ޖެހިގެން އައި ދުވަހު އާދަމްބޭގެ ހާލު ކުޑަކޮށް ރަނގަޅުވިއެވެ. އޭނާ އޮތީ ވަރަށް ވަރުބަލިވެފައެވެ. ރަޝްވާން ބައްޕަގެ ކައިރީގައި އިށީނދެލިއެވެ.
“ބައްޕާ، ކީއްވެ އެކަން އެގޮތަށް ކުރީ؟” ރަޝްވާން ދެރަވެފައި އެހިއެވެ.
އާދަމްބޭގެ ލޮލުން ކަރުނަ ފޭދުނެވެ. “ދަރިފުޅާ، އަހަރެން ބޭނުންވީ ކަލޭމެންނަށް އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެއް ހޯދައިދޭން. އެކަމަކު އަހަރެން އިޚްތިޔާރުކުރީ ނުބައި މަގެއް. އެ ސިހުރުވެރިޔާ ބުނީ އަހަރެންގެ ލޭގެ ބަދަލުގައި އަހަރެންނަށް މުއްސަނދިކަން ދޭނެ ކަމަށް. އަހަރެން ހީކުރީ އެއީ އަހަރެންގެ ލޭ އެކަނި ކަމަށް. އެކަމަކު އޭނާ ބޭނުންވީ އަހަރެންގެ ދަރިފަސްކޮޅު.”
މުދިންބޭ ބުންޏެވެ. “އަހަރެމެން ޖެހޭނެ އެ ސިހުރުވެރިޔާގެ މަހާނަ ހޯދަން. އެތަނުގައި އެވަނީ މުސައްވަތުގެ ރޫހު ބަނދެވިފައިވާ ފޮތެއް. އެ ފޮތް ނައްތާލައިގެން މެނުވީ މި ރަށަކަށް އަމާންކަމެއް ނާންނާނެ.”
ރަޝްވާނާއި ޒައިދު، މުދިންބޭއާއެކު ރަށުގެ ދުވަސްވީ ގަބުރުސްތާނަށް ދިޔައެވެ. އެއީ ރަށުގެ މީހުން މިހާރު ބޭނުންކުރާ ތަނެއް ނޫނެވެ. އެތަނުގައި ވަނީ ބޮޑެތި ވިނަގަނޑުތައް ހެދި، މަހާނަގާތައް ބިންމައްޗަށް ވެއްޓިފައެވެ.
އެތަނަށް ވަދެގެން ދިޔައިރު، މުޅި ސަރަހައްދުގައި ވަނީ މަރުވެފައިވާ އެއްޗެއްގެ ވަސް ހިފާފައެވެ. “މިއީ އެތަނަކީ،” މުދިންބޭ އެއްފަރާތެއްގައި ހުރި ތިރި މަހާނައަކަށް އިޝާރާތް ކުރިއެވެ. އެ މަހާނަގަލުގައި އެއްވެސް ނަމެއް ލިޔެފައެއް ނެތެވެ. ނަމަވެސް އޭގައި ވަނީ މުސައްވަތުގެ ނިޝާން ކަނޑާނަގާފައެވެ.
ޒައިދު އުދަލިން އެތަން ކޮންނަން ފެށިއެވެ. ކޮންމެ ފަހަރަކު އުދަލި ބިމުގައި ޖަހާއިރު، ހީވަނީ ބިމުގެ އަޑިން މީހަކު ހަޅޭއްލަވާ އަޑު އިވޭ ހެންނެވެ. އިރުގަނޑެއް ފަހުން، އެމީހުންނަށް ފެނުނީ ފޮށްޓެކެވެ. އެ ފޮށި ހުޅުވާލިއިރު، އޭގައި އޮތީ ހަމަ އެފަދަ ބާ ފޮތެކެވެ.
“ދެން މިއީ ކުރަންވީ ކަމަކީ،” މުދިންބޭ ފޮތް އަތަށް ނަގަމުން ބުންޏެވެ. “މި ފޮތް އަންދާލަން ޖެހޭނީ ހަމައެކަނި މި ގަބުރުސްތާނުގެ ފަސްގަނޑު މަތީގައި، އަދި އެކަން ކުރާއިރު ކޮންމެހެންވެސް ކިޔަވަން ޖެހޭނެ.”
ނަމަވެސް އެވަގުތު ކުއްލިއަކަށް އުޑުމަތި ބަދަލުވިއެވެ. ކަޅު ވިލާތަކުން މުޅި އުޑު ބައްދާލިއެވެ. އަދި ބާރު ގުގުރިއަކާއެކު ވާރޭ ވެހެން ފެށިއެވެ. ގަބުރުސްތާނުގެ ވަށައިގެން ހުރި ގަސްތަކުގެ ތެރެއިން އެތައް ސަތޭކަ ކަޅު ހިޔަނިތަކެއް ފެންނަން ފެށިއެވެ.
“ރަޝްވާން! ސަމާލުވޭ!” ޒައިދު ހަޅޭއްލަވައިގަތެވެ.
އެ ހިޔަނިތައް އެމީހުންނާ ދިމާލަށް ދުވަމުން އަންނަން ފެށިއެވެ. އެއީ އިންސާނުންނެއް ނޫނެވެ. އެއީ އިބިލީހުގެ ދަރި މުސައްވަތުގެ ސިފައިގައިވާ ފުރޭތަތަކެކެވެ.
—
ވާރޭގެ ތިކިތައް ބިމުގައި ޖެހެމުންދިޔައީ ހިލަގައުތަކެއް އުކާލާ ފަދަ ބާރުމިނެއްގައެވެ. ގަބުރުސްތާނުގެ ވަށައިގެންވާ ކަޅު ހިޔަނިތައް ކައިރިވަމުން އައި ވަރަކަށް، އެތަނުގެ ފިނިހޫނުމިން އާދަޔާ ހިލާފަށް ދަށްވަމުން ދިޔައެވެ. ރަޝްވާނަށް އިހުސާސްވީ އޭނާގެ ފައި ބިމުގައި ތަތްލާފައި ހުރިހެންނެވެ.
“މުދިންބޭ! އަވަސްކުރޭ!” ރަޝްވާން ހަޅޭއްލަވައިގަތެވެ.
މުދިންބޭ ބިންމަތީގައި އިށީނދެ، ފޮތް ހުޅުވާލިއެވެ. އޭނާގެ ދުލުން ކިޔަވަމުންދިޔަ އާޔަތްތަކުގެ އަޑު ވާރޭގެ އަޑުގެ ތެރެއިންވެސް ސާފުކޮށް އިވެމުންދިޔައެވެ. ކޮންމެ އާޔަތަކާއެކު، ކައިރިވަމުން އައި ހިޔަނިތައް ފަހަތަށް ޖެހި، އަލިފާނުން ފިހޭ ފަދަ އަޑުތަކެއް ލައްވަމުން ދިޔައެވެ.
ޒައިދު އަތުގައި އޮތް އުދަލި ހިފައިގެން ރަޝްވާންގެ ކައިރީގައި ހުއްޓުނެވެ. “ރަޝްވާން، އެމީހުން އެ އަންނަނީ ފޮތް އަތުލަން! އަހަރެމެން މުދިންބޭ ހިމާޔަތްކުރަން ޖެހޭނެ.”
ކުއްލިއަކަށް، އެންމެ ބޮޑު ހިޔަނި ރަޝްވާނާ ދިމާލަށް ފުންމައިގަތެވެ. އެއީ އިންސާނެއްގެ ސިފަ ހުއްޓަސް، އޭގެ މޫނުމަތީގައި ހުރީ ހަމައެކަނި ރަތްކުލައިގެ ދެ ލޮލެވެ. ރަޝްވާން އޭނާގެ އަތުގައި އޮތް ބައްތި އެ ސޫފީގެ މޫނާ ދިމާލަށް ހޫރުވާލިއެވެ. ބައްތީގެ ބިއްލޫރިގަނޑު ތަޅައިގެން ގޮސް، އޭގައި ހުރި ތެޔޮ އެ ސޫފީގެ ގަޔަށް އެޅި، އަލިފާން ރޯވިއެވެ. އެ ސޫފީގެ ބިރުވެރި ހަޅޭކުގެ އަޑާއެކު އެ އަޅިއަށް ބަދަލުވެގެން ދިޔައެވެ.
“މުސައްވަތު! ކަލޭގެ ބާރެއް މިތަނަކު ނުހިނގާނެ!” މުދިންބޭ ބާރަށް ބުންޏެވެ. އޭނާ ފޮތުގެ ސަފުހާތަކުގެ މައްޗަށް ކިޔަވާފައި ފުމެލުމާއެކު، ފޮތުން ފެހިކުލައިގެ އައްޔެއް ނުކުމެ، ވަށައިގެންވާ ހުރިހާ ހިޔަނިތަކެއް ފިސާރި ބާރަށް ދުރަށް ވިއްސައިގެން ދިޔައެވެ.
—–
ކުއްލިއަކަށް ވާރޭ ހުއްޓުނެވެ. މުޅި ގަބުރުސްތާނަށް ވެރިވީ މަރު ފަދަ ހަމަހިމޭންކަމެކެވެ. މުދިންބޭ ފޮތް އަންދާލަން ތައްޔާރުވިއެވެ. ނަމަވެސް އެވަގުތު، ގަބުރުސްތާނުގެ ދޮރުމަތިން ފެނުނު ސިފައަކުން ރަޝްވާންގެ ހިތް ހުއްޓުނު ފަދައެވެ.
އެތަނުގައި ހުރީ އޭނާގެ މަންމަ، ފާތުމައެވެ. މަންމަ ހުރީ ރޮއެރޮއެ އެވެ. “ދަރިފުޅާ… ރަޝްވާން… ބައްޕަ މަރުވަނީ! ބައްޕަ ބުނީ އެ ފޮތް ނާންދާށޭ! އެ ފޮތް އަންދާލައިފިއްޔާ ބައްޕަގެ ފުރާނަވެސް ދާނެޔޭ!”
ރަޝްވާން ހުއްޓުން އެރިއެވެ. “މަންމާ؟ ބައްޕަގެ ފުރާނައޭ؟”
“ރަޝްވާން، އަޑުނާހާ! އެއީ މުސައްވަތުގެ މަކަރުވެރިކަން!” މުދިންބޭ އިންޒާރު ދިނެވެ. “އެއީ ކަލޭގެ މަންމައެއް ނޫން!”
“ނޫން، ރަޝްވާން! އަހަރެން މިއީ ކަލޭގެ މަންމަ! ބަލާބަލަ، ކަލޭ ކުޑައިރު މަގުމަތިން ހޮވައިގެން މަންމައަށް ދިން މި އަނގޮޓި!” މަންމަ އޭނާގެ އަތުގައި އޮތް ލޮއި އަނގޮޓިއެއް ދައްކާލިއެވެ. އެއީ ހަމަ ހަގީގަތުގައިވެސް ރަޝްވާންގެ މަންމަގެ އަތުގައި އޮންނަ އަނގޮޓިއެވެ.
ރަޝްވާންގެ ހިތް ދެކަފިވިއެވެ. އޭނާ މަންމައާ ދިމާލަށް ފިޔަވަޅެއް އެޅިއެވެ. ޒައިދު ރަޝްވާންގެ އަތުގައި ހިފެހެއްޓިއެވެ. “ރަޝްވާން، ވިސްނާ! މަންމަ ކިހިނެއް މިތަނަށް އަންނާނީ؟ އޭނާ އިނީ ގޭގައި ބައްޕަގެ ކައިރީގައި.”
އެވަގުތު މަންމަގެ ސިފަ ބަދަލުވާން ފެށިއެވެ. އޭނާގެ ހަށިގަނޑު ދިގުވެ، މޫނު ރޫޖެހި، ދަތްތައް ބޭރަށް ނުކުތެވެ. އެއީ މުސައްވަތުގެ އަސްލު ސިފައެވެ. “ކަލޭމެން އެންމެން މަރުވާނެ!” މުސައްވަތުގެ އަޑު މުޅި ރަށު ތެރޭގައި ގުގުމާލިއެވެ.
މުދިންބޭ އަވަސްއަވަހަށް ފޮތުގައި އަލިފާން ރޯކޮށްލިއެވެ. ފޮތް އަނދަން ފެށުމާއެކު، މުސައްވަތުގެ ހަށިގަނޑުން ދުން ނުކުންނަން ފެށިއެވެ. އޭނާ ތަދުވާވަރުން ހަޅޭއްލަވަމުން، ރަޝްވާނާ ދިމާލަށް އަތް ދިއްކުރިއެވެ. ނަމަވެސް ފޮތް އަޅިއަށް ބަދަލުވުމާއެކު، މުސައްވަތުގެ ހަށިގަނޑުވެސް ވައިގެ ތެރެއަށް ވިރިގެން ދިޔައެވެ.
—-
އިރުގެ ފުރަތަމަ ދޯދިތައް އުދަރެހުން ފާޅުވާން ފެށިއިރު، ރަޝްވާނާއި ޒައިދު އަދި މުދިންބޭ އެނބުރި ގެއަށް އަތުވެއްޖެއެވެ. ގޭގެ ތެރޭގައި ވަނީ އާދަޔާ ހިލާފު ހަމަޖެހުމެކެވެ. ކުރިން ދުވި ނުބައި ވަސް ފިލައިގޮސް، ފަތިހުގެ ތާޒާ ވައިރޯޅިތައް ގޭތެރެއަށް ވަންނަމުން ދިޔައެވެ.
ރަޝްވާން ކޮޓަރިއަށް ވަތްއިރު، އާދަމްބޭ އިނީ އެނދުމަތީގައި ތެދުވެ އިށީނދެގެންނެވެ. އޭނާގެ ލޮލުގެ ރަތްކަން ކެނޑި، އާދައިގެ އިންސާނެއްގެ ލޮލުގެ ކުލަ އެނބުރި އައިސްފައިވެއެވެ. މަންމަ އިނީ ބައްޕަގެ އަތުގައި ހިފަހައްޓައިގެން އުފަލުން ރޯށެވެ.
“ދަރިފުޅާ… ރަޝްވާން…” އާދަމްބޭ ވަރަށް މަޑުމައިތިރި އަޑަކުން ގޮވާލިއެވެ. “އަހަރެން ސަލާމަތްކޮށްދިނީތީ ޝުކުރިއްޔާ. އަހަރެން ކުރި ފާފަތަކަށް މާތްﷲގެ ރަހުމަތާއެކު އަހަރެން ތައުބާވެއްޖައިން.”
މުދިންބޭ ބޭރުގައި ހުރެ ހިނިތުންވެލިއެވެ. “ސިހުރަކީ އޭގެ ވެރިޔާ އަޅުވެތިކުރާ އެއްޗެއް. މިއަދު މި އާއިލާ އެ މިނިވަންވީ.”
ދުވަސްތައް ފާއިތުވަމުން ދިޔައެވެ. އެރަށުގެ މީހުންނަށް ރަޝްވާނަކީ މިހާރު ހަމައެކަނި މާލޭގައި އުޅޭ ޒުވާނެއް ނޫނެވެ. އޭނާއަކީ އެ ރަށަށް ކުރިމަތިވި ބޮޑު ބަލާއަކުން ރަށް ސަލާމަތްކޮށްދިން ހިތްވަރުގަދަ ދަރިއެކެވެ.
ރަޝްވާން ނިންމީ މާލެއަށް އެނބުރި ނުދިއުމަށެވެ. އޭނާ ބޭނުންވީ ބައްޕައާއި މަންމަގެ ކައިރީގައި، ރަށުގެ ހިތްގައިމު މާހައުލުގައި ދިރިއުޅުމަށެވެ. ނަމަވެސް، ކޮންމެ ރެއަކު އިރު އޮއްސޭ ވަގުތު، އޭނާ އެ ބޮޑު ނިކަގަހާ ދިމާލަށް ބަލާލައެވެ. އެތަނުން އަދިވެސް ކުޑަ ހިޔަންޏެއް ފެންނަހެން އޭނާއަށް ހީވެއެވެ.
އެއްދުވަހަކު، ރަޝްވާން ގޯތިތެރެ ކުނިކަހަން ހުއްޓާ، ފަސްގަނޑުގެ އަޑިން ކުޑަ ކަރުދާސްކޮޅެއް ފެނުނެވެ. އޭގައި ވަނީ މުސައްވަތުގެ ނިޝާނެވެ. އޭނާ އެ ކަރުދާސްކޮޅު ނަގައި، ވަގުތުން އަންދާލިއެވެ. އޭނާއަށް އެނގެއެވެ. ނުބައިކަމަކީ ކޮންމެ ވަގުތަކުވެސް އެނބުރި އަތުވެދާނެ އެއްޗެކެވެ. އެކަމަކު އީމާންތެރިކަމާއި ހިތްވަރު ހުރިއްޔާ، އެއްވެސް “މުސައްވަތު” އަކަށް އިންސާނުންގެ މައްޗަށް ގަދައެއް ނުވެވޭނެއެވެ.
ރަށުގެ ފާލަންމަތީގައި ޒައިދާއެކު އިށީނދެލައިގެން އިންއިރު، ރަޝްވާން ދުރުގައި އޮތް ކަނޑަށް ބަލާލިއެވެ. ކަނޑުގެ ރާޅުތައް އޮމާންކަމާއެކު އައިސް އަތިރިމަތީގައި ބީއްސާލާއިރު، އެއީ އާ އުއްމީދެއްގެ ފެށުމެވެ.
“ކޮން އެއްޗެއް ތި ވިސްނަނީ؟” ޒައިދު އެހިއެވެ.
“މި ވިސްނަނީ، ކޮންމެ އަނދިރި ރެއަކަށްފަހު އަލިވިލޭނެކަން،” ރަޝްވާން ހިނިތުންވެލަމުން ބުންޏެވެ. “އަދި އަހަރެމެންގެ މި ރީތި ރަށް، އަބަދުވެސް އަމާންކަންމަތީ ބާއްވަން އަހަރެމެން މަސައްކަތްކުރަން ޖެހޭނެކަން.”
އުދަރެހުން ފެންނަނީ ރީތި ރަންކުލައެކެވެ. ކުރީގެ އެ ބިރުވެރި ރަތްކަމެއް މިހާރަކު ނެތެވެ. އޮޅުފިނޮޅަށް ވަނީ އަސްލު އަމާންކަން ލިބިފައެވެ.
–ނިމުނީ–
