އެއްޒަމާނެއްގައި ޒިންމާދާރު ބޮޑު މީހަކަށް ވުމަކީ، ބަތް ކައްކާއިރު ބަތްތަވާ ދުންގަންނުވާނުލައި ރީތިކޮށް ރޫޅިފައި ހުންނަ ގޮތަށް ކައްކަން އެނގުމާއި، ކަރަންޓު ބިލު ދައްކަން ހަނދާން ހުރުމާއި، އަދި އިރުއޮއްސުމުން ކުދިން އަވަހަށް ގެޔަށް ވައްދާ، އަތްފައި ދޮއްވައި، ޤުރުއާން ކިޔުއްވައި, ބޭރަށް ދިޔަނުދީ ހިފެހެއްޓުމެވެ.
ނަމަވެސް މިހާރު ޒިންމާދާރު މީހަކަށް ވުމަކީ، އާންމުވަމުންދާ އާދަކާދަތަކާއި، އެޕްލިކޭޝަންތަކުގެ އަޕްޑޭޓްތަކާއި، އަދި މޫސުމަށްވުރެ އަވަހަށް ބަދަލުވަމުންދާ އިންޓަނެޓްގެ ބަސްކޮށާރަށް އަހުލުވެރިވުން ކަމުގައި ވަނީ ވެފައެވެ. މިއީ މިޒަމާނުގެ މައިވަންތަކަމުގެ ހަޤީޤަތެވެ.
މި ދުވަސްވަރު ކޮންމެ އެއްޗެއް ބުންޏަސް ނުވަތަ ކޮންމެ ކަމެއް ކުރިޔަސް، ކޮންމެވެސް މީހަކު ސުވާލު އުފައްދާނެއެވެ. “ތިއީ ގޫގުލްއިން ބަލައިގެން ބުނި އެއްޗެއް ހެއްޔެވެ؟” ނުވަތަ އެއަށްވުރެ ގޯސްކޮށް، “ތިއީ ޗެޓް ޖީ.ޕީ.ޓީ އިން ކޮޕީކޮށްލީ ހެއްޔެވެ؟”
ބައެއް ފަހަރު މި ސުވާލުތައް އިތުރަށް މަލާމާތަކަށް ބަދަލުވެއެވެ. “ތި ހެދުމަކީ ޓީމޫ އިން ގަތް އެއްޗެއް ހެއްޔެވެ؟” އަދި ހަމައެއާއެކު، “ތި ސެންޓަކީ އަސްލު އެއްޗެއް ހެއްޔެވެ؟ ނުވަތަ އޮރިޖިނަލްގެ ކޮޕީއެއް ހެއްޔެވެ؟”
އާނއެކެވެ. މިއީ މިޒަމާނުގެ ސުވާލުކުރުމުގެ އުސޫލެވެ. ހަޤީޤަތުގައި، ޒަމާނީ ވަސީލަތްތައް ބޭނުންކުރުމާއި، މަޢުލޫމާތު ހޯދުމާއި، އިގްތިޞާދު ކުރުމަކީ މިހާރު އުނިކަމެއްގެ ގޮތުގައި ބައެއް މީހުން ދެކެއެވެ. މަޖާ ކަމަކީ، މިފަދަ ފާޑުކިޔުންތައް އަންނަނީ ކަންކަން އޮޅުންފިލުވަން ބޭނުންވާ މީހުންގެ ފަރާތަކުން ނޫނެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ނުބައި ނިޔަތާއި، މަލާމާތާއި، ބޭކާރު ހައިޖާނު އުފައްދަން ލޯބިކުރާ މަދު ބައެއްގެ ފަރާތުން އަންނަ ބަސްތަކެކެވެ.
އެބަޔަކީ ތިޔަ ބޭފުޅުންނަށްވެސް އެނގޭނެ ބައެކެވެ. “ތިމާއަށް އެނގޭ ކަންކަމާ ވާހަކަދައްކަބަލަ” އޭ ބުނާ މީހުންނަށް، އަހަރެމެން ކަންކަން ދަސްކޮށް، ފޮތްކިޔައި، ދިރާސާކޮށްގެން ވާހަކަ ދެއްކުމުން ބުނާނީ “އޯހް، ގޫގުލްއިން ދޯ ތި އެނގުނީ؟” އެވެ.
އާނއެކެވެ. ގޫގުލް އޮންނަނީވެސް އެކަމަށެވެ. ޗެޓް ޖީ.ޕީ.ޓީ ފަދަ ވަސީލަތްތަކަކީވެސް ހަމަ އެފަދަ އެއްޗެކެވެ. ކުރީގެ ޑިކްޝަނަރީތަކާއި އެންސައިކްލޮޕީޑިއާތަކާ ހުރި ތަފާތަކީ، މިހާރު މަޢުލޫމާތު މާ އަވަހަށް ލިބޭކަމެވެ.
ހަޤީޤަތުގައި ކަންކަން އޮޅުންފިލުވައިގެން ހުރުމުގައި އޮތީ ކޮން ގޯހެއް ހެއްޔެވެ؟ ކަންކަން ދަސްކުރުމަކީ ލަދުގަންނަންޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. މަޢުލޫމާތުގެ ސައްޙަކަން ކަށަވަރު ކުރުމަކީވެސް ހުތުރު ކަމެއް ނޫނެވެ. އަދި ޓެކްނޮލޮޖީގެ އެހީގައި ދުނިޔެ ބަލައި ދެނެގަތުމަކީ ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ. އަދި އަގުހެޔޮކޮށް ހެދުން ގަތުމާއި، މާލީ ހާލަތަށް ބަލައިގެން ޚަރަދުކުރުމަކީ ލަދުގަންނަންޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. ދެއްކުންތެރިކަމަށްވުރެ އަމިއްލަ ނަފްސުގެ ހަޤީޤަތަށް އިސްކަންދިނުމަކީ މާތް ސިފައެކެވެ.
މީހުން ބްރޭންޑްތަކާއި އަގުތަކަށް ފާރަވެރިވެގެން ތިބޭއިރު، ފައިސާއަށް ނުގަނެވޭނެ އެންމެ މުހިންމު ސިފަ އެމީހުންނަށް ނުފެނެއެވެ. އެއީ “އަޚްލާޤު” ނުވަތަ އިންސާނިއްޔަތުކަމެވެ. އަޚްލާޤަކީ ބްރޭންޑް ލޯގޯއެއް ޖަހާފައި ހުންނަ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. އަދި އެއީ އިންޓަނެޓުން ޑައުންލޯޑް ކުރެވޭނެ ނުވަތަ ކޮޕީ ކުރެވޭނެ އެއްޗެއްވެސް ނޫނެވެ.
އެހެންކަމުން، އަހަރެން ގޫގުލް ބޭނުންކުރުން ހުއްޓައެއް ނުލާނަމެވެ. ފައިދާހުރި ވަސީލަތްތަކުގެ އެހީ ހޯދާނަމެވެ. އަދި މި އަވަސް ދުނިޔޭގައި ކަންކަން ދަސްކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރާނަމެވެ. ދުނިޔެއަށް ލޯ ހުޅުވުމަކީ ލަދުވެތި ކަމެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، ހުރިހާ ކަމެއް އެނގޭކަމަށް ހެދިގެން އުޅުމަކީ އަސްލު މަޖާ ކަމެވެ.
އަދި މީގެ ފަހުންވެސް މީހަކު އަހަރެންގެ މަޢުލޫމާތަކީ ގޫގުލް ނުވަތަ ޗެޓް ޖީ.ޕީ.ޓީ އިން ހޯދި އެއްޗެއްތޯ އަހައިފިނަމަ، އަހަރެން ބުނާނީ މިހެންނެވެ.
“އާނއެކެވެ، އެ ނޫން ދެން ކޮންތަނަކުން ހެއްޔެވެ؟ މަންމައިންގެ ލައިބްރަރީއަކުން!” 😄
