މީހަކު ވާހަކަދައްކާއިރު، “އަހަރެން” ނުވަތަ “މަ” ބޭނުންކުރުމުގެ ބަދަލުގައި އަމިއްލަ ނަން ބޭނުންކުރުމުން އަޑު އިވޭލެއް ތަފާތުކަން ދުވަހަކުވެސް ފާހަގަކުރެވޭ ހެއްޔެވެ؟
“ފާތިމަތަށް ފެންނަނީ މިގޮތް މާ ރަނގަޅު ކަމަށް.”
“ޢައިޝާ އަކަށް ތިޔަ ކަމެއް ކަމަކު ނުދޭ.”
“އަލީ ފަހުން ތިޔަ ކަންތައް ކޮށްފާނަން.”
މިފަދައިން ބުނުމުން، އެމީހަކު އެ ދައްކަނީ އަމިއްލަ މީހާގެ ވާހަކަބާއޭ ނުވަތަ އެހެން މީހެއްގެ ވާހަކަބާއޭ ހިތަށްއަރާ، ހިނދުކޮޅަކަށް މަޑުޖެހިލެވެއެވެ.
ޚާއްޞަކޮށް ދިވެހި ބަހުން ވާހަކަދައްކާއިރު، މި އާދަ މިހާރު ދަނީ މަޑުމަޑުން އިތުރުވަމުންނެވެ. ތެދަށް ބުނާނަމަ، މިއީ ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް އާދަޔާޚިލާފު ކަމެކެވެ. ހީވަނީ ވާހަކަދައްކާ މީހާ އަމިއްލަ ނަފްސާ ވަކިވެ، އަމިއްލަ ދިރިއުޅުމުގެ ވާހަކަ ކިޔައިދޭ ކުލަގަދަ ވާހަކައެއްގެ ރާގު އިވޭ ހެންނެވެ.
މިކަމާ ބެހޭގޮތުން ތައުލީމީ، މަޖާ، އަދި އެއްވެސް މީހަކަށް ފާޑުނުކިޔާ ގޮތަކަށް ވާހަކަދައްކާލަމާ ހިނގާށެވެ!
👈ވާހަކަދައްކާއިރު އަމިއްލަ ނަން ބޭނުންކުރުން އާދަޔާޚިލާފު ކަމަކަށް ވަނީ ކީއްވެ؟
ބަހަކީ އިންސާނާގެ އަމިއްލަވަންތަކަމާ ވަރަށް ބޮޑަށް ގުޅިފައިވާ އެއްޗެކެވެ. އާންމުކޮށް އަހަރެމެން ވާހަކަދައްކާއިރު އަމިއްލަ ނަފުސަށް އިޝާރާތްކުރަން ބޭނުންކުރަނީ “އަހަރެން”، “މަ” ނުވަތަ “އަޅުގަނޑު” ފަދަ ލަފުޒުތަކެވެ.
އެހެންކަމުން، “އަހަރެން” ބުނުމުގެ ބަދަލުގައި ކުއްލިއަކަށް އަމިއްލަ ނަން ބޭނުންކުރުމުން، އަޑުއަހާ މީހާގެ ސިކުނޑިއަށް ކުޑަ އޮޅުންބޮޅުންގަނޑެއް އަރައިގެންދެއެވެ. އެއީ:
● ތިޔަ ދައްކަނީ ތިންވަނަ މީހެއްގެ ވާހަކަހެން ހީވުން.
● ހާލަތާ އަމިއްލަ ނަފުސާ ދުރުކޮށްލާފައިވާހެން ހީވުން.
● މުޢާމަލާތުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ވާހަކައެއް ކިޔައިދޭހެން ހީވުން.
މިސާލަކަށް: “އަހަރެން މިކަން ކުރީ” ބުނުމުގެ ބަދަލުގައި “ޝިފާ މިކަން ކުރީ” އޭ ބުނުމުން، އެއީ މަޝްވަރާއެއްގެ ބަދަލުގައި ވާހަކަ ކިޔައިދިނުމުގެ ސިފަ ޖެހިގެންދެއެވެ.
👈މިއީ ދިވެހި ބަހުގެ އާދައެއް ހެއްޔެވެ؟
ޒަމާނުއްސުރެ ދިވެހިން ވާހަކަދައްކާ އުޅެނީ ވަރަށް ގާތްކޮށް އަދި މަޑުމައިތިރިކަމާއެކުގައެވެ. “އަހަރެން” ނުވަތަ “އަޅުގަނޑު” ބޭނުންކުރުމުން އެކަމުގައި އަމިއްލަ ޒިންމާ އާއި، އިޚްލާޞްތެރިކަމާއި، ހާޒިރުވެ ހުރިކަން ހާމަވެއެވެ.
ދިވެހި ބަހުން ވާހަކަދައްކާއިރު ތަކުރާރުކޮށް އަމިއްލަ ނަން ބޭނުންކުރުމަކީ ތަބީޢީ ގޮތެއް ނޫނެވެ. ހާލަތުގެ ގޮތުން އެއީ ބައެއް ފަހަރު ކުޑަކުދިންގެ ގޮތް ނުވަތަ މާ ބޮޑަށް “ދައްކާލުމުގެ” ގޮތެއް ކަމަށް އިހުސާސް ކުރެވިދާނެއެވެ.
އެހެންނަމަވެސް، ބަހަކީ ބަދަލުވާ އެއްޗެކެވެ. ސޯޝަލް މީޑިއާ އާއި، ނުފޫޒުގަދަ ފަރާތްތަކާއި، މިޒަމާނުގެ ވާހަކަދެއްކުމުގެ ވައްޓަފާޅިތަކުގެ ސަބަބުން މީހުން ވާހަކަދައްކާ ގޮތަށް މިހާރު ވަނީ ބަދަލުތަކެއް އަންނަން ފަށާފައެވެ.
މިއީ އާ ފެޝަނަކަށް ނުވަތަ “ޓްރެންޑަކަށް” ވީ ހެއްޔެވެ؟
އާނއެކެވެ، ބައެއް ދާއިރާތަކުގައި މިއީ މިހާރު ވަރަށް ބޮޑު އާދައެކެވެ. ޚާއްޞަކޮށް:
● ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ވާހަކަދައްކާ މީހުން.
● މަޝްހޫރު ފަރާތްތައް.
● ކޮންޓެންޓް އުފައްދާ މީހުން.
● ޒުވާނުން.
ބައެއް ފަހަރު މިގޮތަށް ވާހަކަދައްކަނީ ކަމަކަށް ބާރުލުމަށް ނުވަތަ އަމިއްލަ ނަން “ބްރޭންޑް” ކުރުމަށެވެ. އަނެއްބައި ފަހަރު، ނޭނގި ހުރެ އާދަވެގެންވެސް މިގޮތަށް ވާހަކަދެއްކެއެވެ. ނަމަވެސް، ދުވަހުން ދުވަހަށް ކުރާ އާދައިގެ މުޢާމަލާތްތަކުގައި މިގޮތަށް ވާހަކަދެއްކުމުން، ދިވެހި ސަގާފީ ހަމަތަކުން ބަލާއިރު އެއީ ބީރައްޓެހި ކަމެކެވެ.
👈މިއީ ރަސްމީ ބަހުރުވައެއް ހެއްޔެވެ؟
ހައިރާންވާންޖެހޭ ކަމަކީ، މިއީ ރަސްމީ ބަހުރުވައެއްވެސް އަދި އާދައިގެ ބަހުރުވައެއްވެސް ނޫންކަމެވެ.
ރަސްމީ ހާލަތްތަކުގައި (ތަގުރީރު، އިންޓަވިއު ނުވަތަ ޕްރެޒެންޓޭޝަން) ސާފުކޮށްދިނުމުގެ ގޮތުން ބައެއް ފަހަރު އަމިއްލަ ނަން ބޭނުންކޮށްފާނެއެވެ. މިސާލަކަށް އަމިއްލައަށް ތަޢާރަފުވާއިރު ނުވަތަ ރަސްމީ ބަޔާނެއް ދޭއިރުގައެވެ.
ނަމަވެސް، އާދައިގެ ދިރިއުޅުމުގެ ވާހަކަދެއްކުމުގައި “އަހަރެން” ބުނުމުގެ ބަދަލުގައި ތަކުރާރުކޮށް އަމިއްލަ ނަން ބޭނުންކުރުމަކީ ދިވެހި ބަހުގެ އަދަބުވެރި މިންގަނޑުތަކުގައި ބަލާ އުޅޭ ގޮތެއް ނޫނެވެ. ދިވެހި ބަހުގެ ރީތި އުސޫލަކީ އަމިއްލަ ނަފްސަށްވުރެ ބޮޑަށް، ބުނާ ބަހުގެ ސާދާކަމަށް އިސްކަންދިނުމެވެ.
👈ދެން ވާހަކަދައްކަންވީ އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތަކީ ކޮބާ؟
އެންމެ ރަނގަޅު އަދި ދިވެހި ސަގާފަތާ އެންމެ ގުޅޭ ގޮތަކީ ސާދާކޮށް އަމިއްލަ ނަފުސަށް އިޝާރާތްކުރާ ލަފުޒުތައް ބޭނުންކުރުމެވެ:
● އަހަރެން
● މަ (ގާތް މީހުންނާ ވާހަކަދައްކާއިރު)
● އަޅުގަނޑު (އިޙްތިރާމް އަދި ރަސްމީ ހާލަތްތަކުގައި)
މިގޮތަށް ވާހަކަދެއްކުމުން:
● މާ ތަބީޢީވާނެ.
● އިޚްލާޞްތެރިކަން ބޮޑުވާނެ.
● ދިވެހި ސަގާފަތާ ގުޅޭނެ.
● އަޑުއަހާ މީހާއަށް އޮޅުމެއް ނާރާނެ.
👈ބައެއް މީހުންނަށް ނޭނގި މިގޮތަށް ވާހަކަދެއްކެނީ ކީއްވެ؟
މިކަން ގިނައިން ދިމާވަނީ ތިރީގައިވާ ސަބަބުތަކާ ހުރެއެވެ:
● މީޑިއާތަކުން އިވޭ ވާހަކަދެއްކުމުގެ ވައްޓަފާޅީގެ ނުފޫޒުން.
● ކުޑައިރުއްސުރެ ހުންނަ އާދައެއްގެ ސަބަބުން.
● ތަފާތު ގޮތަކަށް ވާހަކަދައްކަން އުޅުމުގެ ތެރެއިން.
● އެހެން ބަސްބަހުން ވިސްނާފައި ދިވެހިބަހަށް ތަރުޖަމާކޮށްގެން ވާހަކަދައްކާތީ.
މިކަން އިޞްލާޙު ކުރާނީ ކިހިނެއް؟
މީހުންނަށް ފާޑުކިޔައިގެންނެއް ނޫނެވެ. މަލާމާތްކޮށްގެންނެއްވެސް ނޫނެވެ. އެކަމަކު މިކަމަށް ހޭލުންތެރިވެގެންނެވެ.
މިސާލަކަށް:
● ވާހަކަދައްކާއިރު އަމިއްލަ ނަފުސަށް މުޚާތަބުކުރާ ގޮތަށް ސަމާލުކަން ދޭށެވެ.
● ދުވަހުގެ އާދައިގެ ވާހަކަދެއްކުމުގައި “އަހަރެން” ބޭނުންކުރަން ފަރިތަކުރާށެވެ.
● ރީތި ދިވެހި ބަހުން ވާހަކަދައްކާ މީހުންގެ ވާހަކަ އަޑުއަހާށެވެ.
● ކުޑަކުދިންނަށްވެސް ރީތިކޮށް ވާހަކަދައްކަން ދަސްކޮށްދޭށެވެ.
ވާހަކަދައްކާއިރު އަމިއްލަ ނަން ބޭނުންކުރުމަކީ އެއީ “ގޯހެއް” ނޫނެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ދިވެހި ސަގާފީ ވާހަކަދެއްކުމުގެ އާދައާ ކުޑަކޮށް ބީރައްޓެހި ގޮތެކެވެ.
ބަހަކީ ދިރިހުރި އެއްޗެކެވެ. ޒަމާނާއި އާދަކާދައަށް އަންނަ ބަދަލުތަކާއެކު ބަސްވެސް ބަދަލުވާނެއެވެ. ނަމަވެސް، ދިވެހި ބަހުގެ ފޮނިކަމާއި ގާތްކަން ދެމެހެއްޓޭނީ، އަމިއްލަ ވާހަކަ ކިޔައިދޭ ތިންވަނަ މީހެއްގެ ބަދަލުގައި، ސީދާ އަމިއްލަ ނަފްސުގެ އަޑުން ވާހަކަދައްކައިގެންނެވެ.
ބައެއް ފަހަރު، ހަމައެކަނި “އަހަރެން” މި ބަހުން ލިބިދޭ އިޚްލާޞްތެރިކަން، އަމިއްލަ ނަން ކިތަންމެ ވަރަކަށް ބޭނުންކުރިޔަސް ނުލިބިދާނެއެވެ.
