އުދަރެހުގެ ނިހާޔަތުން ފެނުނު ޢާލަމް
މާލޭގެ ހަލަބޮލި މަގުތަކާއި، އުސް އިމާރާތްތަކުގެ މަތިން ރޭގަނޑުގެ ކަނު އަނދިރިކަން ފެތުރިފައިވީ ނަމަވެސް، “ނާޞިރު ގްރޫޕް” ގެ ބިޔަ އިމާރާތުގެ އެންމެ މަތީގައި ހުރި ވީ.އައި.ޕީ ޓެރަހުން ފެންނަނީ އުންމީދީ އުޖާލާ އައްޔެކެވެ. މަރިޔަމް އިނާޔަތު ހުރީ ރޭގަނޑުގެ ފިނި ރޯޅިތައް އޭނާގެ މޫނުގައި ބޮސްދެމުންދާއިރު، ދުރުގައި ފެންނަން އޮތް ކަނޑަށާއި އުދަރެހުގެ ނިހާޔަތަށް ނަޒަރު ހުއްޓާލައިގެންނެވެ. މިއަދަކީ އޭނާގެ ހަޔާތުގެ އެންމެ ތާރީޚީ އެއް ދުވަހެވެ. އޭނާ އިސްވެ ހުރެ އުފެއްދި “އުދަރެހުން ބޭރު” ފައުންޑޭޝަނަށް ފަސް އަހަރު ފުރި، އޭގެ ފޮނި މީރުކަން މުޅި ރާއްޖެއަށް ފެތުރިފައިވާ ވަގުތެވެ.
އިނާޔަތުގެ ހަނދާނަށް އަންނަނީ މީގެ އަހަރުތަކެއް ކުރިން އޭނާގެ ދިރިއުޅުމަށް އައި ބިރުވެރި ތޫފާނެވެ. ކަނޑުގެ ބިޔަ ރާޅުތަކުގެ ތެރޭގައި ފުރާނަ ސަލާމަތްކުރަން ކުރި ހިތްދަތި މަސައްކަތާއި، އެކަހެރި ރަށުގެ ގޮނޑުދޮށުގައި އެއްވެސް އެހީތެރިއަކު ނެތި ހޭދަކުރި ބިރުވެރި ރޭތަކެވެ. ނަމަވެސް އެ އަނދިރިކަމުގެ ތެރެއިން އޭނާއަށް ފެނުނު އަލިކަމަކީ އަޙްމަދު ރިޔާންއެވެ. މިއަދު އެމީހުންގެ ލޯބީގެ ބިންގާ ވަނީ މުޅި މުޖުތަމައަށް ފައިދާހުރި ވަރުގަދަ ބިނާއަކަށް ބަދަލުވެފައެވެ. އޭނާގެ ބައްޕަ، މަރުޙޫމް އިބްރާހީމް ނާޞިރުގެ އެ މުސްކުޅި ޑައިރީ މޭޒުމަތީގައި އޮތްއިރު، އޭގެ ބާވެފައިވާ ގަނޑުތަކުން އިނާޔަތަށް ލިބެނީ ބަޔާންކުރަންދަތި ހިތްވަރެކެވެ. ބައްޕަގެ ތެދުވެރިކަމާއި، އާއިލީ ކަރާމަތް ހިމާޔަތްކުރުމަށް އިނާޔަތު ކުރި ބުރަ މަސައްކަތް މިއަދު ވަނީ މުޅި ދުނިޔެ ބަލައިގަންނަ ފަދަ ކާމިޔާބީއަކަށް ވެފައެވެ.
އިނާޔަތުގެ ބޮޑުބޭބެ، ޢަބްދުލްޣަފޫރުގެ ނުލަފާ، މަކަރުވެރި ރޭވުންތަކުގެ ސަބަބުން ކުންފުނީގެ މޫނުމަތީގައި އެޅުނު ކިލަނބުކަން ފޮހެލުމަކީ ފަސޭހަ ކަމަކަށް ނުވިއެވެ. ނަމަވެސް، އިނާޔަތު އެކަން ކުރީ ނުހަނު ކެތްތެރިކަމާއި، ހުޝިޔާރުކަމާއެކުގައެވެ. އާއިލާގެ ތެރޭގައި އުފެދުނު ހަސަދަވެރިކަމުގެ ހުޅުގަނޑު ނިވާލައި، އަދުލުވެރިކަމުގެ ސާފު ފެނުން މުޅި ކުންފުނި ދޮވެލީ އޭނާގެ އިޚުލާޞްތެރި ނިޔަތުންނެވެ. މިއަދު “ނާޞިރު ގްރޫޕް” އަކީ ރާއްޖޭގެ އިޤުތިސާދުގެ އެންމެ ވަރުގަދަ އެއް ތަނބެވެ. މުވައްޒަފުންގެ މެދުގައި އޮތް އިތުބާރާއި، ވެރިއެއްގެ ހުންނަންޖެހޭ އޯގާތެރިކަން އިނާޔަތުގެ ކިބައިން ފެނުމަކީ، އެ ކުންފުނީގެ އާރޯކަމުގެ އަސްލެވެ.
އަޙްމަދު ރިޔާން، އެމް.އެން.ޑީ.އެފްގެ ކޯސްޓްގާޑު މޭޖަރެއްގެ ގޮތުގައި ހުރެ، އިނާޔަތުގެ ގާތަށް ޖެހިލީ ނުހަނު ލޯތްބާއެކުގައެވެ. ރިޔާންގެ ކޮނޑުމަތީގައިވާ ރޭންކަށްވުރެ ބޮޑަށް، އޭނާގެ ޝަޚުޞިއްޔަތުން ފެންނަނީ ޤައުމީ ޚިދުމަތުގެ ފުން އަސަރެވެ. “އިނާޔަތު. މިއަދު މި ފެންނަ އުދަރެހުން ބޭރު މަޝްރޫޢުގެ ކާމިޔާބީއަކީ، އަހަރެމެންގެ ހަޔާތަށް އައި ތޫފާނަށްފަހު އައި އެންމެ ބޮޑު ނިޢުމަތް.” ރިޔާން ބުންޏެވެ. އޭނާގެ އަޑުގައި ހުރީ ފިރިހެންވަންތަ ސާބިތުކަމަކާއި، އުފާވެރިކަމުގެ ރާގެކެވެ. ރިޔާންގެ ހިތްވަރަކީ އިނާޔަތުގެ ދިރިއުޅުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ހަކަތައެވެ. ކަނޑުމަތީގެ ނުރައްކާތެރި ހާދިސާތަކުން މީހުން ސަލާމަތްކުރުމުގައި ރިޔާން ދައްކާ ހިތްވަރަކީ، އިނާޔަތުގެ ފައުންޑޭޝަނުން ކުރާ މަސައްކަތްތަކަށް ލިބޭ ބޮޑު ބާރެކެވެ.
“އުދަރެހުން ބޭރު” ފައުންޑޭޝަނުން ރާއްޖޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި ބިނާކުރި ތަޢުލީމީ މަރުކަޒުތަކާއި، ޒަމާނީ ސިއްޙީ ޚިދުމަތްތަކަކީ، ރަށްފުށުގެ ނިކަމެތި ރައްޔިތުންގެ ހިތްތަކަށް ލިބުނު ފަރުވާއެކެވެ. އިނާޔަތު ސަލާމަތްވި ރަށުގައި އޭނާ ބިނާކުރި ސިއްޙީ މަރުކަޒާއި، ސްކޫލަކީ އެ ރަށުގެ މީހުންނަށް އޭނާ އަދާކުރި އެންމެ ބޮޑު ޝުކުރެވެ. މިއަދު އެ ރަށުގެ ކުޑަކުދިންނަކީ މާދަމާގެ އުންމީދީ ޖީލެވެ. އިނާޔަތުގެ މި އިންސާނީ ޚިދުމަތުގެ ފަހަތުގައި ވަނީ، ތަފާތު ދެ ފަންތިއެއްގެ ދެމީހުން ގުޅިގެން މުޅި މުޖުތަމައު ބަދަލުކޮށްލެވިދާނެކަމުގެ ދިރިހުރި މިސާލެކެވެ. މުއްސަނދިކަމަކީ ހަމައެކަނި ފައިސާ ނޫންކަމާއި، އެއީ ހިތުގެ މުއްސަނދިކަންކަން އިނާޔަތު ވަނީ ސާބިތުކޮށްދީފައެވެ.
އިނާޔަތުގެ މަންމަ، އާމިނަތު، ފަޚުރުވެރިކަމާއެކު އޭނާގެ ދަރިފުޅަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުރީ ދުރުގައެވެ. އޭނާގެ ލޮލުން އޮހެމުންދިޔަ އުފާވެރިކަމުގެ ކަރުނަތަކުން ހެކިދެނީ، އޭނާގެ ފިރިމީހާ ނާޞިރުގެ އަމާނާތް އޭގެ އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި އިނާޔަތު ހިމާޔަތްކޮށްފިކަމެވެ. ރިޔާންގެ އާއިލާއާއި އިނާޔަތުގެ އާއިލާގެ މެދުގައިވާ ގާތް ގުޅުމަކީ، މުޖުތަމައުގައިވާ ފަންތީގެ ތަފާތުތައް ލޯތްބާއި އިޙުތިރާމުން ފުނޑުފުނޑުކޮށްލެވިދާނެކަމުގެ ހެއްކެކެވެ. މިއަދު އެއީ އެއް އާއިލާއެކެވެ. މަންމަގެ ހިތުގައި އޮތް ހުރިހާ ބިރުވެރިކަމެއް ފިލައި، އަމާންކަމާއި ހިތްހަމަޖެހުން ވަނީ ވެރިވެފައެވެ.
ކުއްލިއަކަށް ރިޔާންގެ ފޯނަށް މެސެޖެއް އައެވެ. އެއީ ކަނޑުމަތީގެ ކުއްލި ސަލާމަތީ އޮޕަރޭޝަނެއްގެ މަޢުލޫމާތެވެ. އޭނާގެ ޤައުމީ ވާޖިބު އޭނާއަށް ގޮވަނީއެވެ. އިނާޔަތު ހިނިތުންވުމާއެކު ރިޔާންގެ އަތުގައި ފިރުމާލިއެވެ. “ދޭ ރިޔާން. ޤައުމީ ޚިދުމަތަކީ އެންމެ ފުރަތަމަ އިސްކަންދޭންޖެހޭ ކަންތައް. އަހަރެން މިތަނުގައި އިންތިޒާރު ކުރާނަން.” އިނާޔަތުގެ މި ބަސްތަކުގައިވަނީ ކެތްތެރި އަންހެނެއްގެ ހިތްވަރެވެ. ރިޔާން އިނާޔަތުގެ ނިތްކުރީގައި ބޮސްދިނުމަށްފަހު، ނުހަނު ހަލުވިކަމާއެކު ހިނގައިގަތީ އޭނާގެ ޤައުމީ މަސްއޫލިއްޔަތު އަދާކުރުމަށެވެ. އިނާޔަތު ބަލަން ހުރީ ރިޔާންގެ ހަރުދަނާ ހިޔަނި އޮފީހުގެ ބޮޑު ބިއްލޫރި ދޮރުން އޮބާލަންދެނެވެ. އޭނާގެ ހިތުގައި ވަނީ ބަޔާންކުރަންދަތި ފަޚުރުވެރިކަމެކެވެ. ރިޔާން ފަދަ ޤައުމީ ބަތަލަކު އޭނާގެ ހަޔާތުގެ ބައިވެރިޔަކަށް ވުމީ، އޭނާގެ ހަޔާތަށް އައި އެންމެ ބޮޑު ނިޢުމަތެވެ.
އިނާޔަތު އަނެއްކާވެސް އޭނާގެ މޭޒުދޮށުގައި އިށީނދެ، ބައްޕަގެ ޑައިރީގެ އެންމެ ފަހު ގަނޑު ހުޅުވާލިއެވެ. އެ ގަނޑުގައި ބައްޕަ ލިޔެފައިވާ “ހަޤީޤީ ކާމިޔާބީއަކީ އަނެކުންގެ ދިރިއުޅުމަށް ގެނެވޭ ހެޔޮ ބަދަލެވެ.” މި ޖުމްލައަކީ މިއަދު އިނާޔަތުގެ މުޅި ދިރިއުޅުމުގެ ފަލްސަފާއެވެ. “ނާޞިރު ގްރޫޕް” މިއަދު ވަނީ ރާއްޖޭގެ އެންމެ ބޮޑު އެއް ވިޔަފާރި ކުންފުނީގެ އިތުރުން، އެންމެ ބޮޑު އިޖުތިމާއީ ޚިދުމަތްތެރިޔާގެ މަގާމުވެސް ހާސިލުކޮށްފައެވެ. އޭނާގެ ބޮޑުބޭބެ ޢަބްދުލްޣަފޫރުގެ ކަޅު އަނދިރި ދުވަސްތަކަށްފަހު، ކުންފުނީގެ ތެރޭގައި މިއަދު އޮތީ ތެދުވެރިކަމާއި އަމާނާތްތެރިކަމުގެ އުޖާލާ އައްޔެވެ. ކުންފުނީގެ މުވައްޒަފުން މިއަދު މަސައްކަތް ކުރަނީ ހަމައެކަނި މުސާރައަކަށް ނޫނެވެ. އެމީހުންގެ ހިތްތަކުގައި ވަނީ އިނާޔަތުގެ ހަރުދަނާ ލީޑަޝިޕަށް އޮތް އިޙުތިރާމާއި ލޯތްބެވެ.
“އުދަރެހުން ބޭރު” ފައުންޑޭޝަނަކީ އިނާޔަތުގެ އެންމެ ފުން އުންމީދުތަކުގެ މޭވާއެވެ. މި ފައުންޑޭޝަނުން ރާއްޖޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި ބިނާކޮށްފައިވާ އާޓިފިޝަލް އިންޓެލިޖެންސްއާއި ޓެކްނޮލޮޖީގެ މަރުކަޒުތަކުން، ރަށްފުށުގެ ޒުވާނުންނަށް ދަނީ ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގެ ތަޢުލީމު ފޯރުކޮށްދެމުންނެވެ. އޭނާ ސަލާމަތްވި އެކަހެރި ރަށުގައި ބިނާކުރި “ނާޞިރު މެމޯރިއަލް” ސިއްހީ މަރުކަޒަކީ، އެ ސަރަހައްދުގެ އެތައް ހާސް ރައްޔިތުންނަށް ލިބުނު ބޮޑު ފަސޭހައެކެވެ. އިނާޔަތު ޤަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި، އޭނާގެ ބައްޕަގެ މުދަލަކީ ރައްޔިތުންގެ އަމާނާތެކެވެ. އެ އަމާނާތް އޭގެ އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި އަދާކުރެވުނު ކަމުގެ އިޙުސާސްވުމުން، އޭނާގެ ހިތަށް ލިބެނީ ބަޔާންކުރަންދަތި ހިތްހަމަޖެހުމެކެވެ.
މަންމަ އާމިނަތުގެ މޫނުމަތިން ފެންނަ ހިނިތުންވުމަކީ އިނާޔަތަށް ލިބޭ އެންމެ ބޮޑު ހަދިޔާއެވެ. އެތައް އަހަރެއްގެ ހިތްދަތިކަމާއި، ބިރުވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި އުޅުމަށްފަހު، މިއަދު އާމިނަތު ހުރީ އަމާންކަމާއި ހިތްހަމަޖެހުމުގެ އައްސޭރިއެއްގައެވެ. ރިޔާންގެ އާއިލާއާއެކު އޮންނަ ބަދަހި ގުޅުމަކީ، މާޒީގެ ހުރިހާ ހިތްނުތަނަވަސްކަމެއް ފޮހެލި އުފާވެރި ގުޅުމެކެވެ. މިއަދު އެ ދެ އާއިލާއަކީ އެއް އާއިލާއެކެވެ. އެމީހުންގެ ކޮންމެ ހަފުތާއެއްގެ ހުކުރު ދުވަހުގެ ފަރިއްކޮޅަކީ، ލޯތްބާއި އެއްބައިވަންތަކަމުގެ ރީތި ނަމޫނާއެކެވެ. ފަންތިއާއި މުއްސަނދިކަމުގެ ފާރުތައް ވަނީ ލޯތްބާއި އިޙުތިރާމުގެ ސަބަބުން މުޅިން ފުނޑުފުނޑުވެފައެވެ.
އިނާޔަތު އޭނާގެ އޮފީހުގެ ބޮޑު ބެލްކަންޏަށް ނުކުމެ، ފުން ނޭވާއެއް ދޫކޮށްލިއެވެ. ރޭގަނޑުގެ ހަމަހިމޭންކަމުގެ ތެރެއިން އޭނާއަށް ފެންނަނީ ހަމައެކަނި މާލޭގެ އަލިތަކެއް ނޫނެވެ. އެއީ އޭނާގެ ދިރިއުޅުމުގެ އާ ފަތިހެވެ. އޭނާގެ ހަޔާތަށް އައި އެ ބިރުވެރި ތޫފާނަކީ، އޭނާގެ ނަފުސު ވަރުގަދަކޮށްދީ، ހަޤީޤީ ލޯބި ދަސްކޮށްދިން އިމްތިހާނެކެވެ. އެ އިމްތިހާނުން އޭނާ ފާސްވީ ތެދުވެރިކަމާއި ކެތްތެރިކަމުގެ އެހީގައެވެ. އުދަރެހުން ބޭރުގައިވާ އެ އުންމީދީ އާލަމަކީ، މިއަދު އޭނާގެ ދިރިއުޅުމުގެ ހަޤީޤަތެވެ.
އިނާޔަތުގެ މި އާ ދަތުރަކީ ނިމުމެއް ނެތް ޚިދުމަތުގެ ދަތުރެކެވެ. އޭނާގެ ކޮންމެ ފިޔަވަޅެއްގެ ފަހަތުގައި ވަނީ ޤައުމާއި ރައްޔިތުންނަށްޓަކައި އޮތް ލޯތްބެވެ. ރިޔާންއާއެކު އޭނާ ބިނާކުރަމުންދާ އުފާވެރި ދިރިއުޅުމަކީ، ހުރިހާ ޒުވާނުންނަށްވެސް ހިތްވަރު ލިބޭނެ ފަދަ ރީތި މިސާލެކެވެ. ކޮންމެ ތޫފާނަކަށްފަހު އަމާންކަން އަންނާނެކަމާއި، ކޮންމެ އަނދިރި ރެއަކަށްފަހު އުޖާލާ ފަތިހެއް ވާކަން އިނާޔަތުގެ ވާހަކައިން މިއަދު މުޅި ޤައުމަށް ސާބިތުވެއްޖެއެވެ. އުދަރެހުގެ ނިހާޔަތުން ފެންނަނީ އާ އުސްމިންތަކެކެވެ. އެއީ ލޯތްބާއި، އަމާންކަމާއި، ތެދުވެރިކަމުގެ އާ އުދަރެހެކެވެ.
(ނިމުނީ)
