ގިނަ މަސްކާ އެއްޗެހީގެ ޝިކާރަ ހިފުމަށާއި ކެއުމަށް ދަތް ހުންނާތީ، ކަނޑުގެ ދިރުންތަކުގެ ތެރެއިން ދަތް ހުންނަ ސޫފާސޫފި ފެނުމަކީ އާންމު ކަމެކެވެ. މިޔަރާއި، ކަނޑުމަހާއި، ވެލާގެ ބައެއް ބާވަތްތަކާއި، ކަނޑުގެ ބައެއް މަސްމަހާމެހީގެ އިތުރުން ސީލް ފަދަ ތަކެތީގައި ދަތް ހުރެއެވެ. ބޯވަޔަކީ ފުރުސަތު ލިބޭ ގޮތަކަށް މަހާއި، އިހި، ކަނޑުކަކުނި، ތަފާތު ބާވަތްތަކުގެ ބޮލި ފަދަ ތަކެތި ކައިއުޅޭ އެއްޗެކެވެ. އެހެންކަމުން ބޯވާގައި ވެސް ދަތް ހުރޭ ހެއްޔެވެ؟ ހައިރާންވާންޖެހޭ ފަދަ ގޮތަކަށް ބޯވާގައި ވެސް ދަތް ހުރެއެވެ. ބޯވައިގެ ޖިސްމާނީ އޮނިގަނޑާއި، ކާނާ ކެއުމުގެ ކުރީ މަރުހަލާގައި އެސޫފީގެ ހާއްސަ ދަތްތައް ބޭނުންކުރާ ގޮތުގެ ތަފުސީލު ތިރީގައި އެވަނީއެވެ.
ބޯވައިގެ ޖިސްމާނީ އޮނިގަނޑު
އިންސާނުންގެ ހުންނަ ފަދަ އަނގަޔަކާއި، އަރުތެރެކާއި އަދި ދަތްތަކެއް ބޯވައިގެ ނުހުރެއެވެ. ނަމަވެސް، ހަރު ތޮށިލީ ތަކެތި ކެއުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ދަތްތަކަކާ އެއްފަދަ ދެ ގުނަވަނެއް ބޯވައިގެ ހުރެއެވެ. އެއީ ‘ސެލިވަރީ ޕެޕިލާ’ އާއި ‘ރެޑިއުލާ’ އެވެ. ކާނާ ކެއުމުގެ މަސައްކަތް ފަސޭހަކޮށްދެނީ ‘ބަކަލް މާސް’ ކިޔާ މަސްގަނޑަކުންނެވެ. މިއީ ބޯވައިގެ ފައިތައް ގުޅޭ ހިސާބުގައި، ސިކުނޑީގެ ކުރިމަތީގައި ހުންނަ ބައެކެވެ. މި ބައިގެ ތެރޭގައި ދަތްގަނޑު (ބޯވާގެ ނާށިގަނޑު)، ކުޅު އުފައްދާ ގްލޭންޑްތައް، ރެޑިއުލާ އަދި މީގެ އެހީތެރި އެހެނިހެން ބައިތައް ހިމެނެއެވެ.
ދަތްގަނޑު (ނާށިގަނޑު)
ބޯވައިގެ ހުންނަނީ ކަކުނި ފަދަ ސޫފިތަކުގެ ބޭރު ތޮށި އުފެދިފައިވާ މާއްދާއެއް ކަމަށްވާ ‘ކައިޓިން’ އިން އުފެދިފައިވާ، ގުރާގެ ތުނބާއި ވައްތަރު ހަރު ދަތްގަނޑެކެވެ. ބޯވައިގެ ބާވަތްތަކަށް ބަލައި މީގެ ބައްޓަމަށް ކުޑަ ބަދަލުތަކެއް އައި ނަމަވެސް، ހުރިހާ ބޯވައެއްގެ ވެސް މި ދަތްގަނޑު އެކުލެވިގެންވަނީ މަތީ ބަޔަކާއި ތިރީ ބަޔަކަށެވެ. ބޯވައިގެ ކަތުރުކަށިގަނޑެއް ނުހުންނާތީ، މި ދެބައި ގުޅިފައިވަނީ ވަރުގަދަ މަސްގަނޑެއްގެ ތެރޭގައެވެ. މި މަސްގަނޑުގެ އެހީގައި ދަތްގަނޑު ހަރަކާތްތެރިކޮށް، ތޮށިގަނޑުތައް ފުނޑުކުރުމަށާއި ޝިކާރަ ހެފުމަށް ބޭނުންކުރެއެވެ.
ކުޅު އުފައްދާ ގްލޭންޑްތައް
އަނގައިގެ މަސްގަނޑުގެ ފަހަތުގައި ކުޅު އުފައްދާ ގްލޭންޑްތަކާއި ‘ސެލިވަރީ ޕެޕިލާ’ ހުރެއެވެ. މި ގްލޭންޑްތަކުން ޕްރޮޓީން އާއި ނިއުރޯޓޮކްސިންސް (ވިހަ) އަދި ހަޖަމުކުރުމަށް އެހީވާ އެންޒައިމްތައް ބޭރުކުރެއެވެ. މި މާއްދާތަކުގެ އެހީގައި ޝިކާރަވާ އެތި ހަރަކާތް ހުއްޓުވައި، އޭގެ ހަރު ތޮށިގަނޑާއި ޕްރޮޓީންތައް ދިޔާކޮށްލައެވެ. ‘ސެލިވަރީ ޕެޕިލާ’ އަކީ ކުދިކުދި ދަތްތަކުން ފުރިފައިވާ މަސްގަނޑެކެވެ. މީގެ އެހީގައި ތޮށިގަނޑުތަކުގެ ފޫދުއްވާލައި، ވިހަ އެތެރެކުރެއެވެ.
ރެޑިއުލާ
ރެޑިއުލާ އަކީ ދުލެއް ފަދަ ގުނަވަނެކެވެ. މީގައި ‘ކައިޓިން’ އިން އުފެދިފައިވާ ސަތޭކައަށްވުރެ ގިނަ ކުދިކުދި ދަތްތައް ސަފުސަފަށް ހުރެއެވެ. މި ދަތްތައް ހުންނަނީ އެކަތި އަނެކަތީގެ ފަހަތުގައެވެ. މިއީ ރޭވުންތެރިކަމާއެކު އަތުރާލެވިފައިވާ ކީހެއް ނުވަތަ ގާނާ އެއްޗެއް ފަދައިން މަސައްކަތްކުރާ އެއްޗެކެވެ. މީގެ އެހީގައި ހަރު ތޮށިގަނޑުތަކުން ކާނާ ކޮށައި، ހަޖަމުކުރަން ފަސޭހަވާނޭހެން މުގުރާލައެވެ.
ބޯވައިގެ ކެއުމުގެ މަރުހަލާ
ފުރަތަމަ، ބޯވައިގެ ފައިތަކުގައި ހުންނަ އުންތަކުގެ (ސަކާސް) އެހީގައި ޝިކާރަ ހިފަހައްޓައި އަނގައާ ގާތްކުރެއެވެ. ދެން ‘ސެލިވަރީ ޕެޕިލާ’ ގައި ހުންނަ ދަތްތަކުގެ އެހީގައި ތޮށިގަނޑުގައި ލޯވަޅެއް އަޅައެވެ. އެއަށްފަހު އެ ލޯވަޅުން ވިހަ އެތެރެކުރެއެވެ. ބައެއް ފަހަރު ދަތްގަނޑު ބޭނުންކޮށްގެން ތޮށިގަނޑު ފުނޑުކޮށްލައެވެ. ވިހައިގެ ސަބަބުން ޝިކާރަވާ އެތީގެ މަސްތައް ދޫވެ، ތޮށިގަނޑުން އެ އެތި ނެގުމަށް ފަސޭހަވެއެވެ. އެންމެ ފަހުން، ރެޑިއުލާގެ ދަތްތަކުން ޝިކާރަ ކުދިކުދިކޮށް ކޮށާލައި، ކާތަކެތި ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމަށް ފޮނުވާލައެވެ.
ބޯވައިގެ ކުދިކުދި ދަތްތައް
ބޯވައިގެ ދަރި ވިހާއިރުވެސް، އަނގައިގެ ހުރިހާ ބައިތަކާއި ރެޑިއުލާގެ ދަތްތައް ހުރެއެވެ. ނަމަވެސް، ބޯވައިގެ އުމުރު ދުވަހު މި ދަތްތައް އައުވަމުން ދެއެވެ. ކުރީގެ ދަތްތައް ބޭނުންކޮށްގެން ގޭނި ބާވުމުން، އޭގެ ފަހަތުން އައު ދަތްތައް ކުރިއަށް އާދެއެވެ. މީގެ ސަބަބުން ބޯވައިގެ ދަތްތައް އަބަދުވެސް ހުންނަނީ ތޫނުކޮށެވެ. ބާވެފައިވާ ދަތްތައް ހަށިގަނޑަށް އަލުން ދިޔާވެ ހަޖަމުވެގެން ދެއެވެ.
އުމުރު ދުވަހު އެއް ސައިޒެއްގެ ދަތްތަކެއް ހުންނަ އިންސާނުންނާ ހިލާފަށް، ބޯވައިގެ އުމުރާއި ބޮޑުމިން ސައިންސްވެރިން އަންދާޒާ ކުރަނީ ރެޑިއުލާގެ ދިގުމިނާއި ދަތްތަކުގެ އަދަދަށް ބަލައިގެންނެވެ. އިންސާނުންގެ ދަތްތަކުގެ ރެކޯޑު ތަފާތުވާ ފަދައިން، ކޮންމެ ބޯވައިގެ ބާވަތެއްގެ ރެޑިއުލާގެ އޮނިގަނޑު ވެސް ތަފާތުވެއެވެ. މީގެ ސަބަބުން އެއްގޮތް ބާވަތްތަކުގެ ބޯވައިގެ ތަފާތު ދެނެގަތުމަށް ސައިންސްވެރިންނަށް އެހީތެރިވެދެއެވެ.
