ސައިންސްވެރިންގެ ޓީމަކުން ކުރި ދިރާސާއަކުން، އުކާލެވޭ ލަކުޑި ކުނޑިއާއި ލަކުޑި ދާލި ބޭނުންކޮށްގެން، ތިމާވެއްޓާ ރައްޓެހި އަދި މުހިންމު އެތައް ބޭނުމަކަށް ބޭނުންކުރެވިދާނެ މާއްދާއެއް އުފައްދައިފިއެވެ.
މި ދިރާސާ ކުރިއަށްގެންދިޔަ ސައިންސްވެރިން ހާމަކުރި ގޮތުގައި، މި އާ އީޖާދަކީ ދަނޑުވެރިކަމުގައި ގަސްގަހާގެއްސަށް ބޭނުންވާ ފެނާއި ކާނާ ދިގު މުއްދަތަކަށް ހިފަހައްޓައިދިނުމަށާއި، ތަޣައްޔަރުވެފައިވާ ފެން ސާފުކުރުމުގެ އިތުރުން، އިންސާނުންގެ ހަށިގަނޑުގައި އަޅާ ޒަޚަމްތަކާއި ފާރުގަނޑުތައް އަވަހަށް ފަސޭހަކޮށްދިނުމަށް ބޭނުންކުރެވޭނެ މާއްދާއެކެވެ.
މި ހޯދުން ހޯދާފައިވަނީ ދާދިފަހުން ކުރިއަށްގެންދިޔަ ޚާއްޞަ ތަޙުލީލުތަކަކަށް ފަހުގައެވެ. ދިރާސާވެރިން ބުނި ގޮތުގައި، ގުދުރަތީ އަދި އާންމުކޮށް އުކާލެވޭ މިފަދަ ބާވަތްތައް ބޭނުންކޮށްގެން މިފަދަ މާއްދާއެއް އުފެއްދުމުގެ މައިގަނޑު ބޭނުމަކީ، ތިމާވެއްޓަށް ގެއްލުންދޭ ޕްލާސްޓިކާއި ކެމިކަލްތައް ބޭނުންކުރުން މަދުކޮށް، ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ގުދުރަތީ ވަސީލަތްތައް އަލުން ބޭނުންކުރެވޭނެ މަގު ތަނަވަސްކުރުމެވެ.
މި އާ މާއްދާގެ ސަބަބުން ޚާއްޞަކޮށް ފެން މަދު ސަރަޙައްދުތަކުގައި ދަނޑުވެރިކަން ކުރުމަށާއި، ސިއްޙީ ދާއިރާގައި ބޭސްފަރުވާއަށް ބޭނުންކުރާ ތަކެތި އުފެއްދުމަށް ބޮޑު އިންގިލާބީ ބަދަލެއް އަންނާނެ ކަމަށް މާހިރުން ލަފާކުރެއެވެ. މިއީ ތިމާވެށި ރައްކާތެރިކުރުމަށާއި އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން ޚަރަދު ކުޑަ ވަސީލަތްތައް އުފެއްދުމަށް އެޅުނު މުހިންމު ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުގައި ސައިންސްވެރިން ސިފަކުރެއެވެ.
މި ދިރާސާގެ ހޯދުންތައް ދާދިފަހުން ވަނީ ސައިންސްގެ ޚަބަރުތައް ގެނެސްދޭ މަޝްހޫރު ވެބްސައިޓެއް ކަމަށްވާ “ސައިންސް އެއިމް” ގައި ޝާއިޢުކޮށްފައެވެ.
ދިރާސާ ކުރިއަށް ގެންދިޔަ ގޮތް
ރިސާޗް ޓީމުން މި މަސައްކަތް ފެށީ ވަރަށް އާދައިގެ، ހައިރާންވާ ފަދަ އެއްޗަކުންނެވެ. އެއީ ލަކުޑި ކީހުމަށް ފަހު ބާކީވެފައި ހުރި ކީސްކުނޑިންނެވެ.
އެމީހުން އެ ކީސްކުނޑި ތިން މަރުޙަލާއެއްގެ ކެމިކަލް މަރުޙަލާއަކަށް ލިއެވެ.
ފުރަތަމަ މަރުޙަލާއަކީ އަލްކަލީ ޑައިޖެޝަން އެވެ. މީގެ ބޭނުމަކީ ރޯ ލަކުޑީގެ ފައިބަރުތައް އެކަތި އަނެކައްޗާ ތަތްކޮށްދޭ ދިޔަ ފަދަ މާއްދާތައް ކަމަށްވާ ލިގްނިން އަދި ހެމިސެލިއުލޯސް ވަކިކުރުމެވެ.
ދެން ކުރިއަށް ގެންދިޔައީ ޕެރޮކްސައިޑް ބްލީޗިންގ އެވެ. މިއީ ބާކީ ހުރި ސެލިއުލޯސް ސާފުކުރުމަށް (ޕިއުރިފައި ކުރުމަށް) ކުރި ކަމެކެވެ.
އެންމެ ފަހުން، އެސިޑް ހައިޑްރޮލިސިސް ބޭނުންކޮށްގެން ސެލިއުލޯސް ފައިބަރުތައް ނެނޯ މިންވަރަށް (ނެނޯސްކޭލަށް) ކުދިކޮށްލުމަށްފަހު، ފުރިހަމަ ނެނޯސެލިއުލޯސް މެޓީރިއަލް އުފެއްދިއެވެ.
މި މާއްދާ އުފެއްދުމަށްފަހު، ދިރާސާވެރިން އެއަށް ހަމައެކަނި މައިކްރޮސްކޯޕަކުން ބަލާލުމަކުން ނިންމައެއް ނުލައެވެ.
އޭގެ ބަދަލުގައި، ވަކިވަކި ހަތަރު ދިރާސާއެއް އެއްކޮށްލާފައިވާ ފަދަ، ގިނަ އަދަދެއްގެ ޓެސްޓުތަކެއް އެ މާއްދާގެ މައްޗަށް ހެދިއެވެ.
ފެން ހިފެހެއްޓުމުގެ ޓެސްޓު
އެމީހުން ނެނޯސެލިއުލޯސް، ރޯ ކީސްކުނޑި އަދި މި ދެބައި އެއްކޮށް ތައްޔާރުކުރި އެކުލެވުންތައް ވެލި މަށިގަނޑާ (ކްލޭ ސޮއިލް) އެއްކުރިއެވެ. އަދި އޭގެ ކޮންމެ އެކުލެވުމަކަށް ފެން ހިފެހެއްޓެނީ ކިހާ މިންވަރަކަށްތޯއާއި، އޭގެ ތެރެއިން ބޭރުވެގެން ދިޔައީ ކިހާ ފެނެއްތޯ ބަލައި މިނެކިރިއެވެ.
ދަނޑުވެރިކަމުގެ ޓެސްޓު
ކީސްކުނޑި، ނެނޯސެލިއުލޯސް އަދި މަށި އެކި މިންވަރަށް އެއްކޮށްފައިވާ ފަސްގަނޑުގައި އެމީހުން ބާލީ (ހޯޑިއަމް ވަލްގޭރް) ގަސް އިންދައި ހެއްދިއެވެ. އަދި އޭގެ މޫތަކުގެ ދިގުމިނާއި، ގަހުގެ އިސްކޮޅާއި، ފަތުގައި ހުރި ޕްރޮޓީނާއި، ކްލޮރޯފިލްގެ މިންވަރާއި، އެހެނިހެން ބަޔޯކެމިކަލް ނިޝާންތައް ދިރާސާކޮށް މިނެކިރިއެވެ.
ޖެނެޓިކް ސްކްރީނިންގ
އާރް.އޭ.ޕީ.ޑީ – ޕީސީއާރް RAPD-PCR އަދި އެސް.ސީ.އޯ.ޓީ-ޕީސީއާރް SCoT-PCR ކިޔާ ޑީ.އެން.އޭ ފިންގަރޕްރިންޓިންގ ގެ ދެ އުކުޅެއް ބޭނުންކޮށްގެން، އެ މާއްދާތަކުގެ ސަބަބުން ބާލީ ގަހުގެ ޖެނެޓިކް ބޭންޑިންގ ޕެޓާންތަކަށް ފާހަގަކުރެވޭ ފަދަ އެއްވެސް ބަދަލެއް އައިސްފައިވޭތޯ އެމީހުން ބެލިއެވެ.
ކުލަ ވަކިކުރުމުގެ ޓެސްޓު
ފޭރާމާއި ކަރުދާސް އުފައްދާ ކާރުޚާނާތަކުން ބޭރުކުރާ ކުލަގަދަ ސިނާޢީ ކުންޏާއި ތަޣައްޔަރުވެފައިވާ ފެން ފަދަ ޙާލަތެއް އުފެއްދުމަށްޓަކައި، ކީސްކުނޑި އަދި ނެނޯސެލިއުލޯސް، ފެނުގައި އުފައްދާފައިވާ މަސްނޫޢީ ކުލަތަކެއްގެ ތެރެއަށް އެޅިއެވެ.
ފާރުގަނޑު ފަސޭހަވުމުގެ ޓެސްޓު
މީދަލުގެ ހަށިގަނޑުގައި ހުރި ޒަޚަމްތަކުގައި ނެނޯސެލިއުލޯސް ހާކައި، ދިހަ ދުވަހުގެ މުއްދަތަށް އެ ޒަޚަމްތައް ފަސޭހަވަމުންދިޔަ ގޮތް ބެލިއެވެ. އަދި މި ނަތީޖާ އަޅާކިޔާފައިވަނީ ހަމައެކަނި ބެންޑޭޖު އެޅި ކޮންޓްރޯލް ގްރޫޕަކާއެވެ.
މިއީ އެންމެ އަސްލު މާއްދާއަކުން ބަލައި ދިރާސާކުރުމަށްޓަކައި އެޅި އާދަޔާޚިލާފު ޅާ ދާއިރާއެކެވެ. އަދި މި ދިރާސާގެ ނަތީޖާތަކަކީ އިތުރަށް ބަލައި ހޯދުމަށް ފުދޭވަރަށް ވުރެވެސް މުހިންމު އެއްޗަކަށް ވެގެންދަނީ މި ސަބަބާ ހުރެއެވެ.
ދިރާސާއިން ދެއްކި ނަތީޖާތައް
މި ވާހަކަ “ނެނޯސެލިއުލޯސް އަކީ ހުރިހާ ކަމަކަށް ވެސް އެންމެ މޮޅު އެއްޗެކޭ” ބުނުމަށްވުރެ މާ ޝައުޤުވެރިވެގެންދަނީ މި ހިސާބުންނެވެ.
ފެން ހިފެހެއްޓުމުގައި އެންމެ ރަނގަޅު ނަތީޖާއެއް ދެއްކީ ޕްރޮސެސްކޮށްފައިވާ މާއްދާއެއް ނޫނެވެ؛ އޭގެ ބަދަލުގައި ރޯ މާއްދާއެވެ.
ފެން ބޭރުވުމުގެ ޓެސްޓުގައި، އާދައިގެ ކީސްކުނޑިން 26.21 މިލިލީޓަރުގެ ފެން ހިފެހެއްޓިއެވެ.
ނަމަވެސް ހަމައެކަނި ނެނޯސެލިއުލޯސް އިން ހިފެހެއްޓުނީ އެންމެ 3.46 މިލިލީޓަރެވެ.
މަށިގަނޑާއި ނެނޯސެލިއުލޯސް އެއްކުރުމުން ހިފެހެއްޓުނީ 3.87 މިލިލީޓަރެވެ.
އެހެން ގޮތަކަށް ބުނާނަމަ، މާ ބޮޑަށް ޕްރޮސެސް ނުކޮށް ހުރި މާއްދާ ސްޕަންޖެއް ފަދައިން ފެން ދަމައިގަތުމުގައި މާ މޮޅުވީ، އޭގެ ޒާތުގައި ހުރި ބޮޑެތި ލޯވަޅުތަކާއި ކުދި ލޯވަޅުތަކުގެ އޮނިގަނޑުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ބާލީ ގަހުގެ ހެދިބޮޑުވުމުން ފެނުނީ ދެކަފަވެފައިވާ ނަތީޖާއެކެވެ.
މަށިގަނޑާއި ނެނޯސެލިއުލޯސް އެއްކުރުމުން ގަހުގެ މޫތަކާއި އިސްކޮޅު އެންމެ ރަނގަޅަށް ހެދުނެވެ. އެއީ މޫތަކަށް 11.5 ސެންޓިމީޓަރު އަދި ގަހުގެ އިސްކޮޅަށް 23.5 ސެންޓިމީޓަރެވެ.
އެކަމަކު ކީސްކުނޑިއާއި މަށިގަނޑު އެއްކުރުމުން ލިބުނީ އެންމެ މުއްސަނދި ބަޔޯކެމިކަލް ނަތީޖާއެކެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ފަތުގައި ޕްރޮޓީން އެންމެ މަތީ މިންވަރަކަށް ހުރުން ހިމެނެއެވެ (ގްރާމަކަށް 149.14 މައިކްރޯގްރާމް). އަދި މީގެ އިތުރުން ފީނޮލިކް، ފްލޭވަނޮއިޑް، އަދި ކްލޮރޯފިލްގެ ނިސްބަތްވެސް އެންމެ މަތީ މި އެކުލެވުމުގައެވެ.
އެހެންކަމުން، ދަނޑުވެރިޔަކު ބޭނުންވަނީ ގަހުގެ ބޭރުފުށުން ފެންނަ ބޮޑުމިނަށްތޯ ނުވަތަ ގަހުގެ އެތެރޭގެ ކާނާގެ މާއްދާތަކުގެ ފެންވަރަށްތޯ ބަލާއިރު، މި ދެ މާއްދާގެ ތެރެއިން މޮޅުވަނީ ވަކި އެކައްޗެއް ނޫނެވެ؛ ކޮންމެ ޙާލަތަކަށްވެސް ގުޅެނީ ވަކި މާއްދާއެކެވެ.
ޖެނެޓިކް ސްކްރީނިންގ އިން ބައެއް ތަފާތުތައް ފާހަގަކުރެވުނު ނަމަވެސް، ގެއްލުމެއް ލިބޭކަމުގެ އެއްވެސް ހެއްކެއް ނުފެނުނެވެ. އާރް.އޭ.ޕީ.ޑީ (RAPD) ޓެސްޓުން މާކަރުތަކުގެ 22.5 އިންސައްތައިގައި ޕޮލިމޯފިޒަމް ހުރިކަން ދެނެގަނެވުނުއިރު، އެސް.ސީ.އޯ.ޓީ (SCoT) ޓެސްޓުން މިކަން ފެނިފައިވަނީ 13.7 އިންސައްތައިގައެވެ.
