މިއީ ފަރަންސޭސިވިލާތުގެ ޕެރިސް – މެއި 2026 ގައި ޝާއިޢުކުރެވުނު ތާރީޚީ ސިއްޙީ ދިރާސާއެއް
މިއަދު “ލޯބީގެ ބަލިމަޑުކަން” ނުވަތަ “ލަވްސިކް” މި ލަފުޒު އާންމުކޮށް ބޭނުންކުރަނީ ލޯބީގެ ގުޅުމެއް ނިމުމަކަށް އައުމުން އިޙުސާސްކުރަންޖެހޭ ނަފުސާނީ ތަދާއި އުނދަގޫތަކަށް ނިސްބަތްކޮށެވެ. ނަމަވެސް، މެދުޒަމާނުގެ ވިލާތުގައި (12 ވަނަ ގަރުނުން ފެށިގެން 15 ވަނަ ގަރުނާ ދެމެދު)، “އަމޯ ހީރިއޯސް” އަކީ ޙަޤީޤީ ސިއްޙީ ބައްޔެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެވުނު ކަމެކެވެ. އަދި ފަރުވާ ނުދެވިއްޖެ ނަމަ، ބައެއް ޙާލަތްތަކުގައި މިއީ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާ ފަދަ ބައްޔެއް ކަމަށް އެޒަމާނުގައި ދެކުނެވެ.
ޖިސްމާނީ ބައްޔެއްގެ ގޮތުގައި ލޯބި
މެދުޒަމާނުގެ ޑޮކްޓަރުން އަމަލުކުރަމުން ދިޔައީ “ހަތަރު ހިއުމާ” ގެ ތިއަރީގެ މައްޗަށެވެ. އެއީ ލޭ، ދަވަ، ބަައިލް (ފުރަމެއިން އުފައްދާ ފެހި/ރީނދޫކުލައިގެ ދިޔަ). އެބޭފުޅުން ޤަބޫލުކުރި ގޮތުގައި، އެކަށީގެންވާ އިޖާބައެއް ނުލިބޭ ލޯބީގެ ސަބަބުން މި ބެލެންސް ގެއްލި، ހަށިގަނޑު މާބޮޑަށް ހޫނުވެ، “މެލަންކޮލީ” ނުވަތަ މާޔޫސްކަމާ ގުޅިފައިވާ ކަޅު ސަފުރާ އިތުރުވެގެންދެއެވެ. މިކަމަށް ފަރުވާ ނުދެވިއްޖެ ނަމަ، އެމީހާ މޮޔަވުމަށް ނުވަތަ ހަށިގަނޑު ބަލިކަށިވެ މަރުވުމަށް މަގުފަހިވާ ކަމަށް އެބޭފުޅުން ޤަބޫލުކުރެއްވިއެވެ.
މެދުޒަމާނުގެ ފަރުވާތައް
ބޭސް ބޭނުންކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، އޭރުގެ ޑޮކްޓަރުން އިރުޝާދު ދެއްވީ ދިރިއުޅުމުގެ އާދަކާދަތަކަށް ބަދަލު ގެނައުމަށެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި:
● މާޔޫސްކަން ކުޑަކުރުމަށްޓަކައި ސާފުވައިގެ ތެރެއަށް ނުކުމެ އުޅުމާއި އިރުގެ އަލި ހޯދުން.
● ކަނޑުމަހާއި، ކަންބަޅި މަހާއި، މޭވާ ފަދަ ހަށިގަނޑު ފިނިކޮށްދޭ ތަކެތި ކެއުން.
● މިއުޒިކާއި، ވާހަކަދެއްކުމާއި، ބަގީޗާތަކުގައި ހިނގާލުމުގެ ތެރެއިން ސިކުނޑި އެހެން ކަންކަމަށް މަޝްޣޫލުކުރުވުން.
ސައިންޓިފިކް ގޮތުން ބަލާއިރު މިއީ މިއަދު މުޅިން ސައްޙަ ގޮތްތަކަކަށް ނުވި ނަމަވެސް، މީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ހަރަކާތްތެރިވެ އުޅުމާއި، އިޖުތިމާއީ ގުޅުން ބަދަހިކުރުމާއި، ނަފުސާނީ ހިތްހަމަޖެހުން ހޯދުމަކީ މިއަދުގެ ނަފުސާނީ ސިއްޙަތުގެ ފަރުވާތަކުގައިވެސް މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރާ ކަންކަމެވެ.
ޒަމާނީ ސިއްޙީ ތަޞައްވުރު
މިއަދުގެ ބޭސްވެރިކަމުގައި “ބްރޯކަން ހާޓް ސިންޑްރޯމް” (ޓަކޮޓްސުބޯ ކާޑިއޯމަޔޯޕަތީ) ބަލައިގަނެއެވެ. މިއީ މާބޮޑަށް ދެރަވުމާއި ނަފުސާނީ ގޮތުން ދިމާވާ ބޮޑެތި ކަންކަމުގެ ސަބަބުން ވަގުތީ ގޮތުން ހިތުގެ މަސައްކަތަށް ބަދަލު އަންނަ ހާލަތެކެވެ. މެދުޒަމާނުގެ ޑޮކްޓަރުންނަށް މީގެ އަސްލު ސަބަބު ރަނގަޅަށް ދެނެގަނެވިފައި ނެތް ނަމަވެސް، ނަފުސާނީ ތަދުގެ ސަބަބުން ޖިސްމާނީ ގޮތުން ބަލިވެދާނެކަން އެބޭފުޅުންނަށް ވަނީ ފާހަގަކުރެވިފައެވެ.
އިސްލާމީ ނަޒަރަކުން ބަލާއިރު، ނަފުސާނީ ގޮތުން ކުރިމަތިވާ ބޮޑެތި ހިތާމަތަކަކީ އިންސާނިއްޔަތުގެ ބައެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެވެއެވެ. އިސްލާމީ އުނގަންނައިދިނުންތަކުގައި “ހިތް” (ޤަލްބު) ސިފަކުރެވިފައިވަނީ، ދިރިއުޅުމުގެ ތަޖުރިބާތަކުގެ ސަބަބުން ބަރުވެ، ނުތަނަވަސްވެ ނުވަތަ މަޑުމޮޅިވާ އެއްޗެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ނަފުސާނީ ގޮތުން ދަތި އުނދަގޫ ވަގުތުތަކުގައި، ކެތްތެރިކަން (ޞަބުރު) އިސްކުރުމަށާއި، މާތްﷲ އަށް ވަކީލުކުރުމަށާއި (ތަވައްކަލް)، އަދި ޛިކުރުކުރުމަށް މުސްލިމުންނަށް ބާރުއަޅުއްވާފައިވެއެވެ. މިއީ ހިތަށް ހަމަޖެހުން ލިބިދޭ ކަންކަމެވެ.
ނަމާދުކުރުމާއި، ޤުދުރަތީ ރީތި މާހައުލުތަކުގައި ހިނގާލުމާއި، އިތުބާރު ކުރެވޭ މީހުންނާ ވާހަކަދެއްކުން ފަދަ އާދައިގެ ކަންކަމަކީ، މެދުޒަމާނުގެ ޑޮކްޓަރުން ދެއްވި އިރުޝާދުތަކާވެސް ގާތްކުރާ ކަންކަމެވެ. މީގެއިން އެނގެނީ ނަފުސާނީ ދުޅަހެޔޮކަން ގުޅިފައިވަނީ ހަށިގަނޑުގެ ހަރަކާތްތެރިކަމާއި ދިރިއުޅުމުގެ މާނަވީ ކަންކަމާ ކަމެވެ.
ދާއިމީ ޢިބުރަތެއް
“އަމޯ ހީރިއޯސް” އަކީ މިހާރު ބޭނުންކުރާ ސިއްޙީ ތަޞައްވުރަކަށް ނުވި ނަމަވެސް، އޭގެއިން އެނގެނީ ޒަމާންވީ ޙަޤީޤަތެކެވެ. އެއީ ނަފުސާނީ ހިތާމަތަކާއި ޖިސްމާނީ ދުޅަހެޔޮކަމަކީ ވަރަށް ބޮޑަށް ގުޅިފައިވާ ދެކަންތައް ކަމެވެ. އަދި ގަރުނުތަކާއި ސަގާފަތްތައް ބަދަލުވެގެން ދިޔަ ނަމަވެސް، އެއް ކަމެއް އެއްގޮތަކަށް ދެމިއޮވެއެވެ.
އެއީ، ބަލިމަޑުކަމުން ފަސޭހަވުން ގުޅިފައިވަނީ ހަށިގަނޑާއި ހިތަށް އެއްވަރަކަށް އަޅާލައިގެން ކަމެވެ.
