ފަހަކަށް އައިސް ސިއްހީ މާހިރުންގެ ފަރާތުން “ހުދުކުލައިގެ ހުރިހާ ކާނާއާ ދުރުހެލިވުމަށް” އިރުޝާދު ދޭ އަޑު ވަރަށް ގަދައަށް އިވެއެވެ. މި އިރުޝާދުގައި ބޮޑަށް އަމާޒުކުރަނީ ހުދު ހަކުރާއި، ހުދު ހަނޑުލުގެ އިތުރުން ހުދު ފުށުން ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ތަކެއްޗަށެވެ. ރާއްޖެ ފަދަ، ކޮންމެ ދުވަހަކު ބަތާއި ރޮށްޓަކީ ކެއުމުގެ މައިގަނޑު ބައިކަމުގައި ބަލާ ގައުމެއްގައި، މިފަދަ ނަސޭހަތަކީ އަމަލުކުރަން އުނދަގޫ އަދި ބައެއް ފަހަރު ކަންބޮޑުވުން އުފެދޭ ކަމަކަށް ވެދާނެއެވެ.
އެހެންކަމުން، އަޅުގަނޑުމެން ސުވާލުކޮށްލަން ޖެހެއެވެ:
ހަގީގަތުގައި ވެސް ހުދުކުލައިގެ ހުރިހާ ކާނާއާ ދުރުހެލިވުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟ ނުވަތަ މިއީ މިންގަނޑެއްގެ ތެރޭގައި ކެއުމާއި ހޭލުންތެރިވުމާ ގުޅިފައިވާ ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟
“ހުދު” ކާނާއާ ދުރުވާން ބުނަނީ ކީއްވެ؟
ގިނަ ފަހަރަށް ހުދުކުލައިގެ ކާނާތަކަކީ ސިނާއީ ގޮތުން ވަރަށް ބޮޑަށް ސާފުކޮށްފައިވާ ނުވަތަ ރިފައިންކޮށްފައިވާ ތަކެއްޗެވެ. މިގޮތަށް ތައްޔާރުކުރުމުގެ ތެރޭގައި އޭގައި ހުންނަ ފައިބަރާއި، ވިޓަމިންސް އަދި މިނަރަލްސް އުނިވެގެންދެއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން އޭގައި ބޮޑަށް ހުންނަނީ ހަށިގަނޑަށް އަވަހަށް ހަޖަމުވާ ކާބޯހައިޑްރޭޓްސް އެވެ.
ހުދު ހަކުރު:
މީގެ ސަބަބުން ލޭގައި ހަކުރު ހުންނަ މިންވަރު ކުއްލިއަކަށް މަތިވެ، ވަރުބަލިވުމާއި، ބަރުދަން އިތުރުވުމުގެ އިތުރުން ހަކުރު ބައްޔަށް މަގުފަހިވެއެވެ.
ހުދު ފުށް:
މީގައި ފައިބަރު މަދުވުމުގެ ސަބަބުން ބަނޑުހައިވުން އަވަސްކޮށްދެއެވެ.
ހުދު ހަނޑޫ:
މިއީ ކާން މީރު، އަދި އަޅުގަނޑުމެންނާ ގާތް އެއްޗަކަށް ވިޔަސް، މިއީ އަވަހަށް ހަޖަމުވާ އެއްޗަކަށް ވުމުން މާ ގިނައިން ކެވޭނަމަ ލޭގެ ހަކުރު މަތިކޮށްދެއެވެ.
ސިއްހީ މާހިރުން މިކަމާ ކަންބޮޑުވަނީ މި ކާނާތަކަކީ “ވިހަ” އެއްޗަކަށް ވާތީއެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން މާ ގިނައިން މިފަދަ ތަކެތި ބޭނުންކުރުމުން ސިއްހަތަށް ނޭދެވޭ އަސަރު ކުރާތީއެވެ.
ރިފައިންކޮށްފައިވާ ހުދު ކާނާ މަދުކުރުމުން ލިބޭ ބައެއް ފައިދާތަކަކީ:
● ލޭގައި ހަކުރު ހުންނަ މިންވަރު ކޮންޓްރޯލްވުން.
● ހިތުގެ ދުޅަހެޔޮކަމަށް އެހީތެރިވުން.
● ފައިބަރު ގިނަވުމުގެ ސަބަބުން ހަޖަމުކުރުމުގެ ނިޒާމަށް ލުއިވުން.
● ދުޅަހެޔޮ ބަރުދަނެއްގައި ހުރުމަށް އެހީވުން.
● ވަރުބަލިކަމާއި ހަށިގަނޑުގެ ދުޅައިން ސަލާމަތްވުން.
ކެއުމަށް ގެންނަ ކުދިކުދި ބަދަލުތަކުން ވެސް ހަށިގަނޑުގެ ހަކަތަ އިތުރުވެ، އާންމު ސިއްހަތު ރަނގަޅުވާކަން ގިނަ ބަޔަކަށް ފާހަގަކުރެވެއެވެ.
މިއީ މުޅިން ހުއްޓާލަންޖެހޭ ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟
ތެދުބަހުން ބުނާނަމަ، މީގެ ޖަވާބަކީ ‘ނޫނެކެވެ’. މިއީ ކޮންމެ މީހަކު މުޅިން ހުއްޓާލަންޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، ތިރީގައިވާ ހާލަތްތަކުގައި ހުދު ކާނާއާ ދުރުވުމަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ:
● ހަކުރު ބަލި ހުންނަ މީހުން ނުވަތަ ބައްޔަށް މަގުފަހިވެފައިވާ މީހުން.
● އިންސިއުލިން ރެސިސްޓެންސް ހުންނަ މީހުން.
● ބަރުދަން ލުއިކުރަން ނުވަތަ ހޯރމޯންތަކުގެ މައްސަލަތައް ހުންނަ މީހުން.
● އާއިލާގައި މެޓަބޮލިކް ޑިޒީޒް ހުންނަ މީހުން.
އެހެން މީހުންނަށް އޮތް އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތަކީ މިންގަނޑެއްގައި ހިފެހެއްޓުމެވެ.
ކާނާއަކީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފައިދާހުރި އެއްޗަކަށް ވާންޖެހޭނެއެވެ. އެއީ ނަފްސާނީ ބުރައަކަށް ވެގެން ނުވާނެއެވެ.
ދިވެހިވަންތަ ދިރިއުޅުން: ބަތާއި ރޮއްޓަކީ ދިރިއުޅުމުގެ ބައެއް
ރާއްޖޭގައި ބަތާއި ރޮއްޓަކީ ހަމައެކަނި ކާނާއެއް ނޫނެވެ. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަގާފަތުގެ ބައެކެވެ. އެތަކެތި ކެއުމުން މުޅިން އުނިކުރުމަކީ ކުރެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. އަދި އެއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ އާދަކާދަތަކަށް ބަލާއިރު އެންމެ އެކަށީގެންވާ ގޮތެއްވެސް ނޫނެވެ.
އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ އާދަކާދަތައް ދޫކޮށްނުލައި ސިއްހަތު ރަނގަޅު ކުރެވޭނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟
● ބަތް ކާއިރު އޭގެ މިންވަރު މަދުކޮށްލާށެވެ.
● ބަތާއެކު ގިނައިން މަހާއި، ތަރުކާރީ އަދި ފައިބަރު ހުންނަ ތަކެތި ބޭނުންކުރާށެވެ.
● ރޮށި ފިހާއިރު ހުދު ފުށުގެ ތެރެއަށް އާޓާ ފުށް އެއްކޮށްލާށެވެ.
● ހުދު ކާބޯހައިޑްރޭޓްސްއާ އެކު ފޮނި ބުއިންތައް ބޭނުންކުރުން ހުއްޓާލާށެވެ.
● ހަފްތާއަކު އެއް ފަހަރު ނުވަތަ ދެ ފަހަރު ރަތް ހަނޑޫ ބޭނުންކުރަން އާދަކުރާށެވެ.
● ހަމައެކަނި ބަތް ނުވަތަ ރޮށި ކެއުމުގެ ބަދަލުގައި، ޕްރޮޓީން އަދި ފައިދާހުރި ފެޓްސްއާ އެކު ކާށެވެ.
މިފަދަ ކުދިކުދި ބަދަލުތަކުން ދިގު މުއްދަތެއްގައި ބޮޑު ނަތީޖާއެއް ފެންނާނެއެވެ.
އަޅުގަނޑުމެންގެ އާންމު ކާނާ މުޅިން ހުއްޓާލުމުން ކުރިމަތިވެދާނެ މައްސަލަތަކަކީ:
ކާނާއާ މެދު ބިރުވެރިކަން އުފެދުން.
މާ ބޮޑަށް ބަނޑުހައިވެގެން ފަހުން ގިނައިން ކެވުން.
އާއިލީ އަދި ސަގާފީ ކެއުންތަކާ ދުރުވެ، އެކަނިވެރިވުން.
ދުޅަހެޔޮ ދިރިއުޅުމަކީ އަދަބެއްގެ ގޮތުގައި އިހުސާސްވުން.
ހަގީގީ ދުޅަހެޔޮކަމަކީ ހަރުކަށިވުމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި އުޅުމެވެ.
“ހުދު ކާނާ ދުވަހަކުވެސް ނުކާށޭ” ބުނުމަކީ މީގެ އަސްލު މާނައެއް ނޫނެވެ. މީގެ މައިގަނޑު މެސެޖަކީ:
ބިރުގަތުމުގެ ބަދަލުގައި ހޭލުންތެރިވުން.
ހުރިހާ އެއްޗެއް މަނާކުރުމުގެ ބަދަލުގައި މިންގަނޑެއްގައި ހިފެހެއްޓުން.
ހަށިގަނޑަށް އަޅާލުމާއެކު ތިމާގެ ސަގާފަތަށް އިހުތިރާމްކުރުން.
ރާއްޖެފަދަ ގައުމެއްގައި ދުޅަހެޔޮކަމަކީ ބަތާއި ރޮށި ދޫކޮށްލުމެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެ ތަކެތި ބޭނުންކުރުމުގައި ވިސްނުންތެރިކަމާއި، ލޯތްބާއި، މިންގަނޑެއް ގެންގުޅުމެވެ.
ކާނާއަކީ ހަމައެކަނި ބަނޑުފުރާނަ މުއްތިކުރަން ބޭނުންކުރާ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. އެއީ އާދަކާދައެވެ. އެއީ ހިތްހަމަޖެހުމެވެ. އެއީ ދިރިއުޅުމެވެ. އަދި ހޭލުންތެރިކަމާއެކު ކާނަމަ، “ހުދު ކާނާ” އަށް ވެސް އަޅުގަނޑުމެންގެ ސުފުރާގައި ޖާގަ އެބައޮތެވެ.
