ބަލިޖައްސާ ކުދި ޖަރާސީމުތައް ސެލްގެ ފެންވަރުގައި ނައްތާލުމުގެ ޤާބިލުކަން ލިބިފައިވާ “ސިލްވަރ އަޔަންސް” ނުވަތަ ރިހީގެ ކުދި ކޮނިތަކުގެ ބާރުވެރިކަމާ ބެހޭގޮތުން ދިރާސާވެރިން ހާމަކުރި ހޯދުންތަކާއެކު، ރިއްސަކީ އަނެއްކާވެސް ސައިންސްވެރިންގެ ސަމާލުކަން އެންމެ ބޮޑަށް ހުއްޓިފައިވާ އެއް މައުދަނަށް ވެއްޖެއެވެ.

އަނގައިގެ ތެރޭގައި ދަތް ފީވުމަށް މެދުވެރިވާ ބެކްޓީރިއާތަކުން “ޕްލާކް” އުފައްދައި، ދަތުގެ ބޭރު ފަށަލަ ނުވަތަ އެނަމެލްއަށް ގެއްލުންދޭ އެސިޑް ދޫކުރެއެވެ. ރިހީގެ އަޔަންތައް މި ބެކްޓީރިއާތަކުގެ ސެލް ފަށަލައިގައި ހިފަހައްޓައި، އޭގެ އެތެރެއަށް ވަދެގަނެ، ނޭވާލުމާއި، ޑީ.އެން.އޭ ރިޕްލިކޭޝަން އަދި އެންޒައިމްތަކުގެ މަސައްކަތް ފަދަ މުހިންމު ދިރިހުރުމުގެ ނިޒާމުތައް ހުއްޓުވައިލައެވެ.

ސައިންސްވެރިން ސިފަކުރާ ގޮތުގައި މިއީ ބަޔޮލޮޖިކަލް ގޮތުން ދެވޭ ވަރުގަދަ ހަމަލާއެކެވެ. ބެކްޓީރިއާގެ ސެލްތަކުގެ ތެރެއަށް ރިހީގެ އަޔަންތައް ވަނުމުން، ހަކަތަ އުފެއްދުން ހުއްޓުވައި، އިތުރަށް އާލާވުން މަނާކޮށް، ސެލްގެ އެތެރެއަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއްދީ ބެކްޓީރިއާގެ އާލާވުން ވަގުތުން ހުއްޓުވައިލައެވެ. މިގޮތަށް އެއްފަހަރާ ގިނަ ނިޒާމުތަކަކަށް ހަމަލާދޭތީ، މިކަމާ ދެކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރުމުގެ ބާރު (ރެސިސްޓަންސް) އުފެއްދުމަކީ ބެކްޓީރިއާއަށް ވަރަށް އުނދަގޫ ކަމެކެވެ.

ދަތުގެ މައިކްރޯބަޔޮލޮޖީއާ ގުޅޭގޮތުން ދާދިފަހުން (2024-2025 ގައި ޔޫރަޕް އަދި އޮސްޓްރޭލިއާގައި) ކުރެވުނު ދިރާސާތަކުން ދައްކާގޮތުގައި، ރިހި އެކުލެވޭ މާއްދާތަކުގެ އެހީގައި، މަދު މިނެޓްކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި ދަތް ފީވުމަށް މެދުވެރިވާ ބެކްޓީރިއާތައް ވަރަށް ބޮޑަށް މަދުކުރެވެއެވެ. މިއީ އަނގަޔާއި ދަތުގެ ސިއްޙަތު ރައްކާތެރިކުރުމުގައި ލިބުނު ބޮޑު ކުރިއެރުމެކެވެ.

ރިހި ބޭނުންކުރުމަކީ އާ ކަމެއް ނޫނެވެ. މެދުތެރޭ ކަނޑުގެ ސަރަހައްދާއި އޭޝިއާގެ ގަދީމީ ހަޟާރާތްތަކުގައި، ދިގު ދަތުރުތައް ކުރާއިރު ފެނާއި ކިރު ނުބައިވިޔަނުދީ ގިނަ ދުވަހު ބެހެއްޓުމަށްޓަކައި އެ ތަކެތި އަޅާފައި ހުންނަ ކޮންޓޭނަރުތަކަށް ރިހި ފައިސާފޮތި އަޅައި އުޅުނެވެ. މިއަދު މި ސިފަ ބޭނުންކުރަނީ ޒަމާނީ ބޭސްވެރިކަމުގައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ފާރުގަނޑުތަކުގައި އަޅާ ބޭސްގަނޑުތަކާއި، ފިހިފައި ހުންނަ ތަންތަނަށް ދޭ ފަރުވާގެ އިތުރުން “ސިލްވަރ ޑައިމައިން ފްލޮރައިޑް” ފަދަ ދަތުގެ ފަރުވާތައް ހިމެނެއެވެ.

އިންޓަނޭޝަނަލް ވޫންޑް ކެއަރ އެސޯސިއޭޝަން (2025، އެމެރިކާ) ގެ މެޑިކަލް ރިޕޯޓްތަކުން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ގޮތުގައި، ރިހި އެކުލެވޭ ބޭސްގަނޑުތަކުގެ ސަބަބުން ބެކްޓީރިއާ އާލާވުން ހުއްޓުވައި، ފާރުގަނޑުތައް އިންފެކްޓްވުމުގެ ފުރުސަތު ކުޑަކޮށްދެއެވެ.

ނަމަވެސް، މީގެ ނަތީޖާ ކިތަންމެ ރަނގަޅު ނަމަވެސް، ރިހި ބޭނުންކުރަންވާނީ ވަކި މިންގަނޑެއްގެ ތެރޭގައި ކަމަށް ތަޖުރިބާކާރުން އިރުޝާދުދެއެވެ. މާ ގިނައިން ރިއްސަށް ހުށަހެޅުމުން “އާޖީރިއާ” ފަދަ މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ސައިޑް އިފެކްޓްތައް ދިމާވެދާނެއެވެ. ޒަމާނީ ބޭސްވެރިކަމުގައި ރިހި ބޭނުންކުރަނީ އޭގެ ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށްޓަކައި ވަރަށް ބޮޑަށް ބަލައިގެން، ކަނޑައެޅިފައިވާ މިންގަނޑުތަކެއްގެ ތެރޭގައެވެ.

އެންޓިބަޔޮޓިކް ބޭސްތަކަށް ޖަރާސީމު ނުގުޑުމުގެ މައްސަލަ ދުނިޔޭގައި އިތުރުވަމުންދާ މި ދަނޑިވަޅުގައި، ރިހި ބޭނުންކޮށްގެން ދޭ ފަރުވާތަކަށް އޮތް ޝައުޤުވެރިކަން ދަނީ އިތުރުވަމުންނެވެ. ދިރާސާވެރިން މިހާރު ދަނީ “ނެނޯ-ސިލްވަރ” ޓެކްނޮލޮޖީ ބޭނުންކޮށްގެން، މިއަށްވުރެ ވެސް ފުރިހަމަ ފަރުވާތަކެއް ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ.

ގަދީމީ ޒަމާނުގެ ފެން ކޮންޓޭނަރުތަކުން ފެށިގެން މިއަދުގެ ޒަމާނީ ކްލިނިކްތަކާ ހަމައަށް، ރިއްސަކީ ނުރައްކާތެރި ބެކްޓީރިއާތަކާ ދެކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރާ ބާރުގަދަ، ހަލުވި ވަސީލަތެއްކަން ދަނީ ސާބިތުވަމުންނެވެ. މިއީ އިހުގެ ހިކުމަތާއި ޒަމާނީ ސައިންސް ގުޅުވައިދޭ މުހިންމު ފާލަމެކެވެ.