ކަރު ނުވަތަ ކިހިލި ފަދަ ތަންތަނުގައި އުފެދޭ ކުދިކުދި އުންތައް ނުވަތަ މަސްކޮޅުތަކަކީ (ސްކިންޓެގްސް) ހަމައެކަނި ސިފަޔަށް އަންނަ ބަދަލެއްގެ ގޮތުގައި ފެނިދާނެއެވެ. ނަމަވެސް، ހަމުގައި މިފަދަ މަސްކޮޅުތައް ކުއްލިއަކަށް އިތުރުވުމަކީ ހަށިގަނޑުގެ މެޓަބޮލިކް ދުޅަހެޔޮކަމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކާ ގުޅުންހުރި ކަމެއްކަން ތިޔަބޭފުޅުންނަށް އެނގޭތޯއެވެ؟
ސައިންޓިފިކް ނަމުން ނަމަ “އެކްރޯކޯޑަންސް” އަކީ ހަމުގެ ބޭރަށް ނިކުމެފައި ހުންނަ، މަޑު، އަދި އާންމުކޮށް ގެއްލުމެއް ނުދޭ ކުދި މަސްކޮޅުތަކެކެވެ. މިއީ އާންމުކޮށް ކަރު، އެސްފިޔަ، ކިހިލިފަތް އަދި ހަންގަނޑާއި ހަންގަނޑު ކޭއްތޭ ހިސާބުތަކުގައި އުފެދޭ އެއްޗެހީކެވެ. އުމުރުން ދުވަސްވާ ވަރަކަށް މިފަދަ މަސްކޮޅުތައް ފެނުން އިތުރުވީ ނަމަވެސް، މިއީ އާންމު ގޮތެއްގައި ކަންބޮޑުވާންޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ގިނަ އަދަދަކަށް މިފަދަ މަސްކޮޅުތައް އުފެދުމާއި އިންސިއުލިން ރެސިސްޓެންސްއާ ދެމެދު ގުޅުމެއްވާކަން ދިރާސާތަކުން ވަނީ ދައްކާފައެވެ.
މީގެ ގުޅުމަކީ ކޮބާ؟
އިންސިއުލިންއަކީ ލޭގައި ހުންނަ ހަކުރު (ގްލޫކޯޒް) ހަށިގަނޑުގެ ސެލްތަކަށް ހަކަތަ ހޯދުމަށް ފޮނުވައިދޭ ހޯރމޯންއެކެވެ. ސެލްތަކުން އިންސިއުލިންއަށް ދޭ ސަމާލުކަން ކުޑަވުމުން، އެކަން ފޫބެއްދުމަށްޓަކައި ޕެންކްރިއަސްއިން އިތުރަށް އިންސިއުލިން އުފައްދައެވެ. “އިންސިއުލިން ރެސިސްޓެންސް” ގެ ނަމުން ނަންދެވިފައިވާ މި ހާލަތުގެ ސަބަބުން، ލޭގައި ހަކުރު ހުންނަ މިންވަރު މަތިވެ، ޕްރީ-ޑައިބެޓީސް ނުވަތަ ޓައިޕް 2 ހަކުރުބައްޔަށް މަގުފަހިވެއެވެ.
ދިރާސާވެރިން ޤަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި، އިންސިއުލިން ހުންނަ މިންވަރު މަތިވުމާއި، އިންސިއުލިންއާ އެއްގޮތް ސިގްނަލްތަކަށް އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން ހަމުގެ ސެލްތަކާއި ޓިޝޫތައް އުފެދުން އަވަސްވެ، ހަމުގައި މަސްކޮޅުތައް އުފެދުމަށް މަގުފަހިވެއެވެ.
ދިރާސާތަކުން ދައްކަނީ ކިހިނެއް؟
2010 ވަނަ އަހަރުގެ ފެބްރުއަރީ މަހު “އެނައިސް ބްރެޒިލެއިރޯސް ޑި ޑަރމަޓޮލޮޖިއާ” މަޖައްލާގައި ޝާއިޢުކުރި ދިރާސާއެއްގައި، ބްރެޒިލްގެ ސައޮ ޕައުލޯ ސްޓޭޓް ޔުނިވަރސިޓީގެ އެންޑްރޭއާ ޑި އަލްމެއިޑާ ޓަމޭގާ އަދި އޭނާގެ ޓީމުން 201 ލިބިފައިވާ ބޮޑެތި މީހުން ދިރާސާކުރިއެވެ. މި ދިރާސާއިން ދެއްކި ގޮތުގައި، އެހެނިހެން ނުރައްކާތައް ހުރި ނަމަވެސް، ގިނަ އަދަދަކަށް ހަމުގައި މަސްކޮޅު އުފެދުމާއި އިންސިއުލިން ރެސިސްޓެންސްއާ ދެމެދު ބޮޑު ގުޅުމެއްވެއެވެ.
މީގެ އިތުރުން، 2012 ވަނަ އަހަރު “ޔޫރަޕިއަން ޖަރނަލް އޮފް ޑަރމަޓޮލޮޖީ” ގައި އަކްޕިނާ އަދި ޑަރވިސް ޝާއިޢުކުރި ދިރާސާއަކުން ދެއްކި ގޮތުގައި، ހަމުގައި މަސްކޮޅު ހުންނަ މީހުންގެ މެދުގައި މެޓަބޮލިކް ސިންޑްރޯމް ނުވަތަ މެޓަބޮލިކް މައްސަލަތައް ހުންނަ މިންވަރު އިތުރެވެ.
އަދި ދާދި ފަހުން 2023 ވަނަ އަހަރު އިންޑިއާގެ ގަވަރމަންޓް މެޑިކަލް ކޮލެޖް، ކޮޒިކޯޑްގެ ދިރާސާވެރިން ކުރި ދިރާސާއެއްގައި ވެސް ވަނީ ހަމުގެ މަސްކޮޅުތަކަކީ މެޓަބޮލިކް ސިންޑްރޯމް ދެނެގަނެވިދާނެ ނިޝާނެއްގެ ގޮތުގައި ބަލާފައެވެ.
މި ހޯދުންތަކުން އެނގެނީ ހަމުގައި ގިނަ އަދަދަކަށް މަސްކޮޅުތައް އުފެދުމަކީ ހަށިގަނޑުގެ އެތެރޭގެ މެޓަބޮލިކް މައްސަލަތަކާ ގުޅުންހުރި ކަމެއް ކަމެވެ. ނަމަވެސް، މިއީ ސީދާ އިންސިއުލިން ރެސިސްޓެންސް މެދުވެރިކުރުވާ ސަބަބެއް ކަމަކަށް ނުބެލެވެއެވެ.
ސަމާލުވާންވީ ކޮން އިރަކު؟
ޚާއްސަކޮށް ކަރު ނުވަތަ ކިހިލިފަތް ފަދަ ތަންތަނުގައި ގިނަ އަދަދަކަށް އާ މަސްކޮޅުތައް އުފެދޭނަމަ، މެޓަބޮލިކް ސްކްރީނިންގް ހެދުމާ ގުޅޭގޮތުން ޑޮކްޓަރަކާ މަޝްވަރާކުރުން މުހިންމެވެ. ވަކިން ޚާއްސަކޮށް، ބަނޑުލައި ބަރުދަން އިތުރުވުން، ލޭގެ ޕްރެޝަރު މަތިވުން، އާއިލާގައި ހަކުރުބަލީގެ ތާރީޚެއް އޮތުން ނުވަތަ ކޮލެސްޓްރޯލް މަތިވުން ފަދަ ކަންކަން ހުރިނަމަ މިކަމަށް ސަމާލުވާންޖެހެއެވެ.
މިފަދަ ހާލަތްތަކުގައި ޑޮކްޓަރުން އަންނަނިވި ޓެސްޓުތައް ހެދުމަށް ލަފާދީފާނެއެވެ
- HbA1c: ފާއިތުވި ތިން މަސްދުވަހުގެ ލޭގެ ހަކުރު ހުރި އެވްރެޖް މިންވަރު ބެލުމަށް.
- ފާސްޓިންގް ބްލަޑް ގްލޫކޯޒް: ހުސްބަނޑާ ހުރެ ލޭގެ ހަކުރު ހުރި މިންވަރު ބެލުމަށް.
- ލިޕިޑް ޕްރޮފައިލް: ކޮލެސްޓްރޯލް އާއި ޓްރައިގްލިސަރައިޑްސް ހުރި މިންވަރު ބެލުމަށް.
- ލޭގެ ޕްރެޝަރު އަދި އުނަގަނޑުގެ ވަށާމިން ބެލުން: މެޓަބޮލިކް ނުރައްކާ ދެނެގަތުމަށް.
އެމެރިކަން ޑައިބެޓީސް އެސޯސިއޭޝަންގެ 2026 ގެ “ސްޓޭންޑަރޑްސް އޮފް ކެއަރ” ގައި ވެސް ޕްރީ-ޑައިބެޓީސް އާއި ހަކުރުބަލި ދެނެގަތުމަށް HbA1c އަދި ފާސްޓިންގް ބްލަޑް ގްލޫކޯޒް ޓެސްޓު ހެދުމަށް ލަފާދީފައިވެއެވެ.
ކޮންމެ މަސްކޮޅަކީ ނުރައްކަލުގެ ނިޝާނެއް ނޫން
މިކަމާ މާ ބޮޑަށް ބިރުގަންނާކަށް ނުޖެހެއެވެ. ހަމުގައި މަސްކޮޅު އުފެދުމަކީ ވަރަށް އާންމު ކަމެކެވެ. މިއީ އުމުރުން ދުވަސްވުމުން، ހަންގަނޑު ކޭއްތުމުން، ވިރާސީ ގޮތުން، މާބަނޑު ދުވަސްވަރު ނުވަތަ އެހެނިހެން ސަބަބުތަކާ ހުރެ ވެސް ދިމާވާ ކަމެކެވެ. ގިނަ އަދަދަކަށް މަސްކޮޅު ހުރުމަކީ އޭގެ ޒާތުގައި ހަކުރުބަލި ނުވަތަ އިންސިއުލިން ރެސިސްޓެންސް ހުރިކަމުގެ ސީދާ ހެއްކެއް ނޫނެވެ. އަދި ކާބޯހައިޑްރޭޓްސް ގިނައިން ކެއުމުން ސީދާ މަސްކޮޅު އުފެދޭކަމުގެ ސާބިތު ހެއްކެއް ވެސް ނެތެވެ.
އަމިއްލައަށް މިފަދަ މަސްކޮޅުތައް ނައްތާލަން މަސައްކަތް ނުކުރާށެވެ. އެހެނީ ހަމުގައި އުފެދޭ ބައެއް އެހެން ބާވަތްތަކުގެ ތަކެތި ވެސް މަސްކޮޅަކާ އެއްގޮތް ވެދާނެތީއެވެ. މަސްކޮޅަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް އައުން، ލޭ އައުން ނުވަތަ ތަދުވާނަމަ ލަސްނުކޮށް ޑޮކްޓަރެއްގެ ލަފާ ހޯދާށެވެ.
ހަކުރުބައްޔާއި ހިތުގެ ބަލިތަކަށް ހޭލުންތެރިވުން މުހިންމުވެފައިވާ ރާއްޖެ ފަދަ ޤައުމެއްގައި، ސިއްޙީ މައްސަލަތަކުގެ ކުރީގެ ނިޝާންތައް ދެނެގަތުމަކީ ވަރަށް ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ.
އަޅުގަނޑުމެންގެ ސިފަޔަށް އަންނަ ބަދަލުތަކަކީ ހަށިގަނޑުގެ ދުޅަހެޔޮކަމާ ގުޅުންހުރި ކަމެއް ކަމަށް ގިނަ ފަހަރަށް ޤަބޫލެއް ނުކުރެވެއެވެ. ހަމުގައި އުފެދޭ މަސްކޮޅުތަކަކީ އާންމުކޮށް ގެއްލުމެއް ނެތް އެއްޗަކަށް ވިޔަސް، އެ ތަކެތި ކުއްލިއަކަށް ގިނަވުމަކީ މެޓަބޮލިކް ދުޅަހެޔޮކަން ބަލައިލުމަށް ލިބޭ ހަނދާންކޮށްދިނުމެއް ކަމުގައި ބެލިދާނެއެވެ.
މެސެޖަކީ ސާދާ މެސެޖެކެވެ. ހަމުގައި އުފެދޭ ކޮންމެ ކުޑަ މަސްކޮޅަކާމެދު ކަންބޮޑުވާކަށް ނުޖެހެއެވެ. ނަމަވެސް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކަށް ފަރުވާކުޑަވެސް ނުކުރާށެވެ. ބައެއް ފަހަރު ސިއްޙަތަށް ރައްކާތެރިވުމަކީ ހަށިގަނޑުން ދޭ މިފަދަ އިޝާރާތްތަކަށް ސަމާލުވުމެވެ.
