤީންކަން ދެއްވަންތޯ؟ ނުވަތަ އެ ވާހަކައަކީ ތަޙުޤީޤަކަށް ބަދަލުވެ، އެކަކު އަނެކަކާ ވާހަކަ ނުދައްކާ ހުރެ، އެނދުގެ އެއްފަރާތުގައި ނިދަން އޮންނަ އޮތުމަކަށް ބަދަލުވަނީތޯ؟

ބަދަހި ގުޅުންތަކަކީ ހަސަދަވެރިކަން އިޙުސާސް ނުވާ ކަމަށް ހެދިގެން އުޅޭ ގުޅުންތަކެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، އެފަދަ އިޙުސާސްތައް ތުހުމަތަކަށް ބަދަލުނުކޮށް މަޝްވަރާ ކުރެވޭނެ ފަދަ އިތުބާރާއި މުޢާމަލާތްކުރުމުގެ ޤާބިލުކަން ބޭނުންވެއެވެ.

މިހާރުގެ ގުޅުންތައް ދެމިއޮންނަނީ ހަމައެކަނި ގޭތެރެއާއި، ވަޒީފާ އަދި އާއިލީ ބައްދަލުވުންތަކުގައެއް ނޫނެވެ. އެއީ ކޮމެންޓް ސެކްޝަންތަކާއި، ޕްރައިވެޓް މެސެޖްތަކާއި، ސްޓޯރީ ވިއުތަކާއި، ލައިކްތަކާއި އަދި އޮންލައިންވެފައި ހުންނަ ކުޑަކުޑަ ފެހި ލަފަކަށް ދާންދެން ފެތުރިފައިވާ ކަންކަމެވެ.

އެހެންކަމުން، ބައެއް ފަހަރު އަހަންވީ ސުވާލަކީ…
“އެ ޕޯސްޓަށް ލައިކް ދިނީ ކީއްވެ؟” އެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި އަހަންވީ “އެ ލައިކްގެ ސަބަބުން އަހަންނަށް އުނދަގޫވީ ކީއްވެ؟” މިއެވެ.
މި ސުވާލާއެކު މުޅިން ތަފާތު ވާހަކައެއް ފެށިގެންދާނެއެވެ. އެކަކީ ތަޙުޤީޤެކެވެ. އަނެކަކީ މުޢާމަލާތް ކުރުމެވެ.

ސޯޝަލް މީޑިއާގެ މި ޒަމާނުގައި ޖޯޑުތަކަށް ބޭނުންވަނީ މަދު ލައިކެއް ނުވަތަ މަދު ފޮލޯވަރުންނެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ބޭނުންވަނީ މިންގަނޑުތަކާ މެދު ތެދުވެރިވުމާއި، ބޭނުންވާ ވަގުތު ޔަޤީންކަން ދިނުމާއި، އަދި ހިތެއްގެ ބައްޓަމަށް ހުންނަ އައިކަން އަކީ އަމިއްލައަށް ލޯބި ހާމަކުރުމެއް ނޫންކަން ދެނެގަތުމުގެ އިތުބާރެވެ.

ބައެއް ފަހަރު ލައިކް އަކީ ހަމައެކަނި ލައިކެކެވެ. ބައެއް ފަހަރު އެއީ އެއަށްވުރެ ކުޑަ ތަންކޮޅެއް އިތުރު ކަމަކަށް ވެދާނެއެވެ. ނަމަވެސް، ތަޙުޤީޤީ ފައިލްތައް ހުޅުވުމުގެ ކުރިން، ހަމައެކަނި މިހެން އަހާލުން މާ ރަނގަޅުވާނެއެވެ.

“މިކަމާ ބެހޭގޮތުން ވާހަކަ ދައްކާލެވިދާނެތަ؟”

ކޮންމެއަކަސް، ލޯތްބަކީ ބައިވެރިވުމެކެވެ. އެއީ ފުލުސް އޮފީހެއް ނޫނެވެ. އަދި އިންސްޓަގްރާމްގެ ކުށް ހޯދާ ޔުނިޓެއްވެސް ނޫނެވެ.